Avrupa BðrlðÃÂð Terðmlerð SÃÂzlÃÂÃÂà(ðngðlðzce TÃÂrkÃÂe) Glossary For ...
TC AVRUPA BİRLİĞİ GENEL SEKRETERLİĞİ
REPUBLIC OF TURKEY
SECRETARIAT GENERAL FOR EUROPEAN UNION
AFFAIRS
AVRUPA BİRLİĞİ TERİMLERİ SÖZLÜĞÜ
(İNGİLİZCE-TÜRKÇE)
GLOSSARY FOR THE EUROPEAN UNION
(ENGLISH-TURKISH)
ANKARA, 2009
Her hakkı saklıdır.
Parayla Satılmaz
ISBN 9789751944689
Baskı : Matus Basımevi 2009
Avrupa Birliği Terimleri Sözlüğü,
Mustafa DÖNMEZ (TC Avrupa Birliği Genel Sekreter Yardımcısı)
Prof. Dr. Tuğrul ARAT (Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Avrupa
Toplulukları Ana Bilim Dalı Başkanı),
Prof. Dr. Ayfer ALTAY (Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi İngilizce Mütercim
Tercümanlık Ana Bilim Dalı Başkanı),
Prof. Dr. Berrin AKSOY (Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Mütercim
Tercümanlık Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi)
Doç. Dr. Sanem BAYKAL (Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Avrupa Hukuku Ana
Bilim Dalı Öğretim Üyesi)
tarafından kontrol edilerek nihai hale getirilmiştir.
İÇİNDEKİLER
1. SUNUŞ ………………………………………………………….
VII
2. ÖNSÖZ ………………………………..…………………………
IX
3. AÇIKLAMALAR ……………………………………………….
XI
4. SÖZLÜK …………………………………………………………
1
5. EK 1: KISALTMALAR ……………………………………….
343
6. EK 2: AVRUPA BİRLİĞİNİN İDARİ YAPISI …………………
379
7. EK 3: AVRUPA KOMİSYONU YARDIMCI KOMİTELERİ ….
389
8. EK 4: AB ÜLKELERİ …………………………..……………..…
411
9. EK 5: ÜLKELER LİSTESİ ……………………………………..
413
10.EK 6: LATİNCE TERİMLER ……………………………………
425
11.KAYNAKLAR …………………………………………………
435
SUNUŞ
Cumhuriyetimizin ilanından sonraki en önemli çağdaşlaşma projesi
olan Avrupa Birliği katılım süreciyle ülkemiz ekonomik, sosyal ve
siyasi birçok alanda dönüşüm gerçekleştirmektedir. Çoğu zaman
dikkatlerden kaçsa da, Avrupa Topluluğu müktesebatının Türkçeye ve
ilgili Türk mevzuatının İngilizceye çevirisi başarılı bir katılım
sürecinin en önemli unsurlarından birisidir.
Bir kere, Avrupa Birliğine Katılım Antlaşmasının imzalanabilmesi
için Topluluk müktesebatının Türkçeye çevirisinin tamamlanmış
olması gerekmektedir. Bunun yanı sıra, çok dillilik üzerine kurulu
Avrupa Birliğine katılan üye ülkelerin resmi dilleri Topluluk resmi
dili olmaktadır. Dolayısıyla güzel Türkçemiz, ülkemizin Avrupa
Birliğine üye olmasıyla beraber resmi dillerden biri olacak, Avrupa
Birliği mevzuatı diğer resmi dillerin yanısıra Türkçe olarak da Avrupa
Birliği Resmi Gazetesinde yayımlanacaktır.
Avrupa Birliği müktesebatının Türkçeye çevirisine ilişkin çalışmaların
eşgüdümünü Avrupa Birliği Genel Sekreterliği Çeviri Eşgüdüm
Birimi yürütmektedir. Bu birimdeki arkadaşlarımız özverili bir
çalışmayla “Avrupa Birliği Terimleri Sözlüğü” gibi son derece değerli
bir eseri nihai hale getirmişlerdir.
Avrupa Birliğine üyelikle beraber hukuk düzenimizin bir parçası
olacak yaklaşık 120,000 sayfalık Topluluk müktesebatının çevirilmesi
konusunda en önemli hususlardan biri terminoloji birliğini
sağlamaktır. Genel Sekreterliğimiz tarafından hazırlanan sözlüğün
Avrupa Birliği uyum sürecinde çalışan uzmanlar tarafından
kullanılmasıyla terminoloji birliği de önemli ölçüde sağlanmış
olacaktır.
VII
Bu eserin ortaya çıkmasında emeği geçen uzmanlar sadece tarihi bir
dönüşüm sürecine tuğla eklemekle kalmamışlardır. Onlar, titiz
çalışmalarıyla güzel Türkçemizin doğru ifadesine de katkıda
bulunmuşlardır. Unutmayalım ki Türkçe, ulusal kimliğimizin en temel
unsurudur. Başbakanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan’ın dediği gibi
bu temiz dille medeniyetler inşa ettik, şiirler söyledik, fermanlar
yazdık, devletler kurduk, şehirler inşa ettik ve bu dil sayesinde başka
medeniyetlerle temasa geçtik.
Siyasete atılmadan önceki mesleki deneyimlerimden çevirinin ne
kadar zahmetli bir iş olduğunu çok iyi biliyorum. Çeviri bir bilim
olduğu kadar bir sanattır. Çeviri ustalık ister, sabır ister. Bu
meziyetleriyle, sözlüğün ortaya çıkmasını sağlayan tüm yetkililere
teşekkür ediyorum. Bu çalışmanın, Avrupa Birliği ile Türkiye
arasındaki bütünleşmeye katkı sağlayacak küçük fakat önemli bir
adım olduğu düşüncesiyle, ortak geleceğimiz olan Avrupa Birliği
projesi yolunda emek harcayan herkese en derin şükranlarımı
sunuyorum.
Egemen Bağış
Devlet Bakanı
Başmüzakereci
VIII
ÖNSÖZ
Türkiye Avrupa Birliği (AB) ilişkilerinin geldiği aşamada AB mevzuatının Türkçeye
çevirisinin önemi artmıştır. Esasen Türkiye’de AB Müktesebatını Türkçeye çevirme çalışmaları uzun
zamandan beri yapılmaktadır. 27.6.2000 tarih ve 4567 sayılı Kanunla Genel Sekreterliğimizin
kurulmasından sonra söz konusu çalışmaların eşgüdümü Genel Sekreterliğimizce üstlenilmiştir. Bu
çerçevedeki çalışmalar ilgili kamu kurum ve kuruluşlarımız ile işbirliği halinde sürdürülmektedir.
Çeviri çalışmalarında karşılaşılan sorunların başında terminoloji sorunu gelmektedir.
Eldeki çeviriler incelendiğinde, çeşitli kurum ve kuruluşlarca yapılmış çevirilerde aynı kavramlar için
farklı terimlerin kullanıldığı görülmüştür.
Bu farklılıkların giderilmesi ve terminolojide birlik sağlanması amacıyla bir terminoloji
sözlüğü hazırlanması öngörülmüştür. Genel Sekreter Yardımcımız Sn. Mustafa DÖNMEZ
başkanlığında Genel Sekreterliğimiz uzmanları Hezar TANRISEVER, Bahar UYSAL ve Osman
DÜZEL tarafından hazırlanan ve AB temel terimlerine karşılık gelen 2.600 civarında kavram içeren
“AVRUPA BİRLİĞİ TEMEL TERİMLER SÖZLÜĞÜ” Aralık 2003 tarihinde yayımlanarak kamu
kurum ve kuruluşlarına, üniversitelere ve kütüphanelere dağıtılmıştır. Sözlüğün elektronik versiyonu,
Genel Sekreterliğimizin Web sayfasında yer vermek ve diğer sözlük sitelerine bağlantı sağlamak
yoluyla kullanıma sunulmuştur.
Bir yandan 2003 yılında yayımlanan sözlüğe ilişkin olarak kamu ve özel sektörden,
akademik çevrelerden alınan olumlu ve yapıcı değerlendirmeler, diğer yandan sözlüğün çevirilerde
terimsel tutarlılığın ve birliğin sağlanması yönünde sağladığı yararlar, Genel Sekreterliğimizi yeni ve
daha kapsamlı bir AB terimler sözlüğü hazırlamaya yöneltmiştir.
Genel Sekreterliğimiz Çeviri Eşgüdüm Birimi tarafından, AVRUPA BİRLİĞİ TEMEL
TERİMLER SÖZLÜĞÜ” esas alınarak 10.000’in üzerinde kavramın yer aldığı “AVRUPA BİRLİĞİ
TERİMLERİ SÖZLÜĞÜ” hazırlanıp kamu kurum ve kuruluşlarımıza görüşleri alınmak üzere
gönderilmiştir. Başta Türk Dil Kurumu olmak üzere kamu kurum ve kuruluşları sözlüğe büyük ilgi
göstermiş ve kendi görev alanlarına giren konularda görüş ve önerilerini düzeltmeleri Genel
Sekreterliğimize bildirmişlerdir.
Daha sonra, Genel Sekreter Yardımcımız Sn. Mustafa DÖNMEZ başkanlığında Ankara
Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Avrupa Toplulukları Ana Bilim Dalı Başkanı Sn. Prof. Dr.
Tuğrul ARAT, Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi İngilizce Mütercim Tercümanlık Ana Bilim
Dalı Başkanı Sn. Prof. Dr. Ayfer ALTAY, Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Mütercim
Tercümanlık Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Sn. Prof. Dr. Berrin AKSOY, Ankara Üniversitesi
Hukuk Fakültesi Avrupa Hukuku Ana Bilim Dalı Öğretim üyesi Sn. Doç Dr. Sanem BAYKAL ve
Avrupa Birliği Genel Sekreterliği Çeviri Eşgüdüm Birimi Mütercimleri Burcu BİRCAN, Ercan
ERTÜRK, Mustafa ÇAYLAK ve Yeşim SORAN’dan oluşan Komisyon, sözlük üzerinde altı ay
boyunca özverili bir şekilde çalışarak “AVRUPA BİRLİĞİ TERİMLERİ SÖZLÜĞÜ” nü nihai hale
getirmiştir.
Uzun ve zahmetli bir sürecin sonunda sizlere sunmaktan mutluluk duyduğumuz sözlüğün
AB Müktesebatının çevirilerinde bir örnekliğin ve tutarlılığın sağlanması için, sadece kamuda değil,
akademik çevrelerde, özel çeviri merkezlerinde, başka bir deyişle, AB müktesebatının çevirisine
IX
gerek duyulan her yerde yararlı olacağını umuyor ve sözlüğün AB’ye aday bir ülke olarak yerine
getirmemiz gereken Avrupa Müktesebatının tümünün Türkçeye çevrilmesi gibi dev boyutlu bir
çalışmanın başarıyla yürütülmesine katkı sağlayacağını düşünüyoruz.
Ülkemiz ile Avrupa Birliği arasında sürdürülen müzakereler bağlamında Türk
mevzuatının İngilizceye çevirisi de gündeme geleceğinden ve bu çevirilerde de tutarlılığı ve bir
örnekliği sağlamak amacıyla benzer şekilde bir Türkçeİngilizce “Avrupa Birliği Terimler Sözlüğü”
de hazırlanmaktadır. Söz konusu sözlüğün mümkün olan en kısa sürede bitirilmesi amaçlanmıştır.
Başta, sözlüğü ayrıntılı bir şekilde inceleyen Türk Dil Kurumu olmak üzere görüş ve
düzeltmelerini bize ileten tüm kamu kurum ve kuruluşlarına, üniversitelerimize ve büyük özveriyle
çalışıp, değerli katkılarını esirgemeyerek sözlüğün nihai hale gelmesini sağlayan Komisyon üyesi
saygıdeğer öğretim üyelerine içten teşekkürlerimi ve saygılarımı sunmayı bir borç biliyorum.
M. Oğuz DEMİRALP
Büyükelçi
Avr upa Bir liği Genel Sekr eter i
X
SÖZLÜĞÜN KULLANIMINA İLİŞKİN AÇIKLAMALAR
1.
Sözlük hazırlanırken Türk Dil Kurumu tarafından hazırlanan Yazım Kılavuzunun 2005 yılında
yapılan 24’üncü baskısı esas alınmıştır. Ancak, özellikle bazı hukuk terimlerinin daha iyi anlaşılması
için “ ^ ” kullanılmıştır.
2.
Sözlükte, kavramların karşılıkları verilirken, ana kavramlar büyük harflerle, ana kavramalarla
ilgili ibareler küçük harflerle yazılmıştır.
Ör nek: ABSTENTION: çekimserlik
abstention vote: çekimser oy
3.
İngilizce terimlerin karşılıkları mümkün olduğu ölçüde tek sözcükle karşılanmıştır. Ancak, bazı
durumlarda, aynı anlama gelen fakat küçük farklılıklar içeren karşılıklar virgülle, farklı anlama gelen
karşıklıklar ise noktalı virgülle ayırılmış, ayrıca eş anlamlı kavramlar “/” ile gösterilmiştir.
Ör nek: önlem / tedbir
4.
Genelde anlamları birbirine yakın ve karıştırılan İngilizce sözcükler ve Türkçe karşılıkları toplu
olarak bir kutu içinde verilmek suretiyle bu kavramların Türkçe karşılıklarının daha düzgün verilmesi
ve mümkün olduğunca yerli yerinde kullanılması amaçlanmıştır.
Ör nek:
bilater al: iki taraflı
multilater al: çok taraflı
plurilater al: çoklu (tarafları değişken sayıda olan
çok taraflı)
unilater al: tek taraflı
5.
Türkçe karşılıkların verilmesinde açıklama ihtiyacının gerektiği düşünüldüğü durumlarda (....)
kullanılmıştır. Kavram karşılığında bazen sözcük ilave edilmesi gerekmiştir. Bu durumda ilave edilen
sözcük [...] içine alınmıştır.
Ör nek: affiliate member ship: afiliye üyelik, güçlendirilmiş ortak üyelik (Batı Avrupa
Birliğinde)
Accession Partner ship: Katılım Ortaklığı [Belgesi]
6.
Bazı durumlarda özellikle hukuk kavramlarının Türkçe karşılıklarının verilmesinde parantez
içinde hangi hukuk alanında kavramın kullanıldığı belirtilmiştir.
Ör nek: anti trust law / anti tröst hukuk (rekabet hukuku)
XI
7.
Birbiriyle yakın anlam taşıyan bazı kavramların karşılaştırılması istenildiğinde (cf. ve krş.)
verilmiştir.
Ör nek: substantive law (cf. procedural law)
maddi hukuk (krş. usul hukuku)
8.
Bazı durumlarda kurum ve program isimlerinin kısaltmaları madde başlığı olarak verilmiş,
kısaltmanın açılımı parantez içinde “abbrv. of” ve” kısalt.” olarak verilmiştir.
Ör nek: Euratom ( abbr. of European Atomic Energy Community)
Euratom (kısalt. Avrupa Atom Enerjisi Topluluğu )
9.
Sözlüğün, “Kısaltmalar Eki”nde yer alan kısaltmalar içinde Fransızca kelimelerin birinci
harflerinin yan yana getirilmesiyle oluşturulmuş olanlar, yanlarına (fr.) koyulmak suretiyle belirtilmiş
ve bu kısaltmaların açılımları, Fransızca olarak da verilmiştir.
Ör nek:
BEUC (fr.): Bureau Européen Désunions Consommateurs European Bureau of Consumers’
Union / Avrupa Tüketiciler Birliği Bürosu (BEUC)
10. Sözlükte yer alan uluslararası anlaşmalar Avrupa Birliği metinlerinde ve Ulusal Programlarda
sıkça geçen anlaşmalarla sınırlı tutulmuştur.
11. Avrupa Birliği terimleriyle bağlantılı olarak, açıklanması gerektiğini düşündüğümüz Kısaltmalar
Ek 1’de; Avrupa Birliğinin İdari Yapısı Ek 2’de; Avrupa Komisyonuna Yardımcı Komiteler Ek 3’te;
Avrupa Birliği Üyesi ve Avrupa Birliğine Aday Ülkelerin, İngilizce ve Türkçenin yanı sıra, kendi
dillerindeki isimlerini de içeren listesi Ek:4’te; Dünya Ülkeleri Listesi Ek 5’te ve Avrupa Birliği
metinlerinde sıkça geçen Latince hukuk kavramları Ek 6’da verilmiştir.
12. Sözlük Hazırlanırken çeşitli sözlüklerden, AB metinlerinden, bu metinlerin Türkçe
çevirilerinden, Ulusal Programdan yararlanılmıştır. Yararlanılan belli başlı kaynaklar, Kaynaklar
bölümünde belirtilmiştir.
Sözlüğe ilişkin her türlü önerinizi ceb@abgs.gov.tr adresine göndermeniz bizi mutlu edecektir.
ABGS
Çevir i Eşgüdüm Birimi
XII
A
ABANDONMENT
ter k, bır akma, fer ağ
abandon
terk etmek (bırakmak)
ABBREVIATION
kısaltma
abbr eviate
kısaltmak, özetlemek
abbr eviated for mulae
kısaltılmış formüller; kısaltılmış ifadeler
ABDICATION
yönetimden çekilme, (tahttan) fer agat etme
ABIDE FAITHFULLY
sadakatle bağlı kalmak
ABOLITION
lağvetme, ilga etme, yür ürlükten kaldır ma,
kaldır ma
abolish
lağvetmek, ilga etmek / yürürlükten kaldırmak
(bir sistemi veya uygulamayı)
abolish customs duties
gümrük vergilerini kaldırmak
abolition of obstacles to fr eedom of
dolaşım özgürlüğünü / serbestisini kısıtlayan
movement
engellerin kaldırılması
abolition of pr ivileges
imtiyazların kaldırılması
abolition of r estrictions
kısıtlamaların kaldırılması
abolition of bar rier s to tr ade
ticarette engellerin kaldırılması
abolish: lağvetmek, ilga etmek / yürürlükten kaldırmak (bir sistemi veya uygulamayı)
abr ogate: ortadan kaldırmak; iptal etmek; kaldırmak (bir hukuk kuralının veya hukuki, idari
düzenlemenin etkisiz kılınması veya yürürlükten kaldırılması)
annul: iptal etmek (işlem veya tasarruf)
annulment: iptal (evlilik veya sözleşme gibi işlem ve tasarrufların bütün sonuçlarıyla iptal
edilmesi)
cancel: iptal etmek; etkisiz kılmak (belge, organizasyon, politika, borç); borcun ödeme veya
yükümlülükten kurtulma yoluyla sona erdirilmesi ( az kullanılır)
dissolve: infisah etmek; lağvetmek (kurum, kuruluş, meclis)
lift: kaldırmak (yasaklar, dokunulmazlık)
nullify: hükümsüz kılmak (hukuki bir kararı veya usulü)
r enounce: vazgeçme, feragat
r epeal: yürürlükten kaldırmak (yasal/idari düzenleme); kanunun açık veya örtülü biçimde
sonraki bir kanun tarafından tümüyle ilga edilmesi / yürürlükten kaldırılması
r escind: bütün sonuçlarıyla ortadan kaldırmak (sözleşme /akit); feshetmek (taraflarca); iptal
etmek (nispi butlanda); geri alma (az kullanılır)
r evocation: rücu / cayma, geri alma
r epudiate: iptal etmek, feshetmek
r epudiation: fesih; sonuçları ileriye dönük meydana getiren iptal etme
ter minate: sona erdirmek (dilekçe, yasa teklifi)
void: batıl; geçersiz; hüküm meydana getirmemiş olan
waiver : feragat, vazgeçme, terk
withdr aw: geri çekmek, geri almak
1
ABRIDGED
kısaltılmış
ABROGATE (v.)
ortadan kaldırmak; iptal etmek; kaldırmak (bir
hukuk kuralının veya hukuki, idari düzenlemenin
etkisiz kılınması veya yürürlükten kaldırılması)
ABSENCE
yokluk, bulunmayış, gıyap, gaiplik
absence of an opinion
görüş yokluğu
absence of concur r ence
rekabetin / yarışmanın olmaması; bir öneriye
katılanların olmaması
absence of customs pr otection
gümrük korumasının olmaması
absence of major ity
çoğunluğun olmaması
ABSENTEEISM
iş günü kaybı, devamsızlık
accident absenteeism
kaza nedeniyle devamsızlık
ABSOLUTE
salt / mutlak; kayıtsız şar tsız
absolute major ity
salt / mutlak çoğunluk
absolute minor ity
mutlak azınlık
absolute monar chy
mutlak monarşi
ABSORPTION
emme; hazmetme / sindir me; özümseme
absor ption capacity
hazmetme / sindirme kapasitesi
ABSTENTION
çekimserlik
abstain
çekimser kalmak; kaçınmak
abstain fr om any measur e
her türlü tedbirden kaçınmak
abstention vote
çekimser oy
constr uctive abstention
yapıcı çekimserlik
Member States shall abstain fr om…
Üye Devletler …’den kaçınırlar
positive abstention
lehte çekimserlik
ABUNDANCE
zenginlik, bolluk
ABUSE
kötüye kullanma, istismar etme, kötü
muamelede bulunma
abuse of dominant position
hâkim durumun kötüye kullanılması
abuse of power
yetkinin kötüye kullanılması; yetki saptırması
abuse of r ight
hakkın suistimali / hakkın kötüye kullanılması
child abuse
çocuk istismarı
spousal abuse
eşlerin birbirine kötü davranması (aile)
ACCEDE (v.)
katılmak
accede to an agr eement
anlaşmaya taraf olmak
accede to a tr eaty
antlaşmaya taraf olmak
ACCELERATOR
hızlandırıcı
ACCEPTANCE
kabul
acceptance of appointment
görevin kabul edilmesi
acceptance pr otocol
kabul protokolü
acceptance test
uygunluk testi
pr enotified acceptance system
ön bildirimli kabul sistemi
2
ACCESS
er işim, gir iş, katılma
access to infor mation
bilgiye erişim
equal access
eşit katılma, eşit erişim
mar ket access
pazara giriş
pr inciple of equal access
eşit erişim ilkesi, eşit katılma ilkesi
pr ivileged access
ayrıcalıklı erişim
r ight to access
girme hakkı, katılma hakkı, erişim hakkı
ACCESSION
katılım, tar af olma
accession cr iter ia (Copenhagen
katılım kriterleri (Kopenhag Kriterleri)
Cr iter ia)
accession negotiations
katılım müzakereleri
accession of new member s to the
Avrupa Birliğine yeni üyelerin katılımı
Eur opean Union
Accession Partner ship (AP)
Katılım Ortaklığı [Belgesi] (KOB)
accession to an agr eement
anlaşmaya taraf olma
accession to a convention
sözleşmeye taraf olma
accession tr eaty
katılım antlaşması
application for accession
katılım başvurusu
conditions of accession
katılım şartları
instr ument of accession
katılım belgesi
Special Accession Pr ogr amme for
Tarımsal ve Kırsal Kalkınmaya Yönelik Özel
Agr iculture and Rur al Development
Katılım Programı (SAPARD)
(SAPARD)
ACCIDENT
kaza
accident absenteeism
kaza nedeniyle devamsızlık
accidental contact
arızi / kazara temas
accidental exposur e
arızi maruz kalma
accidental exposur e dose
kazara maruz kalınan miktar
accidental r elease
kaçak
accident analysis
kaza analizi
accident black spot, black spot, hazar d
kazaya sebep olan kör nokta, tehlike noktası
spot
accident cause
kaza sebebi
accident cost accounting
kaza maliyeti muhasebesi
accident costing
kaza maliyeti (çıkarma)
accident hazar d
kaza tehlikesi, kaza riski
accident insur ance fund
kaza sigorta fonu
accident investigation
kaza soruşturması
accident notification for m
kaza bildirim formu
accident pr evention
kazanın önlenmesi
accident pr oneness
kazaya eğilim, sakarlık
accident r epor t
kaza raporu
accident r epor t for m
kaza bildirim formu
accident r ecor ds
kaza kayıtları
accident r esearch
kaza araştırması
accident r isk
kaza tehlikesi, kaza riski
accident sever ity
kazanın ağırlığı, kazanın ciddiyeti
accident statistics
kaza istatistikleri
3
Eur opean Home and Leisure Accident
Avrupa Ev ve Boş Vakit Kazalarını (iş yeri
Sur veillance System (EHLASS)
harici) Gözetim Sistemi (EHLASS)
occupational accident
meslek kazası
pr edisposition to accident
kazaya eğilim, sakarlık
susceptibility to accident
kazaya maruz kalabilirlik
ACCOMPLISH (v.)
ger çekleştir mek; üstesinden gelmek;
başar mak; tamamlamak
ACCOMMODATION
konaklama
accommodate
yeni koşullara uyum sağlamak; konaklama temin
etmek; kapsamına almak, yer vermek
accommodation facility
konaklama imkânı; konaklama tesisi
ACCOMPANY (v.)
eşlik etmek
accompanying document
ekli belge
Financial and Technical Accompanying Mali ve Teknik İlave Tedbirler (MEDA)
Measur es (MEDA)
ACCORD
mutabakat, r azı olma, anlaşma, uygunluk
accor ded advantages
tanınan avantajlar, sağlanan avantajlar
by common accor d
ortak rızayla, mutabakatla
common accor d
ortak rıza, mutabakat
in accor dance with
uygun olarak, uyarınca
accor d advantages
avantaj tanımak, avantaj sağlamak
accor d a r ight
hak bahşetmek
accor d a tr eatment
muameleye tabi tutmak, işlemden yararlandırmak
accor d pr iority tr eatment
öncelikle ele almak, öncelikli muamelede
bulunmak
alter in accor dance with the pr ovisions
aşağıda yer alan hükümler uyarınca değiştirmek
set out below
ACCOUNT
hesap, mevduat
account exper t
hesap uzmanı
account holder
hesap sahibi
account owner
hesap sahibi
annual account
yıllık hesap, yıl sonu hesabı
br oker age account
komisyonculuk hesabı, aracılık hesabı
call account
ihbarlı hesap
clear ance of accounts
hesapların ibrası, hesapların takası
closur e of accounts
hesapların kapanması
consolidated account
konsolide mali tablo, konsolide hesap
cur rent account
cari hesap, vadesiz hesap
cur rent accounts
cari işlemler
cur rent accounts balance
cari işlemler dengesi
cur rent call account
ihbarlı cari hesap
Eur opean System of Accounts (ESA)
Avrupa Hesaplar Sistemi (AHS)
Eur opean System of Integr ated
Avrupa Birleştirilmiş Ekonomik Hesaplar Sistemi
Economic Accounts
Eur opean System of National and
Avrupa Topluluğu Ulusal ve Bölgesel Hesaplar
Regional Accounts in the Community
Sistemi
Eur opean Unit of Account (EUA)
Avrupa Hesap Birimi (AHB)
4
note on the accounts
hesap açıklaması
notional account
sanal hesap
oper ating account
işletme hesabı, işletim hesabı, faaliyet hesabı
pr ofit and loss account
gelir gider tablosu
Public Accounts Bulletin
Kamu Hesapları Bülteni
stor es account
stok kaydı; depo hesabı
system of national accounts (SNA)
ulusal hesaplar sistemi (UHS)
tr ade on own account
kendi hesabına işlem
unit of account
hesap birimi
ACCOUNTABILITY
hesap ver ebilir lik, hesap ver ilebilir lik
ACCOUNTANT
sayman, muhasebeci
field accountant
taşra saymanı
financial accountant
finansman muhasebecisi
gover nment accountant
kamu saymanı
Inter national Feder ation of
Uluslararası Muhasebeciler Federasyonu (UMF)
Accountants (IFAC)
public debt accountant
kamu borçları saymanı
ACCOUNTING
muhasebe
accident cost accounting
kaza maliyeti muhasebesi
accr ual based accounting
tahakkuk esaslı muhasebe
accounting data networ k
muhasebe veri ağı
accounting officer
sayman, muhasebeci
accounting year
mali yıl
cost accounting
maliyet muhasebesi
Eur opean Integr ated Accounting
Avrupa Entegre / Bütünleştirilmiş Muhasebe
System
Sistemi
fair value accounting
gerçek değer muhasebesi, adil değer muhasebesi
Far m Accounting Data Networ k
Çiftlik Muhasebe Veri Ağı (ÇMVA)
(FADN)
inter national accounting standar ds
uluslararası muhasebe standartları (UMS)
(IAS)
Inter national Accounting Standarts
Uluslararası Muhasebe Standartları Kurulu
Boar d (IASB)
(UMSK)
ACCREDITATION
akr editasyon
accr edit
güven belgesi vermek, kabul etmek, güvenmek
accr edited institution
onaylanmış kurum
accr edited jour nalist
akredite gazeteci
accr editing state
diplomatik temsilci gönderen ülke
Eur opean Cooper ation for
Avrupa Akreditasyon Birliği (EA)
Accr editation / Eur opean
Accr editation (EA)
inter national accr editation for um
uluslararası akreditasyon forumu (IAF)
(IAF)
Inter national Labor ator y
Uluslararası Laboratuvar Akreditasyon İş Birliği
Accr editation Cooper ation (ILAC)
[Örgütü] (ILAC)
ACCRUAL
tahakkuk
accr ual based accounting
tahakkuk esaslı muhasebe
5
accr uals and defer r ed income
tahakkuklar ve ertelenmiş gelirler
accr ue
tahakkuk etmek, çoğalmak, birikmek, eklenmek
accr ued income
tahakkuk eden gelir
customs duties accr ued on the pr oduct
mala tahakkuk eden gümrük vergileri
ACCUMULATION
birikim; toplama, yığılma
accumulation of capital
sermaye birikimi
ACCURACY
doğr uluk
ACIDIFICATION
asitleştir me, asitleşme
ACKNOWLEDGING...
kaydeder ek
ACOUSTIC
işitsel, akustik
ACQUIESCENCE
göz yumma; kabullenme; boyun eğme
ACQUIRED
iktisap edilen / edinilen; elde edilen
ACQUIS
müktesebat / kazanım
Acquis Communautaire
Topluluk Müktesebatı / Kazanımı
Community acquis
Topluluk müktesebatı / kazanımı
employment acquis
istihdam müktesebatı / kazanımı
National Pr ogr amme for the Adoption
Avrupa Birliği Müktesebatının Üstlenilmesine
of the Acquis (NPAA)
İlişkin Ulusal Program (NPAA)
Union Acquis
Birlik Müktesebatı / Kazanımı
ACQUISITION
edinme / iktisap, kazanma; devr alma
acquisition cost
iktisap maliyeti, edinim maliyeti, elde etme
maliyeti
acquisition of shares
hisselerin iktisabı / edinilmesi
ACQUITTAL
ber aat, ibr a, aklanma
ACT
belge; kanun / yasa, tasar r uf, har eket, fiil /
eylem; işlem; senet
act declar ed void
hükümsüzlüğü açıklanan tasarruf / işlem
act of the Council
Konsey tasarrufu, Konsey işlemi
act of God
mücbir sebep
act of law
hukuki sonuç doğuran eylem veya olay; hukuki
fiil
act of the Par liament
[Avrupa] Parlamentosu tasarrufu / işlemi
act of r atification
onay işlemi
act of state
devlet tasarrufu, devlet erki (bkz. act of
sovereignty)
act of sover eignty
hakimiyet tasarrufu; hükûmet tasarrufu
action for failur e to act
hareketsizlik / ihmal davası, menfi işlemin tespiti
davası
additional act
ek senet; ek işlem
authentic act
resmî senet
Acte Clair Theor y
Sarih / Açık İşlem Teorisi; (Acte Clair Doktrini)
capacity to act
fiil ehliyeti, hakları kullanma ehliyeti
6
Community act
Topluluk işlemi / tasarrufu
contested act
itiraz edilen tasarruf, itiraz edilen işlem
complementar y act
tamamlayıcı tasarruf, tamamlayıcı işlem
empower ing act
yetki veren tasarruf / işlem; yetki kanunu
fail to act
hareketsiz kalmak, savsaklamak
failure to act
hareketsizlik, işlemden kaçınma; olumsuz / menfi
işlem
final act
nihai / son senet
gener al act
genel senet
legislative act
yasama işlemi, yasama tasarrufu
Lend and Lease Act
Ödünç Verme ve Kiralama Yasası
or iginal act
asıl belge; temel işlem
pr ovision of the act
kanun hükmü; yasal hüküm
r eview the legality of acts of the
Konsey tasarruflarının / işlemlerinin hukuka
Council
uygunluğunu denetlemek
Single Eur opean Act (SEA)
Avrupa Tek Senedi (ATS)
ACTION
dava; eylem
Action Committee for a United States
Avrupa Birleşik Devletleri için Eylem Komitesi
of Eur ope (ACUSE)
(ACUSE)
action for annulment
iptal davası
action for compensation
tazminat davası
action for damages
tazminat davası
action for failur e to act
hareketsizlik / ihmal davası, menfi işlemin tespiti
davası
action for infringement
ihlal davası
action of pater nity
babalık davası
action plan
eylem planı
Action Plan for the Mediter r anean
Akdeniz Eylem Planı
action pr ogr amme
eylem programı
administr ative action
idari dava; idari eylem
amendment of legal action
davanın ıslahı
biotechnology action pr ogr amme
biyoteknoloji eylem programı (BEP)
(BAP)
br ing an action (befor e the cour t)
dava açmak
br ing an action for an infringement
ihlal davası açmak
bluepr int for action
eylem planı
cases that r equire immediate action
acil önlem gerektiren durumlar
collective action
toplu eylem
collective action clause
toplu eylem şartı / kaydı
common action
ortak hareket, ortak eylem
concer ted action
uyumlu eylem
concer ted economic action
uyumlu ekonomik eylem
consolidation of legal action
davanın birleştirilmesi
Council J oint Action
Konsey Ortak Eylemi
dir ect action
doğrudan dava, doğrudan eylem
Envir onmental Action Pr ogr amme
Çevresel Eylem Programı (ÇEP)
(EAP)
file a legal action
dava açmak
Financial Action Task For ce ( FATF)
Mali Eylem Görev Gücü (FATF)
7
food safety action plan
gıda güvenliği eylem planı
impr oper action
uygunsuz eylem / uygunsuz davranış
indir ect action
dolaylı dava; dolaylı eylem
joint action
ortak eylem
Mediter ranean Action Plan (MAP)
Akdeniz Eylem Planı (AEP)
national action plan (NAP)
ulusal eylem planı (UEP)
national envir onmental action plan
ulusal çevre eylem planı (UÇEP)
(NEAP)
par ty in a civil action
hukuk davasında taraf
par ty in an action
davanın tarafı
par ty of the action
davanın tarafı
social action pr ogr amme
sosyal eylem programı
Special Telecommunication Action for
Bölgesel Gelişme için Özel Telekomünikasyon
Regional Development (STAR)
[Programı] (STAR)
stimulation action pr ogr amme
özendirme eylem programı
tr ansfer of legal action
davanın nakli
waive a right of action
dava hakkından feragat etmek
ACTIVE
etkin / faal / aktif
active bond
aktif / faal tahvil, hareketli tahvil
active par tner
faal / etkin ortak
ACTIVATE (v.)
etkinleştir mek; har ekete geçir mek
ACTIVITY
faaliyet / etkinlik
activity schedule
faaliyet çizelgesi
br anch of activity
faaliyet dalı
categor ies of economic activity
ekonomik faaliyet / etkinlik kategorileri
development activities
kalkınma faaliyetleri / etkinlikleri
level of activity
faaliyet seviyesi; iş hacmi
monitor ing an activity
faaliyeti denetleme
pr incipal activity
asli / temel faaliyet
pr ocessing activity
işleme etkinliği; üretim faaliyeti
spher e of activity
faaliyet / etkinlik alanı
subver sive activity
yıkıcı faaliyet
active: faal, etkin
activity: faaliyet / etkinlik
effective: etkili, müessir
effectiveness: etkililik
efficiency: etkili olma, verimlilik
efficient: etkili, müessir
pr oductive: verimli; üretken
ACTUALLY
fiilen; aslında; ger çekte
ACTUARIAL PRESENT VALUE
aktüer yal bugünkü değer
8
ADAPTATION
uyar lama; uyum sağlama
ADDITION
toplama, ekleme, ilave etme
add
katmak, ilave etmek, eklemek, toplamak
added value
katma değer
additional
katma, fazladan, ek / ilave
additional act
ek senet; ek işlem
additional listing
ilave kotasyon
additional pr otocol
katma protokol
additional tax
ek vergi
additive
katkı maddesi
ADDRESS
i. adr es; f. hitap etmek
cor r espondence addr ess
yazışma adresi
notification address
tebligat adresi
This decision is addr essed to the
Bu karar Üye Devletlere yöneliktir.
Member States.
ADDRESSEE
muhatap
ADEQUATE
yeter li / kafi; uygun, ger ekli nitelikler e sahip
pr omptly and adequately
derhal ve gerektiği gibi
ADHESION
katılım
adher e
bağlı kalmak; katılmak
application for adhesion
katılım başvurusu (uluslararası anlaşmalar)
clause of adhesion
katılım kaydı / klozu
AD HOC
geçici, belir li bir olaya özgü
ad hoc ar bitr ation
belirli bir olaya özgü tahkim, ad hoc tahkim
ad hoc assembly
ad hoc toplantı, ad hoc meclis
ad hoc committee
geçici komite (ad hoc komite)
ad hoc wor king gr oup
ad hoc çalışma grubu
ADJ OURN (v.)
ar a ver mek; er telemek
adjour n a hearing
duruşmayı ertelemek
adjour n a sitting
oturuma ara vermek; oturumu ertelemek
ADJ UDICATION
yar gılama
adjudicate
yargılamak
ADJ USTMENT
düzeltme; düzenleme; ayar lama; uyum
adjustment of bor der s
sınırların yeniden düzenlenmesi
r ate of adjustment
tanzim oranı
str uctur al adjustment
yapısal uyum
str uctur al adjustment and refor m
yapısal uyum ve reform programı
pr ogr am
ADMINISTRATION
yönetim / idar e
administer
yönetmek / idare etmek
Confer ence of the Eur opean Postal and Posta ve Telekomünikasyon İdareleri Avrupa
Telecommunications Administr ations
Konferansı (CEPT)
(CEPT)
9
Dir ector ateGener al for Per sonnel and
Personel ve Yönetim Genel Müdürlüğü
Administration
Integr ated Administration and Contr ol Entegre İdare ve Kontrol Sistemi (EİKS)
System (IACS)
inter change of data between
yönetimler arası veri alışverişi (IDA)
administr ations (IDA)
local administration
mahalli idare / yerel yönetim
Office for the Administr ation and
Bireysel Görevlendirmeler İdare ve Ödeme Ofisi
Settlement of Individual Entitlements
(Ödeme Ofisi PMO)
(Paymaster OfficePMO)
public administration
kamu yönetimi
ADMINISTRATIVE
idari / yönetsel
administr ative action
idari dava; idari eylem
administr ative ar rangements
idari düzenlemeler
administr ative competence
yönetim yetkisi / idari yetki
administr ative contr ol
idari denetim
administr ative discr etion
idarenin takdir yetkisi
administr ative expense
yönetim gideri / idari gider
administr ative r efor m
idari reform
Common Tr ansit and Single
Ortak Transit ve Tek İdari Belge
Administrative Document
gener al administr ative expense
genel yönetim gideri
local administrative per sonnel
yerel yönetim personeli
Single Administr ative Document (SAD) Tek İdari Belge (TİB)
The Eur opean Administr ative School
Avrupa Yönetim Okulu (EAS)
(EAS)
ADMISSION
kabul; izin; giriş; kabul izni; itiraf, ikr ar
admission of financial instr uments to
finansal araçların işlem görmeye kabulü (borsa)
tr ading
admission of securities to the capital
menkul kıymetlerin sermaye piyasasına kabulü
mar kets
admission to trading
[borsa] işlemine kabul edilme; işlem görme /
yapma izni (borsa)
tempor ar y admission
geçici kabul
ADOPTION
kabul etme; benimseme; evlat edinme
adopt
kabul etmek; benimsemek; evlat edinmek
adopted child
evlat edinilmiş çocuk
…has adopted this r egulation
...işbu tüzüğü kabul etmiştir.
…her eby adopts this r esolution
...işbu ilke kararını kabul eder.
When Member States adopt these
Üye Devletler bu önlemleri kabul ettiğinde...
measures..
ADULTERATION
tağşiş; içine yabancı madde katar ak kandır ma
AD VALOREM
değer / kıymet esasına göre
ad valorem duty
ad valorem vergi
ad valorem tariff
kıymet esaslı tarife (ad valorem)
ad valorem tax
değer esaslı vergi
10
ADVANCE
avans; ön ödeme; iler leme; iyileşme; düzelme
advancefixing cer tificate
ön izin belgesi; ön tespit sertifikası
fix in advance
önceden saptama
ADVANCED
iler i, gelişmiş
Advanced Communications
İleri Haberleşme Teknolojileri ve Hizmetleri
Technologies and Ser vices (ACTS)
(ACTS)
advanced technology
ileri teknoloji
advanced treatment
ileri arıtma
advanced vocational training
ileri düzeyde mesleki eğitim
ADVANTAGE
fayda, yar ar, avantaj
accor ded advantages
tanınan avantajlar, sağlanan avantajlar
mutual advantage
karşılıklı yarar
accor d advantages
avantaj tanımak, avantaj sağlamak
involve an advantage
bir avantaj içermek
ADVERTISEMENT
r eklam
adver tising spots
reklam spotları
boar d of adver tisement
reklam kurulu
commer cial adver tisement
ticari reklam
compar ative adver tising
karşılaştırmalı reklam
misleading adver tisement
aldatıcı / yanıltıcı reklam
secr et adver tisement
gizli reklam
subliminal adver tising
bilinçaltıyla algılanmak üzere hazırlanan reklam
sur reptitious adver tising
gizli reklam
ADVISER
danışman / müşavir
Bureau of the Eur opean Policy
Avrupa Politika Danışmanları Bürosu (BEPA)
Adviser s (BEPA)
financial adviser
mali müşavir / mali danışman
investment adviser
yatırım danışmanı
legal adviser
hukuk müşaviri / danışmanı
pr e accession adviser (PAA)
katılım öncesi danışman (PAA)
r esident twinning adviser (RTA)
daimî eşleştirme danışmanı (RTA)
statutor y adviser
kanuni müşavir
ADVISORY
istişari / danışmaya değgin
advisor y commission
danışma komisyonu
advisor y committee
danışma komitesi / istişari komite
Advisor y Committee on Banking
Bankacılık Danışma Komitesi
Advisor y Committee on Customs
Gümrük Sorunları Danışma Komitesi
Matter s
Advisor y Committee on Foodstuffs
Gıda Danışma Komitesi
Advisor y Committee on Safety
Güvenlik Danışma Komitesi
Advisor y Committee on Restrictive
Sınırlayıcı Uygulamalar ve Hâkim Durumlar
Practices and Dominant Positions
Danışma Komitesi
advisor y jurisdiction
istişari yetki
advisor y opinion
istişari görüş
advisor y ser vice
danışmanlık hizmeti
For eign Investment Advisor y Ser vice
Yabancı Yatırımlar Danışmanlık Servisi (FIAS)
11
(FIAS)
joint advisor y committee
karma istişare komitesi
Regional Advisor y Councils
Bölgesel Danışma Konseyleri
AEGIS
himaye
under the aegis of
koruyuculuğunda, himayesinde veya desteği ile
AERIAL
hava ile ilgili, havadan
aer ial photogr aphy
hava fotoğrafçılığı
AEROPLANE
uçak
civil subsonic jet aer oplanes
ses hızının altındaki sivil jet uçakları
emission fr om aer oplane
uçaktan kaynaklanan emisyon
AEROSPACE
uzayla ilgili
aer ospace industr y
uzay sanayisi / sanayii
AFFAIR
iş; ilişki; olay
Confer ence of Eur opean Affairs
Avrupa İşleri Komiteleri Konferansı (CEAC)
Committees (CEAC)
Economic and Financial Affairs
Ekonomi ve Maliye Bakanları Konseyi
Council (ECOFIN)
(ECOFIN)
employment and social affairs
istihdam ve sosyal işler
for eign affair s
dış işleri
Gener al Affair s Council (GAC)
Genel İşler Konseyi (GİK)
Gener al Affair s and Exter nal Relations Genel İşler ve Dış İlişkiler Konseyi (GİDİK)
Council (GAERC)
home affair s
iç işleri
justice and home affairs (JHA)
adalet ve iç işleri (Aİ)
J ustice and Home Affairs Council
Adalet ve İç İşleri Konseyi
political affair s committee
siyasi işler komitesi
Union Minister for For eign Affairs
Birlik (AB) Dışişleri Bakanı
AFFILIATE (v.)
bağlanmak, yakın ilişki kur mak
affiliated company
yavru şirket, filyal
affiliated enter prise
bağlı işletme
affiliate member ship
afiliye üyelik, güçlendirilmiş ortak üyelik (Batı
Avrupa Birliğinde)
political affiliation
siyasal bağ
AFFORESTATION
ağaçlandır ma
affor ested
ağaçlandırılmış
AGENCE EUROPE
Avr upa Ajansı
AGENCY
kur um; ajans; dair e; birim; acenta
Agency for the Contr ol of Ar mament
Silahların Denetimi Ajansı (ACA)
(ACA)
Community Fisher ies Contr ol Agency
Topluluk Balıkçılık Kontrol Ajansı (CFCA)
(CFCA)
Education, Audiovisual and Culture
Eğitim, Görsel İşitsel ve Kültür İcra Ajansı
Executive Agency (EACEA)
(EACEA)
Eur atom Supply Agency (ESA)
Euratom Tedarik Ajansı (ESA)
Eur opean Agency for the Evaluation of Avrupa Tıbbi Ürünler Değerlendirme Ajansı
12
Medicinal Pr oducts (EMEA)
(EMEA)
Eur opean Agency for the Management Avrupa Dış Sınırlarda Operasyonel İş Birliği
of Oper ational Cooper ation at the
Yönetimi Ajansı (Frontex)
Exter nal Bor der s (Fr ontex)
Eur opean Agency for Reconstr uction
Avrupa İmar Ajansı (EAR)
(EAR)
Eur opean Agency for Safety and
Avrupa İş Sağlığı ve Güvenliği Ajansı (EU
Health at Wor k (EUOSHA)
OSHA)
Eur opean Ar maments Agency (EAA)
Avrupa Silahlanma Ajansı (EAA)
Eur opean Aviation Safety Agency
Avrupa Hava Güvenliği Ajansı (EASA)
(EASA)
Eur opean Chemicals Agency (ECHA)
Avrupa Kimyasallar Ajansı (ECHA)
Eur opean Cooper ation Agency (ECA)
Avrupa İş Birliği Ajansı (ECA)
Eur opean Defence Agency (EDA)
Avrupa Savunma Ajansı (EDA)
Eur opean Envir onment Agency (EEA) Avrupa Çevre Ajansı (AÇA)
Eur opean Medicines Agency (EMEA)
Avrupa Tıbbi Ürünler Ajansı (EMEA)
Eur opean Mar itime Safety Agency
Avrupa Deniz Güvenliği Ajansı (EMSA)
(EMSA)
Eur opean Networ k and Infor mation
Avrupa Ağ ve Bilgi Güvenliği Ajansı (ENISA)
Security Agency (ENISA)
Eur opean Nuclear Ener gy Agency
Avrupa Nükleer Enerji Ajansı (ENEA)
(ENEA)
Eur opean Pr oductivity Agency (EPA)
Avrupa Verimlilik Ajansı (EPA)
Eur opean Railway Agency (ERA)
Avrupa Demir Yolu Ajansı (ERA)
Eur opean Space Agency (ESA)
Avrupa Uzay Ajansı (AUA)
executive agency
yürütme / icra ajansı
Feder al Infor mation Technologies
Federal Bilgi Teknolojileri Ajansı (FITA)
Agency (FITA)
Eur opean Union Agency for
Avrupa Birliği Temel Haklar Ajansı (FRA)
Fundamental Rights (FRA)
Executive Agency for the Public Health Genel Sağlık Programı Yürütme Ajansı (PHEA)
Pr ogramme (Public Health Executive
Agency (PHEA))
implementing agency (IA)
uygulamadan sorumlu kurum (IA)
Intelligent Ener gy Executive Agency
Akıllı Enerji Yürütme Ajansı (IEEA)
(IEEA)
Inter national Atomic Ener gy Agency
Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA)
(IAEA)
Inter national Development Agency
Uluslararası Kalkınma Ajansı (IDA)
(IDA)
Inter national Ener gy Agency (IEA)
Uluslararası Enerji Ajansı (UEA)
inter vention agency
müdahale kurumu
law enfor cement agency
kolluk kuvveti
paying agency
ödeme kurumu
specialised agency
uzman kurum
Tr ansEur opean Transpor t Networ k
TransAvrupa Taşımacılık Ağı Yürütme Ajansı
Executive Agency
AGENDA
gündem
agenda item
gündem maddesi
13
agenda setting
gündemi belirleme
adopted agenda
kabul edilmiş gündem
annotated agenda
açıklamalı gündem
political agenda
siyasi gündem
pr ovisional agenda
geçici gündem
AGENT
gör evli; temsilci; acenta; vekil; ajan
biological agent
biyolojik ajan / etmen
hazar dous chemical agent
tehlikeli kimyasal ajan
AGGLOMERATION
toplama; yığın
AGGRAVATION
ağırlaştır ma
aggr avating circumstance
ağırlaştırıcı neden, ağırlaştırıcı koşul
AGRARIAN
tarımsal / zir ai, çiftçilik veya topr ak
sahipliğiyle ilgili
agr arian refor m
tarım reformu
agr arian revolution
tarım devrimi
AGREEMENT
anlaşma
accede to an agr eement
anlaşmaya taraf olmak
accession to an agr eement
anlaşmaya taraf olma
agr ee
anlaşmak, mutabakata varmak; kararlaştırmak
agr ee to a r ight
bir hakkın varlığı konusunda mutabakata varmak
Agr eement Establishing an Association Türkiye ile Avrupa Ekonomik Topluluğu
Between The Eur opean Economic
Arasında bir Ortaklık Yaratan Anlaşma
Community And Tur key
agr eement on agr icultur e
tarım anlaşması
Agr eement on Confor mity Assessment
Sınai Ürünlerin Uygunluk Değerlendirmesi ve
and Acceptance of Industrial Pr oducts
Kabulü Anlaşması (ACAA)
(ACAA)
Agr eement on PreShipment Inspection Sevkiyat Öncesi Kontrol Anlaşması
Agr eement on Tr ade Related Aspects
Ticaretle Bağlantılı Fikrî Mülkiyet Hakları
of Intellectual Pr oper ty (TRIPS
Anlaşması (TRIPS Anlaşması)
Agr eement)
Ankar a Agreement
Ankara Anlaşması
association agr eement
ortaklık anlaşması
bilater al agr eement
iki taraflı anlaşma, ikili anlaşma
categor ies of agr eements
anlaşma kategorileri
collective labour agr eement
toplu iş sözleşmesi
conclude an agr eement
anlaşma yapmak
economic agr eement
ekonomik anlaşma
ener gy sales and tr easur y guarantee
enerji satış ve hazine garantisi anlaşmaları
agr eements
enter into an agreement
anlaşma imzalamak, anlaşma yapmak
Eur ope Agreement
Avrupa Anlaşması
Eur opean Monetar y Agreement (EMA) Avrupa Para Anlaşması (APA)
exclusive distribution agr eement
tek elden dağıtım anlaşması, münhasır dağıtım
anlaşması
exclusive pur chasing agreement
tek elden satın alma anlaşması, münhasır satın
alma anlaşması
14
executive agr eement
icra anlaşması
fr anchise agr eements
franchising anlaşmaları
fr ee tr ade agreement (FTA)
serbest ticaret anlaşması (STA)
financing agreement (FA)
finansman anlaşması (FA)
for war d r ate agreement
vadeli kur anlaşması
Gener al Agr eement on Tar iffs and
Tarifeler ve Ticaret Genel Anlaşması (GATT)
Tr ade (GATT)
gentleman’s agr eement
centilmenlik anlaşması
… has agreed as follows:
…aşağıdaki gibi anlaşmıştır:
... have agr eed on the following
…aşağıdaki hükümler üzerinde anlaşmıştır:
pr ovisions: (in inter national
(uluslararası sözleşmelerde)
conventions)
hir e pur chase agr eement
taksitle satın alma anlaşması
inter enter pr ise agr eement
işletmeler arası anlaşma
inter im agr eement
geçici anlaşma
inter national agreement
uluslararası anlaşma
inter national copr oduction agr eement uluslararası ortak yapım / üretim anlaşması
KEYMARK Agreement
[Avrupa] Anahtar Marka Anlaşması
maintenance of agr eement
anlaşmanın yürürlükte kalması
monetar y agreement
parasal anlaşma
Multifibr e Agr eement (MFA)
Çok Elyaflılar Anlaşması (MFA)
multilater al agr eement (MLA)
çok taraflı anlaşma (MLA)
Nor th Amer ican Fr ee Trade
Kuzey Amerika Serbest Ticaret Anlaşması
Agr eement (NAFTA)
(NAFTA)
novation agr eement
tecdit / yenileme anlaşması; borç yenileme
anlaşması
open r epur chase agr eement
açık repo
plurilater al agreement
çoklu anlaşma (değişken sayılı çok taraflı)
pr efer ential agr eement
tercihli anlaşma (ticaret)
public ser vice concession agr eement
kamu hizmeti imtiyaz sözleşmesi
quadripartite agr eement
dörtlü anlaşma, dört taraflı anlaşma
Quadr ipartite Agreement About West
Batı Berlin Hakkında Dörtlü Anlaşma
Ber lin
r atification of an agr eement
anlaşmanın onaylanması
r eadmission agr eement
yeniden kabul anlaşması
r enew agr eements
anlaşmaları yenilemek
r epurchase agreement
geri satın alma şartıyla satış anlaşması; sürekli
repo
r ever se repurchase agreement
reverse repo
Schengen Agr eement
Schengen Anlaşması
social policy agr eement
sosyal politika anlaşması
specialisation agr eement
uzmanlaşma anlaşması
subsidiar y agr eement
tali / ek / yan anlaşma
supplementar y agr eement
ek anlaşma (tamamlayıcı)
ver tical agr eement
dikey anlaşma
AGGREGATE
yekûn, toplam, küme, yığın
aggr egate earning
toplam kazanç, toplam gelir
aggr egation
küme, topluluk
AGGRESSION
saldırı
15
AGRICULTURAL
tarımsal / zir ai / tar ımla ilgili
agr icultur al cooper ation
tarımsal iş birliği
Agr icultur al Development Pr ogramme Tarımsal Kalkınma Programı (ADP)
(ADP)
agr icultur al and for estr y tr actor
tarım ve ormancılıkta kullanılan traktör
Agr icultur al Infor mation (AGINFO)
Tarımsal Bilgi [Arama] Servisi (AGINFO)
agr icultur al land
tarımsal alan
agr icultur al mar ket
tarım piyasası / tarımsal piyasa
agr icultur al meteor ology
tarımsal meteoroloji
agr icultur al pr ice
tarım fiyatı / tarımsal fiyat
agr icultur al pr oduct
tarımsal ürün
agr icultur al resear ch pr ojects
tarımsal araştırma projeleri (TAP)
(AGREP)
agr icultur al sur plus
tarımsal ürün fazlası
Committee of Agr icultural
Avrupa Topluluğu Tarım Kuruluşları Komitesi
Or ganisations in the Eur opean
(COPA)
Community (COPA)
Common Agr icultur al Policy (CAP)
Ortak Tarım Politikası (OTP)
Common Or ganisation of Agr icultur al
Ortak Tarım Piyasaları Düzeni (COM)
Mar kets (COM)
customs and agr icultur al duty
gümrük ve tarım resimleri
Eur opean Agr icultur al Guidance and
Avrupa Tarımsal Yönlendirme ve Garanti Fonu
Guar antee Fund (EAGGF / FEOGA)
(EAGGF / FEOGA)
Eur opean Council for Agricultur al
Avrupa Tarım Hukuku Konseyi (CEDR)
Law (CEDR)
Fisher ies and Agr icultural Research
Balıkçılık ve Tarım Araştırmaları (FAR)
(FAR)
Gener al Confeder ation of Agr icultur al Avrupa Birliği Tarım Kooperatifleri
Cooper atives in the Eur opean Union
Konfederasyonu (COGECA)
(COGECA)
inter vention on the agricultur al mar ket tarım piyasasına müdahale
non agricultur al pr oduct
tarım dışı ürün
pr ocessed agricultur al pr oduct
işlenmiş tarım ürünü
AGRICULTURE
tarım / zir aat
agr eement on agr icultur e
tarım anlaşması
Agr iculture and Fisher ies Council
Tarım ve Balıkçılık Konseyi
agr icultur e of mountain
dağ tarımı
agr icultur e sales cooper ative
tarım satış kooperatifi
Cooper ation in Automation of Data
İthalat (İhracat) ve Tarım Dokümantasyonu ve
and Documentation for Impor ts
Verilerinin Otomasyonunda İşbirliği (CADDIA)
(Expor ts) and Agricultur e (CADDIA)
Dir ector ateGener al for Agricultur e
Tarım ve Kırsal Kalkınma Genel Müdürlüğü
and Rur al Development
Eur opean Collabor ative Linkage of
Avrupa Araştırma Yoluyla Tarım ve Sanayi İş
Agr iculture and Industr y thr ough
Birliği Bağı (ECLAIR)
Resear ch (ECLAIR)
Food and Agricultur e Or ganisation (of (Birleşmiş Milletler) Gıda ve Tarım Örgütü
the United Nations) (FAO)
(FAO)
Special Accession Pr ogr amme for
Tarımsal ve Kırsal Kalkınmaya Yönelik Özel
16
Agr iculture and Rur al Development
Katılım Programı (SAPARD)
(SAPARD)
Special Committee on Agricultur e
Özel Tarım Komitesi (SCA)
(SCA)
sustainable agricultur e
sürdürülebilir tarım
AID
i. yar dım; f. yar dım etmek
aid for agricultur al development
tarımsal kalkınma yardımı
aid in kind
ayni yardım
aid monitor ing
yardım izleme
aid policy
yardım politikası
aid r ecipient
yardım alan kimse
aid system
yardım sistemi
aid to employment (employment aid)
istihdam yardımı
categor ies of aid
yardım kategorileri
development aid
kalkınma yardımı
Development Aid Committee (DAC)
Kalkınma Yardım Komitesi (DAC)
Dir ector ateGener al for Humanitarian İnsani Yardım Genel Müdürlüğü (ECHO)
Aid (ECHO)
economic aid
ekonomik yardım
financial aid
mali yardım
hor izontal state aid
yatay devlet yardımı
humanitarian aid / assistance
insani yardım
national aid
ulusal yardım
national aid coor dinator (NAC)
ulusal yardım koordinatörü (NAC)
pr eaccession aid
katılım öncesi yardım
pr ovide nonrepayable aid
geri ödemesi olmayan yardım sağlamak
public aid
devlet / kamu yardımı
public aid for development
kalkınma için kamu yardımı
state aid
devlet yardımı
AIR
hava
air base
hava üssü
air bor ne
havada bulunan, hava yoluyla taşınan
air bor ne tr oops
hava yoluyla nakledilen birlikler
air bus industr y
airbus sanayisi / sanayii
air contamination
havanın kirlenmesi
air to gr ound missile
havadan karaya füze
air pollutant
hava kirletici
air pollution
hava kirliliği
air pollution measur ement vehicle
hava kirliliği ölçüm aracı
air r aid
hava saldırısı
air sampling
hava numunesi alma
airspace
hava sahası
air tr anspor t
hava taşımacılığı
ambient air
ortam havası, dış hava
Eur opean Organisation for the Safety
Avrupa Hava Seyrüsefer Emniyeti Teşkilatı
of Air Navigation (Eur ocontr ol)
(Eurocontrol)
Inter national Air Tr anspor t
Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA)
Association (IATA)
Long Range Tr ansboundar y Air
Uzun Menzilli Sınır Aşan Hava Kirliliği (LRTAP)
17
Pollution (LRTAP)
Convention on Long Range
Uzun Menzilli Sınır Aşan Hava Kirliliği
Tr ansboundar y Air Pollution
Sözleşmesi
AIRCRAFT
uçak
aircr aft car rier
uçak gemisi
air / aircr aft fleet
hava filosu
aircr aft industr y
uçak sanayisi / sanayii
mar ginally compliant air cr aft
marjinal uygunluğa sahip hava aracı
AIRPORT
havalimanı / havaalanı
ALARM SYSTEM
uyar ı / ikaz sistemi
ALIMONY
boşanma nafakası
ALIEN
yabancı
ALIGNED
aynı hizada; uyumlaştır ılmış
ALIGNMENT
uyum, uyumlaştır ma
legislative alignment
mevzuat uyumu
level of alignment
uyum düzeyi
ALLEGATION
itham; iddia
allege
iddia etmek; itham etmek
alleged infr ingement of an obligation
yükümlülük ihlali iddiası
alleged offence
iddia edilen suç
ALLEGIANCE
mensubiyet; sadakat
ALLERGENIC EFFECT
aler jen etki
ALLERGY
aler ji
ALLEVIATING POVERTY
yoksullukla mücadele
ALLIANCE
ittifak
Alliance for Eur ope of the Nations
Uluslar Avrupası İttifakı (AEN)
(AEN)
Alliance of Independent Democr ats in
Avrupa Bağımsız Demokratlar İttifakı (AIDE)
Eur ope (AIDE)
Alliance of Liber als and Democr ats for Avrupa Liberal ve Demokratlar İttifakı Grubu
Eur ope (ALDE)
(ALDE)
elector al alliance
seçim ittifakı
Eur opean Democr atic Alliance (RDE)
Avrupa Demokratik Birliği (RDE)
Eur opean Fr ee Alliance (EFA)
Avrupa Özgür İttifakı (EFA)
ALLOCATION
ödenek / tahsisat, dağıtım
allocate
tahsis etmek, dağıtmak, pay etmek
allocated appr opr iation
tahsis edilen ödenek
allocation key
dağıtım anahtarı
allocation of funds
fon tahsisatı, fonların tahsisi
allocation of identification number to a (uygunluğu) bildirilmiş kuruluşa kimlik kayıt
notified body
numarası tahsisi
allocation of resour ces
kaynakların tahsisi
18
cost allocation
maliyet dağıtımı
r esour ce allocation
kaynak tahsisi
ALLOWANCE
ödenek / tahsisat, nafaka, aylık bağlama;
istihkak, tahsis, kar şılık
annual allowance
yıllık ödenek
family allowance
aile yardımı
investment allowance
yatırım indirimi
subsistence allowance
geçinme ödemesi
ALLOW FOR (v.)
dikkate almak
ALTERATION
değişiklik
alter
değiştirmek, tadil etmek
alter the time limit
süre sınırını değiştirmek
ALTERNATELY
değişimli olarak; bir bir inden bir diğer inden
AMBASSADOR
büyükelçi / sefir
ambassador at large
özel elçi, gezici büyükelçi
ambassador designate
atanmış büyükelçi
ambassador plenipotentiar y
tam yetkili büyükelçi
AMBIENCE
muhit / çevr e, or tam
AMBIENT
çevr eleyen, dış şartlar a ilişkin
ambient air
ortam havası, dış hava
ambient atmospher e
ortam atmosferi
ambient noise
ortam gürültüsü
ambient temper ature
çevre sıcaklığı
AMBIGUOUS
anlamı belirsiz, muğlak
unambiguous
anlamı açık, vazıh
AMENDMENT
değiştir me, tadil; değişiklik, tadilat
amend
değiştirmek, tadil etmek
amending treaty
tadil antlaşması
amendment of a pr ovision
bir hükümde yapılan değişiklik / tadilat
amendment of legal action
davanın ıslahı
amendment of the founding tr eaties
kurucu antlaşmaların tadili / değiştirilmesi
amendment to a treaty
antlaşmanın tadili / antlaşmanın değiştirilmesi
amend pr ovisions
hükümleri değiştirmek / tadil etmek
amend: tadil etmek / değiştirmek (anlaşmalar, kanunlar)
modify: değiştirmek
change: değiştirmek
AMICABLE
dostane
AMNESTY
genel af
Amnesty Inter national
Uluslararası Af Örgütü
19
AMOUNT
tutar , meblağ, miktar, yekûn
amount of compensation
tazminat tutarı
compensator y amount
telafi edici tutar
cor r ection amount
düzeltici tutar
invoice amount
fatura bedeli
minimal amount
asgari tutar
monetar y compensation amount
parasal telafi tutarı (MCA)
(MCA)
ANALYSIS
çözümleme / tahlil / analiz
accident analysis
kaza analizi
analysis of the objective
hedef çözümlemesi / tahlili
analysis of the str ategies
stratejilerin çözümlenmesi / tahlili
costbenefit analysis
fayda maliyet analizi
depth analysis
derinlik analizi / tahlili / çözümlemesi
DNA analysis
DNA analizi / çözümlemesi
gender analysis
cinsiyet analizi / tahlili / çözümlemesi
Hazar d Analysis and Critical Contr ol
Tehlike Analizi ve Kritik Kontrol Noktası
Point (HACCP)
(HACCP)
inputoutput analysis
girdiçıktı analizi / çözümlemesi
method of sampling and analysis
numune alma ve tahlil yöntemi / örnekleme ve
çözümleme yöntemi
need analysis
ihtiyaç analizi
over all analysis
kapsamlı analiz / çözümleme
pr oblem analysis
problem analizi / sorun çözümlemesi
stakeholder analysis
paydaş analizi
SWOT (abbr. of Strengths,
GZFT (kısalt. Güçlü Yönler, Zayıf Yönler,
Weaknesses, Oppor tunities and
Fırsatlar ve Tehditler) Analizi
Thr eats) Analysis
ANCILLARY
yar dımcı, destekleyici
ancillar y pr oduct
yardımcı ürün
ANIMAL
hayvan
animal health
hayvan sağlığı
animal health and sur veillance
hayvan sağlığı ve gözetimi
animal health cer tificate
hayvan sağlığı sertifikası
animal holding
hayvancılıkla uğraşan işletme
animal identification code
hayvan tanımlama kodu
animal identification system
hayvan kimlik sistemi
animal or igin
hayvanın menşesi / kökeni
animal passpor t
hayvan pasaportu
animal waste
hayvansal atık
animal welfare
hayvan refahı
bovine animal
büyükbaş hayvan
domestic animal
yerli / evcil hayvan
epidemic animal disease
salgın hayvan hastalığı
r earing animals
besi hayvanları
Wor ld Or ganisation for Animal Health Dünya Hayvan Sağlığı Örgütü (WOAH / OIE)
(WOAH / OIE)
20
ANNOUNCEMENT
duyur u, bildir i, ilan
announce
duyurmak, ilan etmek
announce a tender
ihale duyurusu yapmak
commer cial announcement
ticari ilan / duyuru
ANNUITY
yıllık taksit veya gelir
ANNULMENT
iptal (evlilik veya sözleşme gibi işlem ve
tasar r ufların bütün sonuçlar ıyla iptal
edilmesi)
annul
iptal etmek (işlem veya tasarruf)
action for annulment
iptal davası
ANTHRAX
antraks, şarbon
ANTI
kar şı, muhalif; kar şıt
Anti Ballistic Missile Tr eaty (ABMT)
Anti Balistik Füze Antlaşması (ABMT)
antidumping
anti damping
antidumping measur e
antidamping önlem / tedbir
antiEur opean movement
Avrupa karşıtı hareket
AntiFr aud Coor dination Unit
Hileyle Mücadele Koordinasyon Birimi (UCLAF)
(UCLAF)
anti globalisation movement
küreselleşme karşıtı hareket
antipover ty pr ogr amme
yoksullukla mücadele programı
antiracism
ırkçılık karşıtlığı
anti ter r or ism law
terörle mücadele hukuku; terörle mücadele
kanunu / yasası
anti tr ust law
anti tröst hukuk (rekabet hukuku)
ANXIOUS TO (in resolutions)
amaçlayarak (ilke kar ar lar ında), kaygısıyla,
düşüncesiyle
APPARATUS
cihaz / ger eç
APPEAL
itir az ( temyizen veya başka nedenler le üst
mer ciye başvur u)
appealing party
itiraz / temyiz eden taraf
Boar d of Appeals
İtiraz İnceleme Kurulu
cour t of appeals
istinaf mahkemesi (temyiz mahkemesi için de
istisnaen kullanılmaktadır)
waive fr om appeal
temyizden feragat; itirazdan feragat
APPEARANCE
gör ünme, görünüm, gör ünüş
or iginal appear ance
ilk görünüm
APPELLATE
istinaf yoluyla; temyize ait / temyizle ilgili
appellate review
itirazın üst yargı organı tarafından incelenmesi
(istinaf, temyiz ve benzeri incelemeler)
APPLIANCE
alet
appliances bur ning gaseous fuels
gaz yakan aletler
gas appliances
gazlı aletler
household appliance
ev aleti
21
labelling of household appliances
ev aletlerinin etiketlendirilmesi
lifting and mechanical handling
kaldırma ve mekanik taşıma aleti
appliance
APPLICABLE
uygulanabilir
applicable inter national instrument
uygulanabilir / kabili tatbik uluslararası hukuki
düzenleme aracı / düzenleyici belge
dir ect applicability
doğrudan uygulanabilirlik
APPLICANT
başvur u sahibi / başvur an
APPLICATION
uygulama, tatbik etme; başvur u
application for accession
katılım başvurusu
application for adhesion
katılım başvurusu (uluslararası anlaşmalar)
application of pr ocedur es
usulün uygulanması
apply
uygulamak; soyut kuralı somut duruma / olaya
uygulamak; başvurmak
apply in its entirety
bütünüyle (tüm unsurlarıyla) uygulamak
apply mutatis mutandis
kıyas yoluyla (gerekli değişikliklere göre)
uygulamak
it shall apply fr om… to…
… den… e kadar uygulanır (uygulamada kalır)
scope of application
uygulama alanı / kapsamı
APPOINTMENT
tayin / ata(n)ma
acceptance of appointment
görevin kabul edilmesi
letter of appointment
işe alınma mektubu; tayin beratı
APPRAISAL
değer lendir me; (pr ojeler de ön değer lendir me)
appr aisal phase
değerlendirme aşaması (projelerde değerlendirme
aşaması)
APPRENTICE
çırak
appr enticeship
çıraklık
appr enticeship tr aining
çıraklık eğitimi; staj
APPROACH
yaklaşım
balanced appr oach
dengeli yaklaşım
coor dinated appr oach
koordine / eşgüdümlü yaklaşım
global appr oach
küresel yaklaşım
integr ated appr oach
bütünsel / entegre yaklaşım
joint appr oach
ortak yaklaşım
logical framewor k appr oach (LFA)
mantıksal çerçeve yaklaşımı (MÇY)
modular appr oach
modüler yaklaşım
new appr oach dir ective
yeni yaklaşım direktifi
old appr oach directive
klasik yaklaşım direktifi
pr ecautionar y appr oach
ihtiyatlı yaklaşım
APPROPRIATE
uygun, münasip
appr opr iate super vision
uygun / yeterli denetim (gözetim)
if appr opr iate
gerekli görüldüğü takdirde
as appr opriate
uygun görüldüğü şekilde
wher e appr opr iate
uygun olduğu hâllerde
APPROPRIATION
ödenek / tahsisat
22
allocated appr opr iation
tahsis edilen ödenek
APPROPRIATIONS
gider / sar f, ödeme emri ver ilen kr ediler
APPROVAL
onama; uygun bulma; onay
appr ove
onamak; uygun bulmak; onaylamak
Appr oving… (in recommendations)
…onaylayarak (tavsiye kararlarında)
cer tificate of appr oval
onay sertifikası, onay belgesi
pr ior appr oval
ön onay
type appr oval
tip onay
type appr oval cer tificate
tip onay belgesi
type appr oval labor ator y
tip onay laboratuarı
unanimous appr oval
oybirliği ile uygun bulma
appr ova l: onama
assent: uygun görüş / muvafakat
avis conforme: uygun görüş
cer tification: tasdik (imza ve mühür ile); belgeleme
consent: rıza
endor sement: tasdik, doğrulama; onaylama
r atification: onay (uluslararası an(t)laşmalarda)
APPROXIMATION
yakınlaştır ma / yaklaş(tır )ma
appr oximation of laws
kanunların birbirine yakınlaştırılması /
yaklaştırılması
appr oximation of legislation
mevzuatın yakınlaştırılması
appr oximation of policies
politikaların yakınlaştırılması
AQUACULTURE
su ür ünler i yetiştiriciliği
ARBITER
hakem
ARBITRARY
keyfi
ar bitr ar y arr est
keyfi tutuklama
ar bitr ar y detention
keyfi göz altına alma
ar bitr ar y liability
keyfi yükümlülük
ar bitr ar y r egime
keyfi yönetim
ARBITRATION
hakemlik müessesesi / tahkim
ad hoc ar bitr ation
belirli bir olaya özgü tahkim, ad hoc tahkim
ar bitr al tr ibunal
hakem mahkemesi
ar bitr ate
hakem olarak tahkim işlemini yürütmek
ar bitr ation award
hakem kararı
ar bitr ation boar d
hakem heyeti / hakem kurulu
ar bitr ation clause
tahkim kaydı / tahkim hükmü, tahkim klozu
ar bitr ation committee
tahkim komitesi (heyeti)
ar bitr ation pr ocedur e
tahkim usulü
ar bitr ator
hakem
awar d of an ar bitr ation boar d
hakem heyeti kararı
23
compulsor y ar bitration
zorunlu tahkim
cour t of ar bitr ation
tahkim divanı; hakem mahkemesi
facultative ar bitr ation
isteğe bağlı tahkim
gr ant of licences by ar bitr ation
tahkim yolu ile lisans verilmesi
institutional arbitr ation
kurumsal tahkim
inter national ar bitr ation
uluslararası tahkim
political ar bitr ation
siyasi tahkim
pr ecour t settlement body (ar bitr ation) duruşma / yargılama öncesi çözüm organı
(tahkim)
r efer disputes to ar bitr ation
ihtilafları hakeme havale etme; tahkime başvurma
AREA
alan
ar ea of fr eedom
özgürlük alanı
ar ea of fr eedom, secur ity and justice
özgürlük, güvenlik ve adalet alanı
ar ea of separ ation
tecrit alanı
Common Eur opean Prior ity Ar ea
Avrupa Müşterek Öncelikli Alanı (CEPA)
(CEPA)
coastal ar ea
kıyı bölgesi
cultivated ar ea
ekili alan
customs ar ea
gümrük alanı
emer gency area
acil durum alanı
Eur opean Economic Ar ea (EEA)
Avrupa Ekonomik Alanı (AEA)
Eur opean Resear ch Area (ERA)
Avrupa Araştırma Alanı (AAA)
favour ed Area
kayırılan alan
fr ee tr ade ar ea
serbest ticaret alanı
har monised ar ea
armonize alan / uyumlaştırılmış alan
local area networ k (LAN)
yerel alan ağı (YAA)
non har monised ar ea
uyumlaştırılmamış / armonize edilmemiş alan
sover eign base ar ea
egemen üs (alanı)
under developed ar ea
az gelişmiş bölge
wildlife pr otection ar ea
yaban hayatı koruma alanı
ARMED FORCES
silahlı kuvvetler
Conventional Ar med For ces in Eur ope Avrupa Konvansiyonel Kuvvetler Antlaşması
Tr eaty (CFE)
(AKKA)
ARMISTICE
mütar eke
ar mistice: mütareke , silah bırakma
ceasefire: ateşkes
tr uce: mütareke, barış anlaşması
ARRANGEMENT
düzenleme / tanzim
administr ative ar rangement
idari düzenleme
ar r angement having equivalent effect
eş etkili düzenleme
ar r angement having similar effect
benzer etkili düzenleme
autonomous ar r angement
özerk / otonom düzenleme
bilater al ar r angement
iki taraflı düzenleme
customs ar rangement
gümrük düzenlemesi
24
duty r elief ar r angement
gümrük muafiyet düzenlemesi
exchange arr angement
kambiyo rejimi
land arr angement
arazi düzenlemesi / rejimi
legal arr angement
hukuki düzenleme
legislative ar rangement
yasama yoluyla düzenleme; yasal düzenleme
pr efer ential commer cial ar rangement
tercihli ticaret düzenlemesi
pr ovisional ar rangement
geçici düzenleme
secur ity arr angement
güvenlik düzenlemesi
suspensive arr angement
erteleyici düzenleme
ARREST
tutuklama; haciz
ART
sanat; sanat eseri
or iginal wor k of ar t
özgün eser, özgün sanat eseri
ARTICLE
makale; madde, eşya, par ça; madde (yasa)
ar ticles of association
dernek tüzüğü; birlik statüsü
ar ticles of incor por ation (cer tificate of
tüzel kişilik kazandıran statü; tüzel kişiliği olan
incor por ation)
ticaret şirketi
for the pur poses set out in Article X
X maddesinde belirtilen amaçlar doğrultusunda
in particular articles… ther eof
özellikle ilgili... nin ...numaralı maddelerini
inter im ar ticle
geçici madde
sole ar ticle
tek madde
the pr ovisions of the Articles X to Y
X ila Y maddelerinin hükümleri
ar ticle: madde
clause: özel şart; kayıt; kloz
condition:koşul
pr ovision: hüküm
ter m: şart
ARTISAN
küçük sanatkâr, zanaatkâr
ARTISTIC
sanatsal
ASBESTOS BODY
asbest gövde
ASBESTOSIS
asbestozis
ASPECT
veçhe, yan, yön
ASSEMBLE (v.)
toplamak; monte etmek
disassemble
ayırma, parçalara ayırma; demonte
ASSEMBLY
meclis; toplantı; asamble
ad hoc assembly
ad hoc toplantı, ad hoc meclis
assembly char ge
montaj masrafı
bur eau of the assembly
başkanlık divanı
The Council of Eur ope’s
Avrupa Konseyi Parlamenterler Asamblesi
Par liamentar y Assembly
fr eedom of assembly
toplanma özgürlüğü
25
Nor th Atlantic Assembly (NAA)
Kuzey Atlantik Assamblesi (NAA)
peaceful assembly
barışçı toplantı
r eassemble
tekrar bir araya getirme, birleştirme; remonte
r ight of peaceful assembly
barışçı toplanma hakkı
unicamer al assembly
tek meclisli parlamento
ASSENT
uygun bulma; muvafakat
assent of the author ities
yetkili makamların uygun görmesi / muvafakatı
assent of the Eur opean Par liament
Avrupa Parlamentosunun uygun bulması;
uygunluk görüşü
assent pr ocedur e
uygun bulma usulü
ASSESSMENT
değer lendir me
Agr eement on Confor mity Assessment
Sınai Ürünlerin Uygunluk Değerlendirmesi ve
and Acceptance of Industrial Pr oducts
Kabulü Anlaşması (ACAA)
(ACAA)
assessment of expenditur e
harcamaların tespiti / belirlenmesi; gider
tahakkuku
assessment officer
tahakkuk memuru
confor mity assessment
uygunluk değerlendirmesi
confor mity assessment and cer tification uygunluk değerlendirme ve belgelendirme
bodies
kuruluşları
confor mity assessment body
uygunluk değerlendirme kuruluşu
confor mity assessment pr ocedure
uygunluk değerlendirme prosedürü / usulü
envir onmental impact assessment
çevresel etki değerlendirmesi (ÇED)
(EIA)
envir onmental impact assessment
cevresel etki değerlendirmesi uygulamaları
pr actices
impact assesment
etki değerlendirmesi
mode of assessment
değerlendirme usulü
r egulator y impact assesment (RIA)
düzenleyici etki analizi (DEA)
r isk assessment system
risk değerlendirme sistemi
self assessment
öz değerlendirme
Telecommunication Confor mity
Telekomünikasyon Uygunluk Değerlendirme ve
Assessment and Mar ket Sur veillance
Piyasa Gözetimi Komitesi (TCAM)
Committee (TCAM)
Tr anspor t Infrastr uctur e Needs
Taşıma Altyapısı İhtiyaç Analizi (TINA)
Assessment (TINA)
ASSET
var lık; par aya çevr ilebilir ser vet; mal var lığı;
aktif
asset item
aktif kalem
asset management
varlık yönetimi
asset management company
varlık yönetim şirketi
assets and liabilities
aktifler ve pasifler, varlıklar ve yükümlülükler
cultur al asset
kültürel varlık
domestic asset
iç varlık, yerel varlık
financial asset
mali / finansal varlık
fixed asset
sabit / duran varlık
financial fixed asset
finansal sabit / duran varlık
hidden asset
örtülü varlık, saklı varlık
26
intangible asset
maddi olmayan varlık
national financial asset
ulusal mali / finansal varlık
natural asset
doğal / tabii varlık
notional financial asset
gerçek olmayan mali varlık
pension fund asset
emeklilik fonu varlığı
r isk adjusted asset
riske uyarlanmış aktif
tangible fixed asset
maddi sabit / duran varlık
ASSIGN (v.)
ayır mak, devr etmek, temlik etmek, tahsis
etmek / tayin etmek / atamak
task assigned to it by the Commission
Komisyon tarafından kendisine verilen görev
assign task to the commission
komisyonu görevlendirmek
ASSISTANCE
yar dım, destek, iane
assist
yardımcı olmak, destek olmak
Community Assistance for
(Batı Balkanlarda) Yeniden Yapılanma,
Reconstr uction, Development and
Kalkınma ve İstikrara Yönelik Topluluk Yardımı
Stabilisation (CARDS)
(CARDS)
Council for Mutual Economic
Karşılıklı Ekonomik Yardım Konseyi (CMEA)
Assistance (CMEA)
Development Assistance Committee
Kalkınma Yardım Komitesi (DAC)
(DAC)
humanitarian aid / assistance
insani yardım
Instr ument for Pr eAccession
Katılım Öncesi Yardım Aracı (IPA)
Assistance (IPA)
mutual assistance
karşılıklı yardımlaşma
Over seas Development Assistance
Denizaşırı Kalkınma Yardımı (ODA)
(ODA)
social assistance
sosyal yardım
technical assistance (TA)
teknik yardım (TY)
Technical Assistance to the
Bağımsız Devletler Topluluğu ve Gürcistan’a
Commonwealth of Independent States
Teknik Yardım [Programı] (TACIS)
and Geor gia (TACIS)
Technical Assistance and Infor mation
Teknik Yardım ve Bilgi Değişim Ofisi (TAIEX)
Exchange Office (TAIEX)
ASSOCIATION
or taklık; birlik; der nek
Agr eement Establishing an Association Türkiye ile Avrupa Ekonomik Topluluğu
Between The Eur opean Economic
Arasında bir Ortaklık Yaratan Anlaşma
Community and Tur key
associate
i.ortak; f. ortaklık yapmak, ortaklık kurmak; bağ
kurmak
associate member (West Eur opean
ortak üye (Batı Avrupa Birliği)
Union)
associate par tner
ortak üye
associated institution
ortak kurum
associated member
ortak üye
associated state
ortak devlet
ar ticles of association
dernek tüzüğü; birlik statüsü
Association of the Eur opean
Avrupa Gazeteciler Birliği (AEJ)
J our nalists (AEJ)
27
association agr eement
ortaklık anlaşması
association committee
ortaklık komitesi
association council / council of
ortaklık konseyi
association
association instr ument
ortaklık aracı; ortaklık belgesi
association law
dernekler hukuku; dernekler kanunu
The Association of Eur opean
Avrupa Ticaret ve Sanayi Odaları Birliği
Chamber s of Commer ce and Industr y
(Eurochambers)
(Eur ochamber s)
Association of the Eur opean and
Avrupa ve Akdeniz Askerî Statülü Zabıta ve
Mediter ranean Police For ces and
Jandarmalar Birliği (FIEP)
Gendar mer ies with Militar y Status
(FIEP)
Association of South East Asian
Güneydoğu Asya Ülkeleri Birliği (ASEAN)
Nations (ASEAN)
employer s’ association
işverenler derneği / birliği
Eur opean Association for Inter national Avrupa Uluslarararası Eğitim Birliği (EAIE)
Education (EAIE)
Eur opean Association for Renewable
Avrupa Yenilenebilir Enerji Birliği
Ener gies (EUROSOLAR )
(EUROSOLAR)
Eur opean Association of Teacher s
Avrupa Öğretmenler Birliği (EAT /AEDE)
(EAT /AEDE)
Eur opean Bur eau of Libr ar y,
Kütüphane, Enformasyon ve Dokümantasyon
Infor mation and Documentation
Dernekleri Avrupa Bürosu (EBLIDA)
Associations (EBLIDA)
Eur opean CommunityTur key
Avrupa TopluluğuTürkiye Ortaklık Komitesi
Association Committee
Eur opean Economic Community
Avrupa Ekonomik TopluluğuTürkiye Ortaklığı
Tur key Association
Eur opean Economic Community
Avrupa Ekonomik TopluluğuTürkiye Ortaklık
Tur key Association Council
Konseyi
Eur opean Fr ee Trade Association
Avrupa Serbest Ticaret Birliği (ASTB)
(EFTA)
Eur opean Satellite Oper ator s
Avrupa Uydu Operatörleri Birliği (ESOA)
Association (ESOA)
Eur opean Univer sities Association
Avrupa Üniversiteler Birliği (AÜB)
(EUA)
Eur opean Ventur e Capital Association
Avrupa Risk Sermayesi Birliği (EVCA)
(EVCA)
Eur opean Vocational Training
Avrupa Mesleki Eğitim Birliği (EVTA)
Association (EVTA)
establish an association
ortaklık / dernek / birlik kurmak
for m an association
ortaklık / dernek / birlik kurmak
fr eedom of association
dernek kurma özgürlüğü
fr ee tr ade association
serbest ticaret birliği
Inter national Air Tr anspor t
Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA)
Association (IATA)
Inter national Association of
Uluslararası Konferans Çevirmenleri Derneği
Confer ence Inter pr eter s (AIIC)
(AIIC)
Inter national Congr ess and Convention Uluslararası Kongreler ve Toplantılar Birliği
28
Association (ICCA)
(ICCA)
Inter national Feder ation of Librar y
Uluslararası Kütüphane Dernekleri ve Kurumları
Associations and Institutions (IFLA)
Federasyonu (IFLA)
law of association
dernekler hukuku
pur pose of association
derneğin, birliğin (ortaklığın) amacı
r ight of association
dernek kurma hakkı
secur ities investment association
menkul kıymetler yatırım ortaklığı
alignment: ittifak
association: ortaklık; dernek
collabor ation: iş birliği
cooper ation: iş birliği
joint: karma, ortak
member ship: üyelik
par tner ship: şirket; ortaklık (birlikte çalışan iki veya daha fazla birey, örgüt, kuruluş, ülke
arasında)
society: dernek, topluluk, toplum
ASSUMPTION
var sayım
ASSURANCE
güvence, itimat, teminat, gar anti
full quality assur ance
tam kalite güvencesi
pr oduct quality assur ance
ürün kalite güvencesi
quality assur ance equipment
kalite güvence donanımı
ASYLUM
iltica, sığınma
asylum policy
sığınma / iltica politikası
asylum seeker
sığınmacı / mülteci
countr y of asylum
sığınılan / iltica edilen ülke
r ight of asylum
iltica / sığınma hakkı
ATA CARNET
ATA Kar nesi
ATOM
atom
Eur opean Atomic Ener gy Community
Avrupa Atom Enerjisi Topluluğu (AAET /
(EAEC / Eur atom)
Euratom)
Inter national Atomic Ener gy Agency
Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA)
(IAEA)
Tr eaty Establishing the Eur opean
Avrupa Atom Enerjisi Topluluğunu Kuran
Atomic Ener gy Community
Antlaşma
ATTACHMENT
ek; ihtiyati haciz
ATTAIN (v.)
er işmek, ulaşmak
attain its objectives
hedeflerine ulaşmak
ATTITUDE
tavır, tutum, davr anış
common attitude
ortak tavır
deplor able attitude
üzücü davranış
unifor m attitude
tek biçim tavır / tutum / davranış
29
ATTORNEY
dava vekili, avukat; temsilci
letter of attor ney
vekaletname, avukat tezkeresi
power of attor ney
vekalet, temsil yetkisi; vekaletname
ATTORNEYSHIP
avukatlık
ATTRIBUTE
atıf; vasıf; sıfat
attr ibuted domicile
yasalarca belirlenen / kanuni ikametgâh
AUDIENCE
dinleyiciler , izleyiciler
r ight of audience
savunma hakkı; duruşmada bulunma hakkı
AUDIOVISUAL
gör selişitsel
audiovisual pr oduction
görselişitsel yapım
audiovisual sector
görselişitsel sektör
audiovisual ser vices
görselişitsel hizmetler
Education, Audiovisual and Culture
Eğitim, Görsel İşitsel ve Kültür İcra Ajansı
Executive Agency (EACEA)
(EACEA)
Eur opean Organisation for an
Bağımsız Görselİşitsel Piyasa İçin Avrupa
Audiovisual Independent Mar ket (
Örgütü (EUROAIM)
EUROAIM )
AUDIT
bağımsız denetim / mur akabe, muhasebe
denetimi
auditing
bağımsız denetim
Auditing Commission of the Eur opean
Avrupa Toplulukları Denetleme Komisyonu
Communities
audit of r ecor ds
kayıtların denetimi
compliance audit
uygunluk denetimi
coor dination council for auditing
denetim koordinasyon kurulu
ecomanagement and audit scheme
çevre yönetimi ve denetleme planı (EMAS)
(EMAS)
envir onmental auditing
çevre denetimi
expost exter nal audit
harcama sonrası dış denetim
expost financial audit body
harcama sonrası mali denetim yapan birim
expost inter nal audit
harcama sonrası iç denetim
inter nal audit
iç denetim
Inter nal Audit Ser vice (IAS)
İç Denetim Servisi (IAS)
inter national standards on auditing
uluslararası denetim standartları (UDS)
(ISA)
per for mance audit
performans denetimi
r isk audit
risk denetimi
AUDITOR
denetçi / mur akıp
boar d of auditor s
denetçiler / murakıplar kurulu / heyeti
Cour t of Auditor s of the Eur opean
Avrupa Toplulukları Sayıştayı (Avrupa Sayıştayı)
Communities (Eur opean Cour t of
(ECA)
Auditor s) (ECA)
Institute of Inter nal Auditor s (IIA)
İç Denetçiler Enstitüsü (IIA)
lead auditor
baş denetçi
statutor y auditor
kanuni denetçi
30
AUTHENTIC
ger çek, hakiki / asıl
authentic act
resmî senet
authenticated instr ument
resmîliği onaylanmış senet / belge
authentic instr ument
asıl senet / belge; resmî senet
authentic inter pr etation
resmî çeviri, çevirinin aslı
authentic text
resmî metin, asıl nüsha
authentic tr anslation
asıl çeviri; aslına uygun çeviri
equally authentic
eşit şekilde geçerli
AUTHOR
eser sahibi, yazar
author ’s r oyalties
yazarın telif hakları
author ship
yazarlık
AUTHORISATION
salahiyet / yetki; yetki ver me / yetkilendir me;
izin
exchange author isation
kambiyo izni
holder of author isation
yetki sahibi, yetkilendirilmiş kişi, bir işlem
yapmaya mezun kılınmış kişi; mezuniyet sahibi
investment author isation
yatırım izni
official authorisation
resmî izin (mezun kılma, bir işle uğraşmaya veya
bir işi yürütmeye resmî makamların izin vermesi)
pr eliminar y author isation
ön izin (Topluluk mevzuatından süreli muafiyet)
pr ior authorisation
ön izin
Registration, Evaluation, Authorisation Kimyasalların Kaydı, Değerlendirilmesi, İzni ve
and Restr iction of Chemicals (REACH) Kısıtlanması (REACH)
r evoke an authorisation
bir izni yürürlükten kaldırmak, yetkiyi geri
almak, izni iptal etmek
single author isation
tek yetkilendirme
AUTHORISED
yetkili, yetkilendirilmiş, izin ver ilmiş
author ised bank
yetkili banka
author ised dealer in for eign exchange
döviz işlemleri yapma yetkisi almış kişi veya
kurum
author ised consignee
malı alma hakkına sahip kişi (taşıma
sözleşmelerinde)
author ised consignor
gönderen, gönderici (taşıma sözleşmelerinde)
author ised capital
kayıtlı sermaye
author ised cr edit
serbest bırakılmış kredi, kullanıma açılmış kredi
author ised per son
yetkili kişi
author ised repr esentative
yetkili temsilci
national authorised officer
ulusal yetkili memur
AUTHORISING OFFICER
ita amiri; yetkilendir me görevlisi
national authorising officer (NAO)
ulusal yetkilendirme görevlisi (UYG)
pr ogr amme author ising officer (PAO)
program yetkilendirme görevlisi (PYG)
AUTHORITY
mer ci, otor ite, makam
assent of the author ities
yetkili makamların uygun görmesi / muvafakatı
centr al competent authorities
merkezi yetkili makamlar
cer tification author ity
onay makamı, belgelendirmeyi yapan kurum /
kuruluş
31
competent author ity
yetkili makam, yetkili kuruluş
concer ned author ity
ilgili merci, ilgili makam
customs author ity
gümrük makamı
delegation of author ity
yetki verme, yetkilendirme
discr etionar y author ity
takdir yetkisi; takdir makamı
divine author ity
ilahi makam
Eur opean Food Safety Author ity
Avrupa Gıda Güvenliği Kurumu (EFSA)
(EFSA)
Eur opean Global Navigation Satellite
Avrupa Küresel Uydu Seyrüsefer Sistemi
System Super visor y Author ity
Denetleyici Otoritesi
exer cise author ity
yetkiyi kullanmak
gover nmental author ity
hükûmet mercisi; resmî makam
high author ity
yüksek otorite
Inter national Ruhr Author ity
Uluslararası Ruhr Otoritesi
J oint Aviation Author ities (J AA)
Ortak Havacılık Otoriteleri (JAA)
judgment author ity
yargı mercii
legal author ity
adli makam; hukuki merci
local author ity
yerel idare
national authority
ulusal makam
official authority
resmî merci, resmî makam
public author ity
yetkili kamu kurumu / kuruluşu
public pr ocurement author ity
kamu ihale kurumu
r egional or local authority
bölgesel ya da yerel yönetim / makam
r egulator y author ity
düzenleyici kurum; düzenleyici makam
super visor y author ity
gözetim makamı, gözetim mercii, denetleyici
otorite
AUTONOMOUS
özer k / otonom
autonomous ar r angements
özerk / otonom düzenlemeler
autonomous economic entity
özerk ekonomik birim
autonomous movement
otonom hareket
autonomous tar iff
otonom tarife
autonomous under taking
özerk teşebbüs
AUTONOMY
özer klik / muhtar iyet / otonomi
financial autonomy
mali özerklik
have financial autonomy
mali özerkliğe sahip olmak
AVAIL (v.)
faydası olmak, yar ar ı dokunmak
avail oneself of an offer
bir tekliften yararlanmak
avail oneself of a right
bir haktan yararlanmak
AVERAGE
or ta, vasat, or talama; avar ya
aver age matur ity per iod
ortalama vade
AVIATION
havacılık
aviation fuel
uçak yakıtı
Eur opean Aviation Safety Agency
Avrupa Hava Emniyeti Ajansı (EASA)
(EASA)
Inter national Civil Aviation
Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatı (ICAO)
Or ganisation (ICAO)
J oint Aviation Author ities (J AA)
Ortak Havacılık Otoriteleri (JAA)
32
joint aviation regulations (J AR)
ortak havacılık kuralları (JAR)
J oint Aviation Requir ements and
Ortak Havacılık Gerekleri ve Standartları (JARS)
Standar ds (J ARS)
AWARD
hüküm, kar ar ; ödül
ar bitr al award
tahkim kararı
ar bitr ation award
hakem kararı
awar d of an ar bitr ation boar d
hakem heyeti kararı
AWARE (in r esolutions)
...far kında olarak... (ilke kar arlar ında)
33
34
B
BACK (v.)
desteklemek
back the motion
önergeyi desteklemek
BACKGROUND
ar ka plan, ar t alan
backgr ound document
destek belgesi
backgr ound noise
arka plan gürültüsü
backgr ound r adiation
arka plan radyasyonu
histor ical backgr ound
tarihsel geçmiş
BACKUP
teminat; yedekleme
BALANCE
denge; bilanço, bakiye
actuar ial balance
aktüaryal denge
available balances
kullanılabilir bakiye
balance of cur rent accounts
cari işlemler dengesi
balance of payments
ödemeler dengesi
balance of tr ade
[dış] ticaret dengesi
balance sheet
bilanço
cr edit balance
alacak bakiyesi, kredi bakiyesi
cur rent accounts balance
cari işlemler dengesi
debit balance
borç bakiyesi
institutional balance
kurumsal denge
in the balance sheet
bilanço içi
off the balance sheet
bilanço dışı
offbalance sheet item
bilanço dışı kalem
outstanding balance
bakiye
over all balance of payments
genel ödemeler dengesi
technical balance sheet
teknik bilanço
tr ade balance deficit
dış ticaret açığı
BALLOT
oy / r ey; oy pusulası
ballot paper
oy pusulası
blank ballot
boş oy
invalid ballot
geçersiz oy
secr et ballot
gizli oy
vote by secr et ballot
gizli oylama, kapalı oylama
BANK
banka
author ised bank
yetkili banka
Bank for Inter national Settlements
Uluslararası Ödemeler Bankası (BIS)
(BIS)
Bank of Centr al African States (BEAC) Orta Afrika Devletleri Bankası (BEAC)
bank of issue
emisyon bankası
boar d of directors of the bank
banka müdürler kurulu
boar d of gover nor s of the bank
banka guvernörler kurulu
centr al bank
merkez bankası
35
cor r espondent bank
muhabir banka
deposit bank
mevduat bankası
development bank
kalkınma bankası
Eur opean Bank of Reconstr uction and
Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (AİKB)
Development (EBRD)
Eur opean Centr al Bank (ECB)
Avrupa Merkez Bankası (AMB)
Eur opean Investment Bank (EIB)
Avrupa Yatırım Bankası (AYB)
Eur opean System of Centr al Banks
Avrupa Merkez Bankaları Sistemi (AMBS)
(ESCB)
Inter national Bank of Reconstr uction
Uluslararası İmar ve Kalkınma Bankası (UİKB)
and Development (IBRD)
investment bank
yatırım bankası
multilater al development bank
çok taraflı kalkınma bankası
pr ivate bank
özel banka
pr ivate deposit bank
özel mevduat bankası
Wor ld Bank
Dünya Bankası
BANKING
bankacılık
advisor y committee on banking
bankacılık danışma komitesi
banking commission
bankacılık komisyonu
banking oper ations
bankacılık / banka işlemleri
banking pr ofession
bankacılık mesleği
banking policy
bankacılık politikası
banking tr ansactions
bankacılık işlemleri / muamelatı
liber alisation of banking ser vices
bankacılık hizmetlerinin serbestleşmesi /
serbestleştirilmesi
offshor e banking
kıyı bankacılığı
BANKRUPTCY
iflas
bankr upt
iflas etmiş / müflis
BARGAINING
pazar lık
bar gaining power
pazarlık gücü
collective bar gaining
toplu pazarlık; toplu sözleşme görüşmeleri
BARGE
mavna
BARRIER
engel / mani
abolition of bar rier s to tr ade
ticarette engellerin kaldırılması
customs barr ier
gümrük engeli
fiscal bar rier
mali engel
gener al pr ovisions in the field of
ticarette teknik engellere ilişkin genel hükümler
technical bar rier s to tr ade
nontariff barr ier
tarife dışı engel
nontariff barr ier to tr ade
ticarette tarife dışı engel
physical bar rier
fiziki engel
tariff bar rier
tarife engeli
technical bar rier
teknik engel
tr ade bar rier
ticaret engeli
BASE
üs; temel, baz
air base
hava üssü
36
base per iod
temel alınan dönem
base pr ospectus
temel izahname, ana izahname
base year
temel yıl
monetar y base
parasal taban
sover eign base
egemen üs
sover eign base ar ea
egemen üs (alanı)
tax base
vergi tabanı
BASIC
temel
basic law
temel kanun / yasa; anayasa
basic pr ice
temel fiyat
basic pr oduct
temel ürün
basic r equirements
temel gereklilikler
basic vocational training
temel mesleki eğitim
BASIS
esas; temel, baz
basis swaps
baz ‘swap’ işlemleri
consolidated basis
konsolide edilmiş / birleştirilmiş bazda
constitute the basis
temelini oluşturmak
equitable basis
hakkaniyet temeli
immovable purchased on a time share
devre mülk esasına göre satın alınan taşınmaz mal
basis
maximum basis for calculation
azami hesaplama bazı
modified cash basis
değiştirilmiş nakit esası
on a nondiscr iminator y basis
ayrımcı olmayan temelde, ayrım yapılmaksızın
on a recipr ocal basis
karşılıklılık temelinde, mütekabiliyet esasına
dayanarak
on an equitable basis
hakkaniyet temelinde
BATCH
küme, parça
batch loaded r eactor
yakıt yüklü reaktör
BEHALF
yan, tar af
on behalf of…
adına, namına, yerine
on behalf of the gover nments of the
Üye Devletlerin hükûmetleri adına
Member States
BELIEVING...
inanar ak…
BELT CONVEYOR
bantlı taşıyıcı
BENCHMARK
ölçüt değer , kıyaslama ar acı, eşik, ölçüt;
kar şılaştır ma ölçütü
BENEFICIARY
lehtar; faydalanan / yar arlanan
BENEFIT
fayda, istifade, kâr, menfaat
benefitcost r atio
faydamaliyet oranı
cash benefit
nakdî yardım
costbenefit analysis
fayda maliyet analizi
defined benefit plan
belirlenmiş fayda planı
family benefit
aile yardımı
payment of benefit
yardım ödemesi
r eceive a benefit in kind
ayni yardım almak
37
r ight to benefit
yararlanma hakkı
unemployment benefit
işsizlik yardımı
withdr awal of benefit
yardımın geri alınması
BEVERAGE
içecek
BEST EXECUTION
en iyi işlem ger çekleştir me
BID
i. teklif; f. fiyat teklifinde bulunmak (ihalede
veya müzayedede)
bid bond
geçici teminat
bidding for tender
ihale daveti
closur e of the bid
teklif süresinin kapanması
competing bids
rakip teklif verilmesi
fr ustration of the bid
teklifin karşılıksız kalması
mandator y bid
zorunlu ihale, zorunlu teklif, zorunlu pay alım
teklifi
takeover bid
pay alım teklifi, devralma teklifi
voluntar y bid
isteğe bağlı pay alım teklifi
BILATERAL
ikili, iki tar aflı
bilater al agr eement
iki taraflı anlaşma, ikili anlaşma
bilater al ar r angement
iki taraflı düzenleme
bilater al inter gover nmental confer ence ikili hükûmetler arası konferans
bilater al r elations
ikili ilişkiler
bilater al sur veillance
çift taraflı gözetim
bilater al: iki taraflı
multilater al: çok taraflı
plurilater al: çoklu (tarafları değişken sayıda olan çok taraflı)
unilater al: tek taraflı
BILL
tasar ı, hesap, fatur a, senet
bill of exchange
poliçe
bill of lading
konşimento, taşıma senedi
bill of quantities (BoQ)
gerekli malzemelerin kantite listesi (BoQ)
Bill of Rights
(İnsan) Haklar(ı) Bildirgesi
or der bill of lading
emre yazılı konşimento
passage of a bill
tasarının (meclisten) geçmesi
r ediscounted bill
reeskont edilmiş senet
tr easur y bill
hazine bonosu
BINDING
bağlayıcı
have a binding for ce
bağlayıcı gücü olmak
binding tar iff infor mation
bağlayıcı tarife bilgisi
Eur opean Binding Tariff Infor mation
Avrupa Bağlayıcı Tarife Bilgisi (EBTI)
(EBTI)
This r egulation shall be binding in its
Bu tüzük Üye Devletlerde bütünüyle bağlayıcıdır
entir ety and dir ectly applicable in the
ve doğrudan uygulanır.
38
Member States.
BIO
yaşamla ve canlı şeyler le ilgili; biyo
bioavailability
biyoyararlanım
biodegr adable
toprakta çözünebilir, biyolojik olarak parçalanan
biodiesel
biyodizel
bioequivalence
biyoeşdeğerlik
bioethanol
biyoetanol
bioethics
biyoetik
biofuel
biyoyakıt, biyolojik yakıt
biological
biyolojik
biological agent
biyolojik ajan / etmen
biological diver sity and natur al
biyolojik çeşitlilik ve doğal kaynak yönetimi
r esour ces management
biological effect
biyolojik etki
Biological Exposur e Index (BEI)
Biyolojik Maruziyet Endeksi (BEI)
biological exposure limit
biyolojik maruziyet limiti
biological monitor ing
biyolojik izleme
biological sampling
biyolojik örnekleme
biology
biyoloji
biomass
biokütle, canlı kütle
biotechnology
biyoteknoloji
biotechnology action pr ogr amme
biyoteknoloji eylem programı (BEP)
(BAP)
BIRD FLUE
kuş gribi
BIRTH
doğum, doğma, doğuş
birth defects
doğuştan gelen kusur
expectation of life at bir th
doğuşta beklenen yaşam süresi
BLEND
i. kar ışım, har man; f. har manlamak,
kar ıştır mak
blending components
karışım bileşenleri
BLUEPRINT
detaylı pr oje / plan; şablon
bluepr int for action
eylem planı
BOARD
kur ul, idar e heyeti, idar e meclisi
ar bitr ation boar d
hakem heyeti / hakem kurulu
awar d of an ar bitr ation boar d
hakem heyeti kararı
boar d of appeals
itiraz inceleme kurulu
boar d of adver tisement
reklam kurulu
boar d of auditor s
denetçiler / murakıplar kurulu / heyeti
boar d of directors of the bank
banka müdürler kurulu
boar d of discipline
haysiyet divanı
boar d of gover nor s
idare meclisi
boar d of gover nor s of the bank
banka guvernörler kurulu
boar d of tr ustees
mütevelli heyeti
conciliation boar d
uzlaştırma kurulu
fr ee on boar d (FOB)
güvertede teslim (FOB)
Inter national Accounting Standarts
Uluslararası Muhasebe Standartları Kurulu
39
Boar d (IASB)
(UMSK)
supr eme boar d
üst kurul
vessel sur vey boar d
gemi sörvey kurulu
BODY
birim, or gan
asbestos body
asbest gövde
cer tification body
belgelendirme kuruluşu
competent body
yetkili organ / birim
confor mity assessment body
uygunluk değerlendirme kuruluşu
confor mity assessment and cer tification uygunluk değerlendirme ve belgelendirme
body
kuruluşu
consultation body
danışma / istişare organı
cor r esponding legislative body
muadil yasama organı
decision making body
karar organı
Eur opean Agency for the Enhancement Avrupa Adli İş Birliğini Geliştirme Ajansı
of J udicial Cooper ation (Eur ojust)
(Eurojust)
expost financial audit body
harcama sonrası mali denetim birimi
notified body
bildirilmiş kuruluş
notified bodies logistics suppor t
bildirilmiş kuruluşlara lojistik destek (NBLS)
(NBLS)
pr ecour t settlement body
duruşma / yargılama öncesi çözüm organı
(ar bitr ation)
(tahkim)
public inter national body
uluslararası kamu kuruluşu
r egulator y body
düzenleyici kurum / kuruluş
r esign as a body
toplu istifa
self r egulator y body
özerk kuruluş
status of a body
bir kurumun / organın statüsü
super visor y body
gözetim / denetim organı
BONA F IDE
iyi niyetle
bona fide emptor
iyi niyetli alıcı
bona fide holder
iyi niyetli hamil
bona fide possessor
iyi niyetli zilyet
bona fide pur chaser
iyi niyetli alıcı
BOND
bono, tahvil, emr e muhar r er senet
active bond
aktif / faal tahvil, hareketli tahvil
annuity bond
itfa tarihi olmayan tahvil, ebedi tahvil
bear er bond
hamiline yazılı tahvil
bid bond
geçici teminat
bulldog bond
İngiltere’de yabancılar tarafından, İngiliz Sterlini
(GBP) cinsinden ihraç edilmiş tahvil
callable bond
ihbarlı tahvil
collater al bond
munzam teminatlı tahvil
conditional bond
koşullu / şartlı tahvil
conver tible bond
değiştirilebilir tahvil
cor por ate bond
şirket tahvili
Eur obond
Avrotahvil
mor tgage bond
ipotek teminatlı borç senedi
passive bond
faizsiz tahvil
per for mance bond
kati teminat
40
tr easur y bond
hazine bonosu
BONUS
ikr amiye, prim
nonbonus contract
ikramiye harici sözleşme, ikramiyesiz sözleşme
BOOK
kitap, defter
book value
defter değeri
her d book
hayvan soy kütüğü
r ule book
düzenleme, kanunname
statute book
mevzuat derlemesi (sicili kavanin / düstur),
kanunname
tr ading book
işlem defteri; ticari portföy, mali araçlar portföyü
BORDER
sınır / hudut
adjustment of bor der s
sınırların yeniden düzenlenmesi
bor der check
sınır kontrolü
bor der contr ol
sınır kontrolü
bor der inspection post
sınır kontrol noktası
bor der management
sınır yönetimi
bor der post
sınır karakolu
bor der secur ity
sınır güvenliği
bor der sur veillance
sınır denetimi, sınır gözetimi
closur e of bor der s
sınırların kapanması
cr ossbor der cooper ation (CBC)
sınır ötesi iş birliği (SÖİ)
cr ossbor der cr ime
sınır ötesi suçlar
cr ossbor der flow
sınır ötesi akış
customs bor der post
sınır gümrük karakolu / noktası
Eur opean Agency for the Management Avrupa Dış Sınırlarda Operasyonel İş Birliği
of Oper ational Cooper ation at the
Yönetimi Ajansı (Frontex)
Exter nal Bor der s (Fr ontex)
integr ated bor der management
entegre sınır yönetimi
integr ated bor der security model
entegre sınır güvenlik modeli
Pr oject Dir ector ate of Integr ated
Entegre Sınır Yönetimi Proje Uygulama
Bor der Management (PDIBM)
Müdürlüğü (PDIBM)
r emoval of the bor der contr ols
sınır kontrollerinin kaldırılması
BOUNDARY
sınır
BOVINE ANIMAL
büyükbaş hayvan
tagging of bovines
büyükbaş hayvanların küpelenmesi
BRANCH
şube, dal, or gan
br anch of activity
faaliyet dalı
executive branch
yürütme / icra organı; yürütmeyi üstlenen birim
BRAND
mar ka, cins, çeşit
br and name
ticari isim (marka)
BREAK
ar a, dinlenme
br eakdown
ayrıntılı döküm, sınıflandırma
br eakthr ough
atılım, kısıtlamaların / engellerin aşılması
BREATHABLE GAS
solunabilir gaz
41
BREEDER
ür etici, yetiştir ici
BRIBE
i. r üşvet; f. r üşvet ver mek
BRIBERY
r üşvetçilik
br iber y: rüşvetçilik
cor r uption: yolsuzluk
counter feit: taklit, sahte
decadance: yozlaşma, çürüme
embezzlement: zimmet; ihtilas
extor tion: irtikap
favour itism: torpil, iltimas
fr aud: hile, sahtekârlık, dolandırıcılık
malver sation: görevi kötüye kullanarak menfaat sağlama
BRIEF
yazılı belge; özet; dava özeti; dava dosyası;
gör ev talimatı
Eur opean Br iefs
Avrupa Dosyaları
BROADCAST
i. r adyo veya televizyon yayını, yayınlanan
pr ogr am; f. yayınlamak
fr ee movement of TV br oadcasts
TV yayınlarının serbest dolaşımı
pir ated br oadcast
korsan yayın
BROADCASTER
yayıncı
BROADCASTING
yayın; yayınlama, yayıncılık
br oadcasting or ganisation
yayıncı kuruluş
br oadcasting by wireless means
kablosuz vasıtalarla yayınlama
cr ossbor der satellite br oadcasting
sınır ötesi uydu yayınları
Eur opean Br oadcasting Union (EBU)
Avrupa Yayın Birliği (EBU)
exclusive br oadcasting r ight
münhasır yayın hakkı
satellite br oadcasting
uydu yayınları
BROKERAGE
komisyonculuk, simsarlık, aracılık; ar acılık
ücr eti
br oker age account
komisyonculuk hesabı, aracılık hesabı
br oker age house
aracı kurum
BROWSE
tar ama, göz gezdir me
BRUCELLOSIS
Malta humması
BUDGET
bütçe
allotment of budget
bütçe tahsisi
annexed budget
katma bütçe
budget estimate
bütçe tahmini
budget policy
bütçe politikası
budget r esour ces
bütçe kaynakları
budget sur plus
bütçe fazlası
42
continuous budget
sürekli / daimî bütçe
defence budget
savunma bütçesi
Dir ector ateGener al for the Budget
Bütçe Genel Müdürlüğü
fixed budget
sabit bütçe
fund budget
fon bütçesi
giving a dischar ge for the
bütçe uygulamasının aklanması
implementation of the budget
implementing of the budget
bütçenin uygulanması, bütçenin uygulamaya
konması
multibudgeting
çok yıllı bütçeleme
national budget
ulusal bütçe
oper ational budget deficit
işlemsel bütçe açığı
per for mance based budgeting
performans esaslı bütçeleme
pluriannual budgeting
çok yıllı bütçeleme (sistemi)
r egular budget
düzenli bütçe, olağan bütçe
state budget
devlet bütçesi
BUDGETARY
bütçesel, bütçeyle ilgili
budgetar y compliance
bütçeye uygunluk
budgetar y deficit
bütçe açığı
budgetar y equilibrium
bütçe denkliği
budgetar y fund
bütçe içi fon
extra budgetar y fund
bütçe dışı fon
BUFFER
tampon
buffer state
tampon devlet
buffer zone
tampon bölge
BUILDING
bina, yapı
ener gy per for mance of a building
binanın enerji performansı
institution building
kurumsal yapılanma, kurum yapılandırması
BULK
dökme, yığın
bulk car go
dökme mal, ambalajsız mal
dr y bulk density
kuru hacim yoğunluğu
BURDEN
yük, sor umluluk, külfet
bur den sharing
külfet paylaşımı, masraf paylaşımı, sorumluluk
paylaşımı
bur densome
külfetli
BUREAU
bür o, devlet dairesi, şube
Bureau of the Assembly
Başkanlık Divanı
Bureau of the Eur opean Policy
Avrupa Politika Danışmanları Bürosu (BEPA)
Adviser s (BEPA)
Bureau of Inter national Social Tourism Uluslararası Sosyal Turizm Bürosu (BITS)
(BITS)
Central Bureau for Nuclear
Nükleer Ölçümler Merkez Bürosu (CBNM)
Measur ements (CBNM)
Eur opean Bur eau of Consumer s’
Avrupa Tüketiciler Birliği Bürosu (BEUC)
Union (BEUC)
Eur opean Bur eau of Libr ar y,
Kütüphane, Enformasyon ve Dokümantasyon
43
Infor mation and Documentation
Dernekleri Avrupa Bürosu (EBLIDA)
Associations (EBLIDA)
BUSINESS
iş, ticaret, meşguliyet
business combinations
işletme birleşmeleri
Business Cooper ation Centr e (BCC)
İş Koordinasyon Merkezi; İşletmeler arası İş
Birliği Merkezi (BCC)
business cooper ation networ k (BC
ticaret ve sanayi alanında iş birliği ağı
Networ k)
Business and Innovation Centre (BIC)
İş ve Yenilik Merkezi (İYM)
business statistics
ticari istatistik
business under taking
ticari teşebbüs
conduct of business r ules
işlerin yürütülmesi sırasında uyulacak kurallar
Eur opean Business And Innovation
Avrupa İş ve Yenilik Geliştirme Ağı (EBN)
Centre Networ k (EBN)
taking up and pursuit of the business
faaliyete geçiş ve faaliyetin sürdürülmesi
business: iş
car eer : kariyer
job: iş, meslek
occupation: uğraş
position: iş, mevki
post: iş, görev
pr ofession: meslek (yüksek öğrenim gerektiren iş)
wor k: iş, çalışma
BUSINESSMAN
iş adamı
BYLAW
yönetmelik, yönetmelik vb. alt düzenlemeler
(özel hukukta özel hukuk tüzel kişiler i
tar afından kendi yetkiler ine dayanılar ak
çıkar ılan iç düzenleyici işlemler ; tüzük,
yönetmelik ve kar ar nameler )
BYPRODUCT
yan ür ün
44
C
CABLE
kablo
cable diplomacy
telefon diplomasisi
cable oper ator
kablolu yayın operatörü
cable r etr ansmission
kablo ile yeniden iletim
CADASTRE
kadastr o
CALCULATION
hesaplama
fr ame calculation plan
çerçeve hesap planı
maximum basis for calculation
azami hesaplama bazı
method of calculation
hesaplama yöntemi
CALENDAR MONTH
takvim ayı
CALIBRATION
kalibr asyon, ayar lama
CALL
çağrı, ar ama
call account
ihbarlı hesap
call for pr oposal
teklif verme çağrısı
call for tender s
ihale için teklif isteme
cur rent call account
ihbarlı cari hesap
mar gin call
marj tamamlama çağrısı
oncall wor king
çağrı üzerine çalışma
CANCELLATION
iptal etme; hükümsüz kılma; fesih; iptal
cancel
iptal etmek; etkisiz kılmak (belge, organizasyon,
politika, borç); borcun ödeme veya
yükümlülükten kurtulma yoluyla sona erdirilmesi
( az kullanılır)
unilater al cancellation
tek taraflı fesih
CANDIDACY
adaylık
candidate
aday
candidate countr y
aday ülke
candidatur e
adaylık
waive the candidacy
adaylıktan feragat etmek
withdr awal of candidacy
adaylıktan çekilme
CAPACITY
kapasite; yetenek; ehliyet; yetki; sıfat; hacim;
istiap haddi
absor ption capacity
hazmetme / sindirme kapasitesi
become incapacitated
güçten düşmek, ehliyetten yoksun kalmak
capacity to act
fiil ehliyeti, hakları kullanma ehliyeti
capacity to be the subject of right
hak ehliyeti; haklardan yararlanma ehliyeti
capacity decr ease
kapasite indirimi, kapasite düşüşü
capacity enhancement plan
kapasite geliştirme planı
capacity to have r ights and duties
haklardan yarlanma ehliyeti
45
capacity utilization
kapasite kullanımı
competitive capacity
rekabet gücü
infr astr uctur e capacity
altyapı kapasitesi
in one’s per sonal capacity
kişisel yetkisine dayanarak (kurumundan
bağımsız olarak)
installed capacity
kurulu güç
legal capacity
hukuki ehliyet; fiil ehliyeti (istisnai olarak)
CAPITAL
ser maye / anapar a / anamal
accumulation of capital
sermaye birikimi
author ised capital
kayıtlı sermaye
capital adequacy
sermaye yeterliliği
capital goods
yatırım malları, sermaye malları
capital incr ease
sermaye artırımı
capital mar ket
sermaye piyasası, menkul kıymetler piyasası
capital mar ket law (CML)
sermaye piyasası hukuku (SPH); sermaye
piyasası kanunu
capital r equirement
sermaye yeterliliği, sermaye gerekliliği
capital r esource
sermaye kaynağı
capital share
sermaye hissesi
company with shar e capital
sermayesi paylara bölünmüş şirket
contr ibutions to the capital
sermayenin ödenmesi; sermaye karşılığı
ödemenin yapılması
equity capital
öz sermaye
Eur opean Ventur e Capital Association
Avrupa Risk Sermayesi Birliği (EVCA)
(EVCA)
fixed capital
sabit sermaye
fr ee movement of capital
sermayenin serbest dolaşımı
human capital
beşerî sermaye
initial capital
kuruluş sermayesi
invested capital
yatırılmış sermaye
issued capital
çıkarılmış sermaye
liber alisation of movement of capital
sermaye dolaşımının serbestleştirilmesi
paid up capital
ödenmiş sermaye
r aise capital
sermaye tedarik etmek
r egister ed capital
kayıtlı sermaye
r isk capital
risk sermayesi
seed capital
çekirdek sermaye / başlangıç sermayesi
share capital
hisse senedi sermayesi; hisselere bölünmüş
sermaye
share of capital
sermayede katılma payı
shor t ter m capital movement
kısa dönemli sermaye hareketi
subscr ibed capital
taahhüt edilmiş sermaye
ventur e capital
risk sermayesi
CAPITALISATION
kapitalizasyon
CARBON MONOXIDE POISONING
kar bon monoksit zehir lenmesi
CARCINOGEN
kanser ojen madde
car cinogenic effect
kanserojen etki
46
car cinogenic substance
kanserojen madde
car cinogenic potency
kanserojenlik gücü
car cinogenic potential
kanserojenlik potansiyeli
CARD
kar t
car d blanche
sınırsız yetki
car d holder
kart hamili
car d issuer
kart çıkaran / basan kişi
CARE
bakım; yükümlülük; özen / ihtimam; kaygı,
endişe
medical car e
tıbbi bakım
home car e
evde bakım hizmetleri
take car e not to prejudice the financial mali istikrarı tehlikeye düşürmemeye özen
stability
göstermek
CAREER
kar iyer
CARTEL
kar tel
CASE
dur um, vaziyet, hâl, mesele, vaka, hadise, olay;
dava
as the case may be
durumuna göre, hâlin icabına göre
case by case
somut olay temelinde, tek tek
case in abstentia
gıyabında duruşma
case law
içtihat hukuku
case law of the Eur opean Cour t of
Avrupa Toplulukları Adalet Divanı içtihadı
J ustice
case of infringement
ihlal durumu, ihlal hâli, ihlal olayı
cases that r equire immediate action
acil önlem gerektiren durumlar
in case of urgency
acil durumda
investigate a case
bir durumu soruşturmak / araştırmak; bir olayı
tahkik etmek
joint case
birleştirilmiş dava
mer its of the case
davanın esası
par ties to the case
davanın tarafları
CASH
nakit, par a, efektif par a, peşin par a
cash against goods
mal mukabili ödeme, mal karşılığı ödeme
cash benefit
nakdî yardım
cash flow table
nakit akım tablosu
cash mar ket
nakit piyasası
cash on deliver y
mal mukabili ödeme, teslimde ödeme
cash voucher
kasa senedi, kasa makbuzu
in cash or in kind
ayni veya nakdî olarak
modified cash basis
değiştirilmiş nakit esası
CAUSE
i. neden, sebep; f. neden olmak, sebebiyet
ver mek
accident cause
kaza sebebi
cause a disadvantage
bir zarara sebep olmak, olumsuz duruma sokmak,
sorunlara neden olmak
cause a damage
zarar / hasar vermek; zarara neden olmak
47
ter mination for a just cause
haklı bir nedenle fesih
CEASEFIRE
ateşkes
CEILING
tavan; azami sınır
tariff ceiling
tarife tavanı
CENSOR
i. sansür ; f. sansür etmek
censor ship
sansür koyma / etme işi
selfcensor ship
oto sansür
subject the communication to
haberleşmeyi sansüre tabi tutmak
censor ship
CENSURE
i. suçlama, kınama; f. tenkit etmek, eleştir mek,
kınamak
motion of censure
gensoru, güvensizlik önergesi
table a motion of censur e
gensoru önergesi vermek
vote of censure
güvensizlik oyu
CENTRAL
mer kezî, or ta
centr al bank
merkez bankası
Central Bureau for Nuclear
Nükleer Ölçümler Merkez Bürosu (CBNM)
Measur ements (CBNM)
centr al competent authority
merkezi yetkili makam
Central and Easter n Eur opean
Merkezi ve Doğu Avrupa Ülkeleri (MDAÜ)
Countr ies (CEEC)
Central and Easter n Eur opean
Merkezi ve Doğu Avrupa Telif Hakları Kullanıcı
Copyr ight User Platfor m (CECUP)
Platformu (CECUP)
Central Eur opean Countries (CECs)
Merkezi Avrupa Ülkeleri (CECs)
centr al finance and contr acts unit
merkezî finans ve ihale birimi (MFIB)
(CFCU)
centr al gover nment
merkezi hükûmet
centr al industr ial pr oper ty office
merkezi sınai mülkiyet ofisi
centr al management
merkezi yönetim
Central Pr oduct Classification (CPC)
Merkezi Ürün Sınıflandırması (CPC)
Eur opean Centr al Bank (ECB)
Avrupa Merkez Bankası (AMB)
Eur opean System of Centr al Banks
Avrupa Merkez Bankaları Sistemi (AMBS)
(ESCB)
CENTRALISM
mer keziyetçilik
CENTRE
mer kez
Business Cooper ation Centr e (BCC)
İş Koordinasyon Merkezi; İşletmeler arası İş
Birliği Merkezi (BCC)
Business and Innovation Centre (BIC)
İş ve Yenilik Merkezi (İYM)
Centre for Educational Resear ch and
Eğitimde Araştırma ve Yenilik Merkezi (CERI)
Innovation (CERI)
Centre for Infor mation, Discussion and Göç ve Sınır Geçişleri Konusunda Bilgi,
Exchange on the Cr ossing of Fr ontier s
Değerlendirme ve Değişim Merkezi (CIREFI)
and Immigration (CIREFI)
centr e for infor mation and
bilgi ve belge merkezi (BBM)
documentation (CID)
development centre
kalkınma merkezi
48
Eur oinfo Centr e (EIC)
Avrupa Bilgi Merkezi (ABM)
Eur opean Business and Innovation
Avrupa İş ve Yenilik Geliştirme Ağı (EBN)
Centre Networ k (EBN)
Eur opean Centr e for Disease
Avrupa Hastalıkları Önleme ve Kontrol Merkezi
Prevention and Contr ol (ECDC)
(ECDC)
Eur opean Centr e for the Development
Avrupa Mesleki Eğitim Geliştirme Merkezi
of Vocational Training (CEDEFOP)
(CEDEFOP)
Eur opean Centr e for Higher Education Avrupa Yüksek Öğretim Merkezi (CEPES)
(CEPES)
Eur opean Centr e for Moder n
Avrupa Modern Diller Merkezi (ECML)
Languages (ECML)
Eur opean Centr e for Public Enter pr ise Avrupa Kamu İşletmeleri Merkezi
Eur opean documentation centr e (EDC) Avrupa dokümantasyon merkezi (ADM)
Eur opean Monitoring Centr e for
Avrupa Uyuşturucu ve Uyuşturucu Bağımlılığını
Dr ugs and Dr ug Addiction (EMCDDA) İzleme Merkezi (EMCDDA)
Eur opean Monitoring Centr e on
Avrupa Irkçılık ve Yabancı Düşmanlığını İzleme
Racism and Xenophobia (EUMC)
Merkezi (EUMC)
Eur opean Space Oper ations Centr e
Avrupa Uzay Operasyonları Merkezi (ESOC)
(ESOC)
Eur opean Space Resear ch and
Avrupa Uzay Araştırma ve Teknoloji Merkezi
Technology Centr e (ESTEC)
(ESTEC)
Eur opean Union Satellite Centr e
Avrupa Birliği Uydu Merkezi (EUSC)
(EUSC)
expor t pr omotion centre
ihracatı geliştirme merkezi
innovation r elay centr e
yenilik aktarım merkezi
inter vention centr e
müdahale merkezi
joint infor mation centre (JIC)
ortak bilgi merkezi (OBM)
J oint Resear ch Centre (J RC)
Ortak Araştırma Merkezi (OAM)
National Ener gy Conser vation Centr e
Ulusal Enerji Tasarrufu Merkezi (UETM)
(NECC)
notification centr e
bildirim merkezi
pr oject centr e (PC)
proje merkezi (PM)
Regional Marine Pollution Emer gency
Akdeniz için Bölgesel Deniz Kirliliği Acil
Response Centr e for the
Müdahale Merkezi (REMPEC)
Mediter ranean Sea (REMPEC)
settlement and custody centr e
takas ve saklama merkezi
Tr anslation Centre for the Bodies of
Avrupa Birliği Organları Tercüme Merkezi (CdT)
the Eur opean Union (CdT)
CEREALS
tahıl, hububat
CERTIFICATE
sertifika, vesika, belge, şahadetname
advancefixing cer tificate
ön izin belgesi; ön tespit sertifikası
animal health cer tificate
hayvan sağlığı sertifikası
ATR Movement Cer tificate
ATR Dolaşım Belgesi
cer tificate of appr oval
onay sertifikası, onay belgesi
cer tificate of cir culation
dolaşım belgesi
cer tificate of deposits
mevduat sertifikası
cer tificate of incor por ation (ar ticles of
tüzel kişilik kazandıran statü; tüzel kişiliği olan
incor por ation)
ticaret şirketi
cer tificate of or igin
menşe şahadetnamesi
49
cer tificate of specification
spesifikasyon belgesi
cer tificate of warr anty
garanti belgesi
cer tificate of weight
çeki listesi
contr ol cer tificate
kontrol belgesi
dr aw up a cer tificate
belge düzenlenmek
equivalency cer tificate
denklik belgesi
EU1 Movement Cer tificate
EU1 Dolaşım Belgesi
expor t cer tificate
ihracat izin belgesi
impor t cer tificate
ithalat izin belgesi
investment cer tificate
yatırım belgesi
inwar d pr ocessing author isation
dahilde işleme izin belgesi
cer tificate
movement cer tificate
dolaşım belgesi
outwar d pr ocessing author isation
hariçte işleme izin belgesi
cer tificate
phytosanitar y cer tificate
bitki sağlık sertifikası
secur ity cer tificate
teminat sertifikası; güvenlik belgesi
type appr oval cer tificate
tip onay belgesi
veter inar y cer tificate
veterinerlik belgesi
CERTIFICATION
belgelendir me
cer tification author ity
onay makamı, belgelendirmeyi yapan kurum /
kuruluş
cer tification body
belgelendirme kuruluşu
Eur opean Organisation for Testing and Avrupa Test ve Belgelendirme Örgütü (EOTC)
Cer tification (EOTC)
Har monised Sur vey and Cer tification
Armonize Sörvey ve Sertifikalandırma Sistemi
System (HSSC)
(HSSC)
labor ator y cer tification
laboratuar belgelendirmesi
testing, cer tification and inspection
test, belgelendirme ve muayene kuruluşu
institution
CERTIFIED
tescilli, onaylı, onaylanmış / tasdik edilmiş
cer tified copy
onaylı nüsha
cer tified invoice
tasdikli / onaylı fatura
CESSATION
kesilme, dur ma, ar a ver me
cessation of joint contr ol
ortak denetimin sona erdirilmesi
CHAIRMANSHIP
başkanlık
CHAMBER
oda; yasama meclisi; dair e; saray, resmî konut
The Association of Eur opean
Avrupa Ticaret ve Sanayi Odaları Birliği
Chamber s of Commer ce and Industr y
(Eurochambers)
(Eur ochamber s)
chamber of commer ce
ticaret odası
chamber of mar itime tr ade
deniz ticaret odası
Inter national Chamber of Commer ce
Uluslararası Ticaret Odası (UTO)
(ICC)
one chamber parliament
tek meclisli parlamento
CHANGE
i. değişim; f. değiştir mek
50
climate change
iklim değişikliği
Climate Change Fr amewor k
İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (İDÇS)
Convention (CCFC)
CHAPTER
fasıl, bölüm
ar ticle: madde
chapter : bölüm,fasıl
division: bölüm
indent: bent
par agr aph: fıkra , paragraf
par t: kısım
section: kesim
subdivision: alt bölüm
subparagraph: bent
title: başlık
CHARGE
i. masr af, ücr et, ver gi, gider, harç, resim;
ithamname; sor umluluk; yük; f. suçlamak,
itham etmek
assembly char ge
montaj masrafı
char ges having equivalent effect
eş etkili vergiler
char ge of genocide
soykırım suçlaması
counter vailing char ges
telafi edici vergiler
cr iminal charge
suç isnadı; itham
elimination of char ges having
eş etkili vergi veya resimlerin kaldırılması
equivalent effect
extraor dinar y char ges
olağanüstü giderler
flatr ate char ge
düz oranlı vergi
investment char ge
yatırım gideri / masrafı / harcaması
r epair char ges
onarım giderleri / masrafları, tamir giderleri /
masrafları
stor age char ges
depolama masrafları
tr ansit char ge
transit geçiş vergisi
CHART
tablo, plan
bar char t
bar çizelgesi
Gannt char t
Gannt çizelgesi
CHARTER
şart, misak
Char ter of the Fundamental Social
İşçilerin Temel Sosyal Hakları Şartı
Rights of Wor ker s
Char ter of Fundamental Rights
Temel Haklar Şartı
Ener gy Char ter Tr eaty (ECT)
Enerji Şartı Antlaşması (ECT)
Eur opean Char ter
Avrupa Şartı
Eur opean Char ter for Small
Küçük İşletmeler Avrupa Şartı (ECSE)
Enter pr ises (ECSE)
Eur opean Char ter of Local Self
Avrupa Yerel Öz Yönetim Şartı
Gover nment
51
Eur opean Union Char ter of
Avrupa Birliği Temel Haklar Şartı
Fundamental Rights
Par is Charter
Paris Şartı
public ser vice charter
kamu hizmeti sözleşmesi
social charter
sosyal şart
UN Charter
BM Şartı
CHECK
kontr ol
bor der check
sınır kontrolü
check list
kontrol listesi
double checking r egime
çift taraflı kontrol rejimi
CHEQUE
çek
open cheque
açık çek
CHEMICAL
kimyasal
chemical fer tilizer
kimyevi gübre
chemical waste
kimyasal atık
Envir onmental Chemicals Data and
Çevreyle İlgili Kimyasallar Hakkında Veri ve
Infor mation Networ k (ECDIN)
Bilgi Ağı (ECDIN)
Eur opean Chemicals Agency (ECHA)
Avrupa Kimyasallar Ajansı (ECHA)
Eur opean Inventor y of Existing
Mevcut Ticari Kimyasal Maddeler Avrupa
Commer cial Chemical Substances
Envanteri (EINECS)
(EINECS)
hazar dous chemical agent
tehlikeli kimyasal ajan
noxious chemical substance
zararlı kimyasal madde
Registration, Evaluation, Authorisation Kimyasalların Kaydı, Değerlendirilmesi, İzni ve
and Restr iction of Chemicals (REACH) Kısıtlanması (REACH)
CHILD
çocuk
adopted child
evlat edinilmiş çocuk
child abuse
çocuk istismarı
child labour
çocuk işçiliği
Convention on the Rights of the
Çocuk Hakları Sözleşmesi (ÇHS)
Childr en (CRC)
foster child
bakılan çocuk (koruyucu aile tarafından)
Inter national Pr ogr amme on the
Çocuk İşçiliğinin Ortadan Kaldırılmasına İlişkin
Elimination of Child Labour (IPEC)
Uluslararası Program (IPEC)
sexual exploitation of children
çocukların cinsel istismarı
United Nations Inter national Childr en
Birleşmiş Milletler Çocuklara Acil Yardım Fonu
Emer gency Fund (UNICEF)
(UNICEF)
CINEMATOGRAPHY
sinematogr afi
cinematogr aphic
sinematografik
CIRCLE
çember ; dair e
concentric circles
tek merkezli iç içe geçen halkalar
CIRCULAR
genelge, sir küler
CIRCULATION
tedavül, dolaşım
cer tificate of cir culation
dolaşım belgesi
declar ation of release for fr ee
serbest dolaşıma giriş beyannamesi
52
circulation
fr ee cir culation
serbest dolaşım
fr ee cir culation of TV Ser vices
TV hizmetlerinin serbest dolaşımı
goods in free cir culation
serbest dolaşımdaki mallar
goods r eleased for fr ee cir culation
serbest dolaşımda bulunan mallar
r elease for fr ee cir culation
serbest dolaşıma giriş
CIRCUMSTANCE
şart; dur um
aggr avating circumstance
ağırlaştırıcı neden, ağırlaştırıcı koşul
attenuating cir cumstance
hafifletici koşul
compelling cir cumstance
zorlayıcı koşul
mitigating circumstances
hafifletici nedenler
CIRCUMVENTION
kanunu dolanma
CITIZEN
yur ttaş / vatandaş
citizen diplomacy
yurttaş / vatandaş diplomasisi
citizens abr oad
yurtdışındaki vatandaşlar
Citizens’ Eur ope
Vatandaşlar Avrupası
CITIZENSHIP
yur ttaşlık / vatandaşlık
citizenship of the Union
Birlik vatandaşlığı (Avrupa Birliği vatandaşlığı)
Eur opean citizenship
Avrupa vatandaşlığı
CIVIL
sivil; uygar / medeni
civil code
medeni kanun
civil death
medeni ölüm, medeni haklardan yoksun kalma
civil defence
sivil savunma
civil disobedience
sivil itaatsizlik
civil employment
sivil istihdam
civil engineer ing
inşaat mühendisliği
civil pr otection
afetlere karşı koruma, sivil savunma
civil law
medeni hukuk
civil liability
hukuki sorumluluk
civil right
medeni hak
civil ser vant
memur
civil ser vice
kamu / amme görevi / hizmeti
civil status (cf. personal status)
medeni durum; kişisel durum / ahvali şahsiye
civil war
iç savaş
Eur opean Community civil ser vants
Avrupa Topluluğu memurları
Eur opean Union Civil Ser vice Tr ibunal Avrupa Birliği Kamu Personeli Mahkemesi
explosive for civil use
sivil amaçlı patlayıcılar
human and civil r ights
insan hakları ve medeni haklar
Inter national Civil Aviation
Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatı (ICAO)
Or ganisation (ICAO)
Inter national Covenant on Civil and
Uluslararası Medeni ve Siyasi Haklar Sözleşmesi
Political Rights (ICCPR)
(ICCPR)
judicial cooper ation in civil matter s
özel hukuk konularında adli iş birliği
par ty in a civil action
hukuk davasında taraf
r ules of civil pr ocedur e
hukuk usulü kuralları
CIVILIZATION
medeniyet / uygar lık
53
clash of civilizations
medeniyetler çatışması
CLAIM
i.talep; iddia; f. talep etmek; iddia etmek
claim for damages
tazminat talebi
counter claim
karşı talep, karşı iddia
false claim
yalana dayalı talep
compensation claim
tazminat talebi
substantiate the claim
iddianın doğruluğunu kanıtlamak
CLAIMANT
davacı; iddia sahibi; talep eden
CLASS
sınıf; gr up
classes of under takings
teşebbüs türleri
r uling class
yönetici sınıfı
CLASSIFICATION
sınıflandır ma / tasnif etme; nitelendir me
Central Pr oduct Classification (CPC)
Merkezi Ürün Sınıflandırması (CPC)
classification of expenditur e
harcamaların sınıflandırılması
Inter national Standar d Industr ial
Tüm Ekonomik Faaliyetlerin Uluslararası Sanayi
Classification of All Economic
Sınıflaması (ISIC)
Activities (ISIC)
Standar d Inter national Tr ade
Standart Uluslararası Ticaret Sınıflaması (SITC)
Classification (SITC)
Statistical Classification of Economic
Avrupa Topluluğunda Ekonomik Faaliyetlerin
Activities in the Eur opean Community İstatistiki Sınıflaması (NACE)
(NACE)
tariff classification
tarife sınıflandırması / pozisyonu
CLAUSE
kayıt, kloz; şar t / koşul; hüküm (akitler de)
ar bitr ation clause
tahkim kaydı / tahkim hükmü, tahkim klozu
clause of adhesion
katılım kaydı / klozu
collective action clause
toplu eylem şartı / kaydı
escaped clause
çekilme şartı
most favour ed nation clause
en çok kayırılan ulus kaydı
pr or ogation clause
yetki şartı
r esolutive clause
fesih kaydı (akitlerde)
standstill clause
mevcudun korunması kuralı; dondurma kaydı
suspension clause
askıya alma hükmü
CLEARANCE
gümr ük makbuzu; gümr ükleme; tasfiye; takas
clear ance of accounts
hesapların ibrası, hesapların takası
customs clearance
gümrükleme
post clear ance examination
gümrük sonrası muayene / inceleme
clear ing and settlement system
takas ve ödemeler sistemi
CLIENT
müşter i; müvekkil
gr oup of connected clients
bağlantılı müşterilerden oluşan grup
handling of client or der s
müşteri siparişlerinin yerine getirilmesi
CLIMATE
iklim
climate change
iklim değişikliği
Climate Change Fr amewor k
İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (İDÇS)
Convention (CCFC)
54
CLINICAL SUPERIORITY
klinik üstünlük
CLUSTER
küme
CLUTCH
debriyaj
COAL
kömür
coal site
kömür sahası
Eur opean Coal and Steel Community
Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu (AKÇT)
(ECSC)
Tr eaty Establishing the Eur opean Coal Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğunu Kuran
and Steel Community
Antlaşma
CODE
yasa, kanun; şifre, kod
animal identification code
hayvan tanımlama kodu
civil code
medeni kanun
code of civil pr ocedure
hukuk muhakemeleri usulü kanunu
code of commer ce ( commer cial code)
ticaret kanunu
code of conduct
davranış kuralları
code of ethics
etik kuralları
code of good pr actice
iyi uygulama kodu (belirli bir alanda üzerinde
anlaşmaya varılmış ve herkesin uyması beklenen
düzenlemeler bütünü)
code of obligations
borçlar kanunu
code of penal pr ocedure
ceza muhakemeleri kanunu
customs code
gümrük kodu
CODEBTOR
müşter ek bor çlu
CODECISION
or tak kar ar
codecision pr ocedur e
ortak karar usulü
CODIFICATION
kodifikasyon / tedvin
codify
tedvin etmek, kodifiye etmek
COFINANCE
or tak finansman
COGENERATİON
eş ür etim
cogener ation unit
eş üretim birimi
electr icity fr om cogener ation
eş üretim elektriği
COHERENCE
tutar lılık / insicam
COHESION
uyum
cohesion fund
uyum fonu
economic and social cohesion (ESC)
ekonomik ve sosyal uyum (ECS)
r egional cohesion
bölgesel uyum
ter r itor ial cohesion
bölgesel / ülkesel uyum
COLLATERAL BOND
munzam teminatlı tahvil
COIN (v.)
par a basmak
COLIABILITY
müşter ek sor umluluk / mesuliyet
COLLECTION
toplama, bir araya getir me, tahsil; der leme
55
collect
toplamak; biriktirmek; tahsil etmek
collect and receive
ahzu kabz
mode of collection
tahsil usulleri
pr emium collection r atio
prim tahsilat oranı
COLLECTIVE
toptan, toplu, kolektif
collective action clause
toplu eylem şartı / kaydı
collective bar gaining
toplu pazarlık; toplu sözleşme görüşmeleri
collective defence
toplu savunma
collective fr eedom
toplu / kolektif özgürlük
collective labour agr eement
toplu iş sözleşmesi
collective investment under taking
toplu yatırım teşebbüsü
collective pr otective measure
toplu koruyucu önlem / tedbir
collective redundancy
toplu işten çıkarma
Community collective mar k
Topluluk ortak markası
COMBINED
birleşik, ortak, kombine
Combined J oint Task For ce (CJ TF)
Birleşik Müşterek Görev Gücü (BMGG)
combined nomenclature (CN)
birleşik / kombine nomenklatür (CN)
combined passenger tr anspor t
kombine yolcu taşımacılığı
COMITOLOGY (COMMITTEE
komitoloji (komite pr osedür ü)
PROCEDURE)
COMMANDITE
komandit (şir ket)
COMMERCE
ticar et
The Association of Eur opean
Avrupa Ticaret ve Sanayi Odaları Birliği
Chamber s of Commer ce and Industr y
(Eurochambers)
(Eur ochamber s)
chamber of commer ce
ticaret odası
code of commer ce ( commer cial code)
ticaret kanunu
Inter national Chamber of Commer ce
Uluslararası Ticaret Odası (UTO)
(ICC)
COMMERCIAL
ticari
commer cial adver tisement
ticari reklam
commer cial announcement
ticari ilan / duyuru
commer cial descr iption of goods
eşyanın / malın ticari tanımı
commer cial goods
emtia; ticari mahiyetteki eşya, ticari mal
commer cial litigation
ticari uyuşmazlık / ihtilaf
commer cial policy measure
ticaret politikası önlemi
commer cial pr oper ty
ticari mülkiyet
commer cial tr ansactions
ticari işlemler
commer cial under taking
ticari teşebbüs
commer cial usage
ticari teamül
Common Commer cial Policy (CCP)
Ortak Ticaret Politikası (OTP)
intellectual, industr ial and commer cial fikrî, sınai ve ticari mülkiyet hakları
pr oper ty rights
non commer cial goods
ticari mahiyette olmayan eşya, ticari olmayan
mallar
non tariff common commer cial policy
tarife dışı ortak ticaret politikası önlemi
56
measure
pr efer ential commer cial ar rangement
tercihli ticaret düzenlemesi
state monopoly of commer cial
ticari nitelikli devlet tekeli
char acter
COMMERCIALISATION
ticarileştir me
COMMISSION
komisyon; komisyoncu ücr eti, ar acı ücr eti
advisor y commission
danışma komisyonu
Auditing Commission of the Eur opean
Avrupa Toplulukları Denetleme Komisyonu
Communities
banking commission
bankacılık komisyonu
commission decision
komisyon kararı
commission directive
komisyon direktifi / yönergesi
commission of conciliation
uzlaştırma komisyonu
Commission of the Eur opean
Avrupa Toplulukları Komisyonu
Communities
commission of inquir y
soruşturma komisyonu
commission on guar antees
garanti komisyonu
commission payable
komisyon giderleri
commission pr oposal
komisyon tasarısı / önerisi
commission r eceivable
komisyon alacakları
commission r ecommendation
komisyon tavsiyesi
commission r egulation
komisyon tüzüğü
commission r epor t
komisyon raporu
composition of the Eur opean
Avrupa Komisyonunun oluşumu / kompozisyonu
Commission
disar mament commission
silahsızlanma komisyonu
Eur opean Commission (EC)
Avrupa Komisyonu (AK)
Eur opean Commission Host
Avrupa Komisyonu Ana Bilgisayar Birimi
Or ganisation (ECHO)
Organizasyonu (ECHO)
Eur opean Commisson’s Librar y
Avrupa Komisyonu Kütüphanesi Otomatik
Automated System (ECLAS)
Sistemi (ECLAS)
Eur opean Commission Repr esentation
Avrupa Komisyonu Temsilciliği (AKT)
(ECR)
Eur opean Community Commission
Avrupa Topluluğu Komisyonu Rehberi
Dir ector y
Eur opean Tr avel Commission (ETC)
Avrupa Seyahat Komisyonu (ETC)
Inter national Organisation of
Uluslararası Menkul Kıymetler Komisyonları
Securities Commissions (IOSCO)
Örgütü (IOSCO)
joint commission
karma komisyon, ortak komisyon
joint parliamentar y commission
karma parlamento komisyonu
member of the commission
komisyon üyesi
President of the Eur opean Commission Avrupa Komisyonu Başkanı
should the Commission find…
Komisyon… saptarsa
subr egional commission
alt bölge komisyonu; yerel komisyon
They shall forthwith infor m the
Komisyonu [durumdan] derhal haberdar ederler
Commission ther eof…
United Nations Commission on
Birleşmiş Milletler Uluslararası Ticaret Hukuku
Inter national Trade Law (UNCITRAL) Komisyonu (UNCITRAL)
United Nations Economic Commission
Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik
57
for Eur ope (UN / ECE)
Komisyonu (BM / AEK)
United Nations High Commission for
Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek
Refugees
Komiserliği
COMMISSIONER
komisyon üyesi, komiser
United Nations High Commissioner for Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiseri
Refugees (UNHCR)
(UNHCR)
COMMITMENT
taahhüt, yüklenme; vaat
commitment document
taahhüt evrakı
commitment letter
taahhütname
commitment of expenditur e
harcama taahhüdü
fir m commitment
kesin (bağlayıcı) taahhüt
longter m commitment
uzun vadeli taahhüt / yükümlülük
r ecipr ocal commitment
karşılıklı taahhüt
COMMITTEE
komite, encümen
Action Committee for a United States
Avrupa Birleşik Devletleri için Eylem Komitesi
of Eur ope (ACUSE)
(ACUSE)
ad hoc committee
geçici komite (ad hoc komite)
advisor y committee
danışma komitesi / istişari komite
Advisor y Committee on Banking
Bankacılık Danışma Komitesi
Advisor y Committee on Customs
Gümrük Sorunları Danışma Komitesi
Matter s
Advisor y Committee on Foodstuffs
Gıda Danışma Komitesi
Advisor y Committee on Restrictive
Sınırlayıcı Uygulamalar ve Hâkim Durumlar
Practices and Dominant Positions
Danışma Komitesi
Advisor y Committee on Safety
Güvenlik Danışma Komitesi
ar bitr ation committee
tahkim komitesi (heyeti)
association committee
ortaklık komitesi
Committee for the Eur opean
Avrupa Bilim ve Teknoloji Geliştirme Komitesi
Development of Science and
(CODEST)
Technology (CODEST)
Committee of Agr icultural
Avrupa Topluluğu Tarım Kuruluşları Komitesi
Or ganisations in the Eur opean
(COPA)
Community (COPA)
Committee of Eur opean Secur ities
Avrupa Sermaye Piyasası Kurulları Komitesi
Regulator s (CESR)
(CESR)
committee of inquir y
soruşturma komitesi
Committee of Minister s of the Council
Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi
of Eur ope
Committee of the Regions of the
Avrupa Birliği Bölgeler Komitesi (BK)
Eur opean Union (CoR)
Committee of Wisemen
Âkil Adamlar Komitesi
Committee on Coor dination in J ustice
Adalet ve İçişleri Eşgüdüm / Koordinasyon
and Home Affairs
Komitesi
Committees of the Eur opean
Avrupa Parlamentosu Komiteleri
Par liament
Conciliation Committee
Uzlaştırma Komitesi
Confer ence of Community and
Avrupa Birliği Parlamentoları Topluluk ve
Eur opean Affairs Committees of
Avrupa İşleri Komiteleri Konferansı (COSAC)
58
Par liaments of the Eur opean Union
(COSAC)
Confer ence of Eur opean Affairs
Avrupa İşleri Komiteleri Konferansı (CEAC)
Committees (CEAC)
consultative committee
danışma / istişare komitesi
Consumer Consultative Committee
Tüketici Danışma Komitesi (CCC)
(CCC)
contact committee
irtibat komitesi
Council of the Eur opean National
Avrupa Ulusal Gençlik Komiteleri Konseyi
Youth Committees (CENYC)
(CENYC)
Customs Union J oint Committee
Gümrük Birliği Ortak Komitesi (GBOK)
(CUJ C)
customs valuation committee
gümrük kıymet komitesi
damage deter mination committee
hasar tespit komitesi
Development Aid Committee (DAC)
Kalkınma Yardım Komitesi (DAC)
Development Assistance Committee
Kalkınma Yardım Komitesi (DAC)
(DAC)
dr afting committee
hazırlık komitesi, taslak komitesi
Economic and Social Committee
Ekonomik ve Sosyal Komite (ESK)
(ECOSOC / ESC)
economic study committee
ekonomik inceleme komitesi
Employment and Labour Mar ket
İstihdam ve İşgücü Piyasası Komitesi
Committee
Employment Committee (EMCO)
İstihdam Komitesi (EMCO)
Eur opean Committee for the
Avrupa İşkenceyi ve İnsanlık Dışı veya
Prevention of Tor tur e and Inhuman or Aşağılayıcı Muamele ve Cezayı Önleme
Degr ading Treatment or Punishment
Komitesi (CPT)
(CPT)
Eur opean Committee for
Avrupa Telekomünikasyon Düzenleyici İşler
Telecommunications Regulator y
Komitesi (ECTRA)
Affairs (ECTRA)
Eur opean CommunityTur key
Avrupa TopluluğuTürkiye Ortaklık Komitesi
Association Committee
ECTur key J oint Parliamentar y
ATTürkiye Karma Parlamento Komisyonu /
Committee
Komitesi
Eur opean Economic and Social
Avrupa Ekonomik ve Sosyal Komitesi (EESC)
Committee (EESC)
Eur pean Committee for
Avrupa Elektroteknik Standardizasyon Komitesi
Electr otechnical Standar disation
(CENELEC)
(CENELEC)
Eur opean Radiocommunications
Avrupa Radyokomünikasyon Komitesi (ERC)
Committee (ERC)
Eur opean Resear ch and Development
Avrupa Araştırma ve Geliştirme Komitesi
Committee (ERDC)
(ERDC)
Eur opean Secur ities Committee
Avrupa Menkul Kıymetler Komitesi
Eur opean Committee for
Avrupa Standardizasyon Komitesi (CEN)
Standar disation CEN)
Eur opean Telecommunication
Avrupa Telekomünikasyon Standartları Komitesi
Standar ds Committee (ETSC)
(ETSC)
59
Eur opean Union Militar y Committee
Avrupa Birliği Askerî Komitesi (ABAK)
(EUMC)
Eur opean Wiseman Committee
Avrupa Âkil Adamlar Komitesi
executive committee
yürütme / icra komitesi
financial cooper ation committee
mali iş birliği komitesi
hospitality committee
ağırlama komitesi
Inter gover nmental Committee for
Hükûmetler Arası Göç Komitesi
Migr ations
Inter national Telegr aph and Telephone Uluslararası Telgraf ve Telefon Danışma
Consultative Committee (CCITT)
Komitesi (CCITT)
joint advisor y committee
karma istişare komitesi
joint committee
karma komite, ortak komite
J oint Monitoring Committee (JMC)
Ortak İzleme Komitesi (OİK)
management committee
yönetim komitesi
mediation committee
arabuluculuk komitesi
municipal committee
belediye encümeni
OECD Competition Committee (CC)
OECD Rekabet Komitesi
par liamentar y committee
Parlamento komitesi
Per manent Committee for
Daimî İstihdam Komitesi
Employment
Per manent Representatives Committee Daimî Temsilciler Komitesi (COREPER)
(COREPER)
Political Affair s Committee
Siyasi İşler Komitesi
Political and Security Committee
Siyaset ve Güvenlik Komitesi (PSC)
(PSC)
Political Committee (POCO)
Siyasi Komite (POCO)
political cooper ation committee
siyasi iş birliği komitesi
pur chasing committee
satın alma komitesi
r egulator y committee
düzenleyici komite
Scientific and Technological Research
Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Komitesi
Committee (STRC)
(STRC)
Sector al Monitor ing SubCommittee
Sektörel İzleme Alt Komitesi (SMSC)
(SMSC)
Special Committee on Agricultur e
Özel Tarım Komitesi (SCA)
(SCA)
standing committee
daimî komite
Standing Committee for Economic and Ekonomik ve Ticari İş Birliği Daimî Komitesi
Commer cial Cooper ation
subcommittee
alt komite
Telecommunication Confor mity
Telekomünikasyon Uygunluk Değerlendirme ve
Assessment and Mar ket Sur veillance
Piyasa Gözetimi Komitesi (TCAM)
Committee (TCAM)
COMMODITY
emtia, mal, eşya
commodity der ivatives
mala dayalı türev araçlar
COMMON
or tak, müşter ek; adi
common action
ortak hareket, ortak eylem
common accor d
ortak rıza, mutabakat
Common Agr icultur al Policy (CAP)
Ortak Tarım Politikası (OTP)
common attitude
ortak tavır
60
Common Commer cial Policy (CCP)
Ortak Ticaret Politikası (OTP)
Common Customs Tariff (CCT)
Ortak Gümrük Tarifesi (OGT)
Common Customs Tariff nomenclatur e Ortak Gümrük Tarifesi nomenklatürü
Common Defence Policy (CDP)
Ortak Savunma Politikası (OSP)
Common Eur opean Home
Ortak Avrupa Evi
Common Eur opean Prior ity Ar ea
Avrupa Müşterek Öncelikli Alanı (CEPA)
(CEPA)
common exter nal tar iff (CET)
ortak dış tarife (ODT)
Common Fisher ies Policy (CFP)
Ortak Balıkçılık Politikası (OBP)
Common For eign And Secur ity Policy
Ortak Dış(işleri) ve Güvenlik Politikası (ODGP)
(CFSP)
common law
ortak hukuk
common mar ket
ortak pazar
common mar ket or ganisation
ortak piyasa düzeni
Common Or ganisation of Agr icultur al
Ortak Tarım Piyasaları Düzeni (COM)
Mar kets (COM)
common or ganisation of the mar kets
ortak piyasa düzeni
common policy
ortak politika
common position
ortak tutum
common pr oper ty
mal birliği (aile hukuku)
Common Security and Defence Policy
Ortak Güvenlik ve Savunma Politikası (OGSP)
(CSDP)
common strategy
ortak strateji
common structur al policy
ortak yapısal politika
common technical regulation (CTR)
ortak teknik düzenleme (CTR)
Common Tr ansit and Single
Ortak Transit ve Tek İdari Belge
Administrative Document
Common Tr anspor t Policy
Ortak Taşımacılık Politikası
Council common position
Konsey ortak tutumu
Eur opean Common Pr oposal (ECP)
Avrupa Ortak Teklifi (ECP)
COMMONWEALTH OF INDEPENDENT
Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT)
STATES (CIS)
Technical Assistance to the
Bağımsız Devletler Topluluğu ve Gürcistan’a
Commonwealth of Independent States
Teknik Yardım [Programı] (TACIS)
and Geor gia (TACIS)
COMMUNITARISATION
topluluklaştır ma
COMMUNICATION
iletişim / haber leşme; tebliğ, bildirim
Advanced Communications
İleri Haberleşme Teknolojileri ve Hizmetleri
Technologies and Ser vices (ACTS)
(ACTS)
communication to the par ties
taraflara (yapılan) bildirim
Dir ector ateGener al for
İletişim Genel Müdürlüğü
Communication
electr onic communications networ k
elektronik haberleşme şebekesi (ECN)
(ECN)
electr onic communications networ ks
elektronik haberleşme şebekeleri ve hizmetleri
and ser vices (ECN&S)
(ECN&S)
Eur opean For estr y Infor mation and
Avrupa Ormancılık Bilgi ve İletişim Sistemi
Communication System (EFICS)
(EFICS)
61
Eur opean Radiocommunications
Avrupa Radyokomünikasyon Komitesi (ERC)
Committee (ERC)
infor mation and communication
bilgi ve iletişim teknolojileri (BİT)
technology (ICT)
Resear ch and Development in
Avrupa İleri Haberleşme Teknolojilerinde
Advanced Communications
Araştırma ve Geliştirme (RACE)
Technologies for Eur ope (RACE)
subject the communication to
haberleşmeyi sansüre tabi tutmak
censor ship
COMMUNIQUE
r esmî bildir i, tebliğ
COMMUNITY
Topluluk; camia; cemaat
Auditing Commission of the Eur opean
Avrupa Toplulukları Denetleme Komisyonu
Communities
bicommunity feder ation
iki toplumlu federasyon
Commission of the Eur opean
Avrupa Toplulukları Komisyonu
Communities
Confer ence of Community and
Avrupa Birliği Parlamentoları Topluluk ve
Eur opean Affairs Committees of
Avrupa İşleri Komiteleri Konferansı (COSAC)
Par liaments of the Eur opean Union
(COSAC)
Community act
Topluluk işlemi / Topluluk tasarrufu
Community acquis
Topluluk müktesebatı / kazanımı
Community Assistance for
(Batı Balkanlarda) Yeniden Yapılanma,
Reconstr uction, Development and
Kalkınma ve İstikrara Yönelik Topluluk Yardımı
Stabilisation (CARDS)
(CARDS)
Community collective mar k
Topluluk ortak markası
Community Fisher ies Contr ol Agency
Topluluk Balıkçılık Kontrol Ajansı (CFCA)
(CFCA)
Community for mular y
Topluluk formu
community foundation
cemaat vakfı
Community fr amewor k
Topluluk çerçevesi
Community goods
Topluluk eşyası / malları; karı kocanın ortak
mülkiyetinde olan mallar (aile hukuku)
Community Guar antee
Topluluk Garantisi
Community Impor t Requir ements
Topluluk İthalat Şartları Veri Tabanı (CIRD)
Database (CIRD)
Community initiative
Topluluk inisiyatifi
Community instr uctions
Topluluk talimatları
Community instr ument
Topluluk aracı
Community law
Topluluk hukuku
Community legal instr ument
Topluluk hukuki aracı
Community legal or der
Topluluk hukuk düzeni
Community legislation
Topluluk mevzuatı
Community mar ket
Topluluk piyasası
Community method
Topluluk yöntemi (karşıtı. hükûmetler arası
yöntem)
community of pr oper ty
mal ortaklığı (aile hukuku)
Community options
Topluluk seçenekleri
Community or ganisation
Topluluk örgütü
62
Community Patent Convention
Topluluk Patent Sözleşmesi
Community Plant Var iety Office
Topluluk Bitki Çeşitleri Ofisi (CPVO)
(CPVO)
Community policy
Topluluk politikası
Community power s
Topluluk yetkileri
Community Pr ogramme in Education
Teknoloji Alanında Eğitim ve Öğretim Topluluk
and Tr aining for Technology
Programı (COMETT)
(COMETT)
Community Resear ch and
Topluluk Araştırma ve Geliştirme Bilgi Hizmeti
Development Infor mation Ser vice
(CORDIS)
(CORDIS)
Community r ules
Topluluk kuralları
Community’s own resour ces
Topluluğun öz kaynakları
Community suppor t framewor k (CSF) Topluluk destek çerçevesi (CSF)
Community ter r itor y
Topluluk alanı
Community tr ade mar k
Topluluk markası
Confeder ation of Family Or ganisations Avrupa Topluluğu Aile Örgütleri
in Eur opean Community (COFACE)
Konfederasyonu (COFACE)
decision making pr ocedure of the
Avrupa Topluluğu karar alma prosedürü / usulü
Eur opean Community
Economic Community of West African Batı Afrika Devletleri Ekonomik Topluluğu
States (ECOWAS)
(ECOWAS)
Eur opean Atomic Ener gy Community
Avrupa Atom Enerjisi Topluluğu (AAET /
(EAEC / Eur atom)
Euratom)
Eur opean Coal and Steel Community
Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu (AKÇT)
(ECSC)
Eur opean Communities
Avrupa Toplulukları
Eur opean Communities Per sonnel
Avrupa Toplulukları Personel Seçme Bürosu
Selection Office (EPSO)
(EPSO)
Eur opean Community (EC)
Avrupa Topluluğu (AT)
Eur opean Community civil ser vants
Avrupa Topluluğu memurları
Eur opean Community fund
Avrupa Topluluğu fonu
Eur opean Community Humanitarian
Avrupa Topluluğu İnsani Yardım Ofisi (ECHO)
Aid Office (ECHO)
Eur opean Community institutions
Avrupa Topluluğu kurumları
Eur opean Community Investment
Avrupa Topluluğu Yatırım Ortakları (ECIP)
Par tner s (ECIP)
Eur opean Community law
Avrupa Topluluğu hukuku
Eur opean Community of Consumer
Avrupa Tüketici Kooperatifleri Topluluğu
Cooper atives (EUROCOOP)
(EUROCOOP)
Eur opean Community pr esidency
Avrupa Topluluğu [dönem] başkanlığı
Eur opean Community pr imar y law
Avrupa Topluluğu birincil hukuku
Eur opean Community secondar y law
Avrupa Topluluğu ikincil hukuku
Eur opean Community secondar y
Avrupa Topluluğu ikincil mevzuatı
legislation
Eur opean Community Statistical Office Avrupa Topluluğu İstatistik Ofisi (EUROSTAT)
(EUROSTAT)
Eur opean Defence Community (EDC)
Avrupa Savunma Topluluğu (AST)
Eur opean Economic Community
Avrupa Ekonomik Topluluğu (AET)
(EEC)
63
Eur opean Economic Community
Avrupa Ekonomik TopluluğuTürkiye Ortaklığı
Tur key Association
Eur opean Economic Community
Avrupa Ekonomik TopluluğuTürkiye Ortaklık
Tur key Association Council
Konseyi
Eur opean Health Community
Avrupa Sağlık Topluluğu
Eur opean Political Community (EPC)
Avrupa Siyasal Topluluğu (EPC)
Eur opean Political Community Pr oject Avrupa Siyasal Topluluğu Projesi
Eur opean System of National and
Avrupa Topluluğu Ulusal ve Bölgesel Hesaplar
Regional Accounts in the Community
Sistemi
Eur ope of the Community
Topluluk Avrupası
extra Community tr ade
Topluluk dışı ticaret
For eign Delegations of the Eur opean
Avrupa Topluluğu Dış Delegasyonları
Community
hier ar chy of Community acts
Topluluk tasarrufları / işlemleri hiyerarşisi
instr uments of the Eur opean
Avrupa Topluluğu araçları
Community
Integr ated Customs Tar iff of the
Avrupa Toplulukları Entegre Gümrük Tarifesi
Eur opean Communities (TARIC)
(TARIC)
intr a Community expor t
Topluluk içi ihracat
intr a Community trade
Topluluk içi ticaret
legislation of the Eur opean
Avrupa Toplulukları mevzuatı
Communities
Liber al and Radical Youth Movement
Avrupa Topluluğu Liberal ve Radikal Gençlik
of the Eur opean Community (LYMEC) Hareketi (LYMEC)
monitor ing the application of the
Topluluk Hukukunun uygulanmasının izlenmesi /
Community Law
gözetimi
New Community Instr ument (NCI)
Yeni Topluluk Aracı (NCI)
non Community goods
Topluluk dışı mallar; karı kocanın ortak
mülkiyetinde olmayan mallar (aile hukuku)
Office for Official Publications of the
Avrupa Toplulukları Resmî Yayınlar Ofisi
Eur opean Communities (OOPEC)
(OOPEC)
Official J our nal of the Eur opean
Avrupa Toplulukları Resmî Gazetesi
Communities
pr ior ity of the Community
Topluluğun önceliği
safeguar d the inter ests of the
Topluluk çıkarlarını korumak
Community
Souther n African Development
Güney Afrika Kalkınma Topluluğu (SADC)
Community (SADC)
Tr eaty Establishing the Eur opean
Avrupa Topluluğunu Kuran Antlaşma
Community
Tr eaty Establishing the Eur opean
Avrupa Ekonomik Topluluğunu Kuran Antlaşma
Economic Community (Treaty of
(Roma Antlaşması)
Rome)
Union of Industries of the Eur opean
Avrupa Topluluğu Sanayiler Birliği
Community
COMPANY
şir ket
affiliated company
yavru şirket, filyal
asset management company
varlık yönetim şirketi
company with shar e capital
sermayesi paylara bölünmüş şirket
64
company law
şirketler hukuku
financial holding company
finansal holding
holding company
holding
incor por ated company
tüzel kişiliği olan şirket
insur ance company
sigorta şirketi
inter mediar y company
aracı şirket
joint stock company
anonim şirket
limited liability company
limitet şirket
local distr ibution company
yerel dağıtım şirketi
mixed activity holding company
karma faaliyetli holding
mixedactivity insur ance holding
karma faaliyetli sigorta holdingi
company
mixed financial holding company
karma finansal holding
multinational company
çok uluslu şirket
offer ee company
satıcı şirket
par ent company
ana şirket
tr ading company
ticaret şirketi
tr ansfer of the seat of a company / fir m bir şirketin / firmanın merkezinin yer değiştirmesi
tr ust company
kredi bankası
unlimited company (gener al
kolektif şirket
par tner ship)
business: iş, ticaret
businessman: iş adamı
company: şirket
enter prise: işletme;girişim / teşebbüs
fir m: firma
joint venture: ortak yatırım
gener al par tner ship: kolektif şirket
limited par tner ship: komandit şirket
limited par tner ship in which capital divided into shar es: sermayesi paylara bölünmüş
komandit şirket
or dinar y par tner ship: adi şirket
under taking: girişim / teşebbüs
ventur e: girişim / teşebbüs
COMPATIBLE
uyumlu, uygun
COMPENSATION
tazminat; telafi
action for compensation
tazminat davası
amount of compensation
tazminat tutarı
compensation claim
tazminat talebi
compensation for damage
zararın tazmini
due compensation
uygun / münasip tazminat
investor compensation scheme
yatırımcı tazmin sistemi
monetar y compensation amount
parasal telafi tutarı (MCA)
(MCA)
65
pecuniar y compensation
maddi tazminat; parasal yoldan telafi
unemployment compensation
işsizlik tazminatı
COMPENSATORY
telafi edici / gider ici
compensator y amount
telafi edici tutar
compensator y indemnity
fark giderici tazminat
compensator y levy
telafi edici vergi, fark giderici vergi
compensator y tax
telafi edici vergi, fark giderici vergi
COMPETE (v.)
r ekabet etmek, yarışmak
COMPETENCE
yetki / salahiyet; yeter lik
administr ative competence
yönetim yetkisi / idari yetki
concur r ent competence
paylaşılmış yetki
exclusive competence
münhasır yetki
executive competence
yürütme / icra yetkisi
gener al competence
genel yetki
shared competence
paylaşılmış yetki
…will be the competence of…
…’nın sorumluluğunda / yetki alanında
…within the competence of…
…’nın sorumluluğunda / yetki alanında
COMPETENT
yetkili, yeter li, yetkin, ehil
centr al competent authorities
merkezi yetkili makamlar
competent author ity
yetkili makam, yetkili kuruluş
competent body
yetkili organ / birim
COMPETING
yar ışma, rekabet etme; rekabet eden
competing bids
rakip teklif verilmesi
competing industries
rakip sanayiler
competing investment oppor tunities
rakip / yarışan yatırım fırsatları
competing under takings
rakip teşebbüsler
COMPETITION
r ekabet; yarışma / müsabaka
competition law
rekabet hukuku
competition policy
rekabet politikası
conditions of competition
rekabet koşulları
Dir ector ateGener al for Competition
Rekabet Genel Müdürlüğü
distor tion of competition
rekabetin bozulması
Inter national Competition Networ k
Uluslararası Rekabet Ağı (ICN)
(ICN)
per fect competition
tam rekabet
r ules on competition
rekabet kuralları
unfair competition
haksız rekabet
COMPETITOR
r akip
actual competitor
fiili rakip, fiili rekabetçi
COMPETITIVE
r ekabetçi, r ekabet eden
competitive capacity
rekabet gücü
competitive position
rekabetçi konum
unfair competitive practice
haksız rekabet uygulaması (ticaret hukuku)
COMPETITIVENESS
r ekabet gücü; rekabet edebilir lik
66
Executive Agency for Competitiveness
Rekabet Edebilirlik ve İnovasyon Yürütme Ajansı
and Innovation
Competitiveness Council
Rekabet Gücü Konseyi
COMPILATION
der leme
COMPLEMENTARY
tamamlayıcı, bütünleyici
complementar y act
tamamlayıcı tasarruf, tamamlayıcı işlem
complementar y pr otocol
tamamlayıcı protokol
complementar y social security scheme
tamamlayıcı sosyal güvenlik programı
COMPLEX
kar maşık, gr ift, kompleks
complexity
karmaşıklık
complex pr oduct
bileşik ürün
COMPLIANCE
uygunluk
budgetar y compliance
bütçeye uygunluk
compliance audit
uygunluk denetimi
compliance officer
uyum görevlisi
compliance test
uygunluk testi
statement of gener al compliance
genel uygunluk bildirimi
cr oss compliance
çapraz uygunluk
COMPONENT
unsur, parça, bileşen
blending components
karışım bileşenleri
fixed component
sabit unsur
var iable component
değişken unsur
COMPOSITION
oluşum, kompozisyon; konkor dato
composition of the Eur opean
Avrupa Komisyonunun oluşumu / kompozisyonu
Commission
composition of the Eur opean
Avrupa Parlamentosunun oluşumu /
Par liament
kompozisyonu
COMPROMISE
uzlaşma; tahkimname
Luxembur g compr omise
Lüksemburg uzlaşması
COMPULSORY
zor unlu, mecburi
compulsor y ar bitration
zorunlu tahkim
compulsor y expenditure
zorunlu harcama
compulsor y jurisdiction
bağlayıcı yargı, zorunlu yargı
compulsor y notification
zorunlu bildirim
compulsor ily
zorunlu olarak
noncompulsor y expenditure
zorunlu olmayan harcama
CONCENTRATION
temer küz, yoğunlaşma; yoğunluk
concentration of power s
yetkinin / iktidarın yoğunlaşması (iktidarın bir
elde toplanması)
declar e a concentration unlawful
bir yoğunlaşmanın hukuka aykırı olduğunu
açıklamak
r isk concentr ation
risk yoğunlaşması
CONCERTED
uyumlu; birlikte yapılan
concer ted action
uyumlu eylem
67
concer ted economic action
uyumlu ekonomik eylem
concer ted effor t
uyumlu çaba
concer ted pr actice
uyumlu eylem
concer ted step
uyumlu adım
CONCESSION
taviz, imtiyaz
CONCILIATION
uzlaşma, uzlaştır ma, barıştır ma
conciliation boar d
uzlaştırma kurulu
Conciliation Committee
Uzlaştırma Komitesi
commission of conciliation
uzlaştırma komisyonu
costly conciliation
pahalıya mal olan uzlaşma
CONCLUSION
sonuç / var gı
conclusion of tr eaties
antlaşmaların yapılışı
Council Conclusions
Konsey Sonuçları
Presidency Conclusions
Başkanlık Sonuçları
CONCOMITANTLY
birlikte, bir ar ada
CONDITION
koşul / şart
climatic conditions
iklim koşulları
conditional
koşullu / şartlı
conditional bond
koşullu / şartlı tahvil
conditional r elease
şartlı tahliye
conditions for loans
ödünç / borç verme koşulları
conditions of accession
katılım şartları
conditions of competition
rekabet koşulları
Eur opean Foundation for the
Avrupa Yaşam ve Çalışma Koşullarını İyileştirme
Impr ovement of Living and Wor king
Vakfı (Eurofound)
Conditions (Eur ofound)
oper ating condition
işletim koşulu, faaliyet koşulu
pr econdition
ön koşul
r ecipr ocal condition
karşılıklı şart
special condition
özel şart
subject to the conditions
öngörülen koşullara bağlı olarak, öngörülen
koşullar uyarınca
(be) conditional upon
koşuluna bağlı olmak
fulfil a condition
bir koşulu yerine getirmek
unconditional
koşulsuz
CONDUCIVE
sebep olan, yar dım eden, vesile olan
CONDUCT
davr anış, tavır , har eket; yönetme, idare,
yür ütme
conduct of business r ules
işlerin yürütülmesi sırasında uyulacak kurallar
code of conduct
davranış kuralları
disor der ly conduct
uygunsuz davranış
ir regular conduct
usulsüz davranış
misconduct
suihal
conduct negotiations
müzakereleri yürütmek
CONFEDERATION
konfeder asyon
68
Confeder ation of Family Or ganisations Avrupa Topluluğu Aile Örgütleri
in Eur opean Community (COFACE)
Konfederasyonu (COFACE)
confeder ation of states
devletler konfederasyonu
Eur opean Confeder ation of Ir on and
Avrupa Demir Çelik Sanayileri Konfederasyonu
Steel Industr ies (EUROFER)
(EUROFER)
Eur opean Tr ade Unions Confeder ation Avrupa İşçi Sendikaları Konfederasyonu (ETUC)
(ETUC)
Gener al Confeder ation of Agr icultur al Avrupa Birliği Tarım Kooperatifleri
Cooper atives in the Eur opean Union
Konfederasyonu (COGECA)
(COGECA)
Union of Industrial and Employer s’
Avrupa Sanayi ve İşveren Konfederasyonları
Confeder ations of Eur ope (UNICE)
Birliği (UNICE)
CONFER
ver mek, tevcih etmek, donatmak, bahşetmek
power s which are confer r ed upon it by işbu antlaşmayla verilen yetkiler
this treaty
confer power s
yetki vermek
confer rights
hak tanımak / bahşetmek
within the limits of the power s
işbu antlaşmanın verdiği yetkiler dahilinde
confer red by this tr eaty
CONFERENCE
konfer ans
bilater al inter gover nmental confer ence ikili hükûmetler arası konferans
Confer ence of Community and
Avrupa Birliği Parlamentoları Topluluk ve
Eur opean Affairs Committees of
Avrupa İşleri Komiteleri Konferansı (COSAC)
Par liaments of the Eur opean Union
(COSAC)
Confer ence of Eur opean Affairs
Avrupa İşleri Komiteleri Konferansı (CEAC)
Committees (CEAC)
Confer ence of Eur opean National
Avrupa Ulusal Kütüphaneler Konferansı (CENL)
Libr ar ies (CENL)
Confer ence of the Eur opean Postal and Posta ve Telekomünikasyon İdareleri Avrupa
Telecommunications Administr ations
Konferansı (CEPT)
(CEPT)
Confer ence of the Representatives of
Üye Devletlerin Hükûmet Temsilcileri
the Gover nments of the Member States Konferansı
Confer ence on Secur ity and
Avrupa Güvenlik ve İş Birliği Konferansı
Cooper ation in Eur ope (CSCE)
(AGİK)
Eur opean Confer ence
Avrupa Konferansı
Eur opean Disar mament Confer ence
Avrupa Silahsızlanma Konferansı
Inter national Congr ess and Convention Uluslararası Kongreler ve Toplantılar Birliği
Association (ICCA)
(ICCA)
Inter gover nmental Confer ence (IGC)
Hükûmetler Arası Konferans (HAK)
tipar tite confer ence on the employment istihdam konularında üçlü konferans
pr oblems
United Nations Confer ence on Tr ade
Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma
and Development (UNCTAD)
Konferansı (UNCTAD)
CONFIRM
onaylamak / tasdik etmek; doğr ulamak / teyit
etmek
CONFISCATION
el koyma / müsader e
69
CONFLICT
itilaf / uyuşmazlık
ar med conflict
silahlı çatışma
conflict of inter est
çıkar / menfaat uyuşmazlığı
conflicting par ties
uyuşmazlığın içinde olan taraflar
conflictresolution diplomacy
uyuşmazlık çözücü diplomasi
cor e of conflict
uyuşmazlığın özü
in the event of conflict
uyuşmazlık hâlinde
par ties in a dispute / conflict
uyuşmazlığa taraf olanlar
par ties of a dispute / conflict
uyuşmazlığın tarafları
CONFORMITY
uygunluk
Agr eement on Confor mity Assessment
Sınai Ürünlerin Uygunluk Değerlendirmesi ve
and Acceptance of Industrial Pr oducts
Kabulü Anlaşması (ACAA)
(ACAA)
confor mity assessment
uygunluk değerlendirmesi
confor mity assessment and cer tification uygunluk değerlendirme ve belgelendirme
bodies
kuruluşları
confor mity assessment body
uygunluk değerlendirme kuruluşu
confor mity assessment pr ocedure
uygunluk değerlendirme prosedürü / usulü
confor mity mar k
uygunluk işareti
confor mity mar king
uygunluk işaretlemesi
confor mity to type
tipe uygunluk
CE (Community Eur ope) Confor mity
CE ( Avrupa Topluluğu) Uygunluk işareti
mar king
declar ation of confor mity
uygunluk beyanı
in confor mity with the guidelines
yol gösterici / kılavuz ilkelerle uyumlu biçimde
legal confor mity
hukuka uygunluk
Telecommunication Confor mity
Telekomünikasyon Uygunluk Değerlendirme ve
Assessment and Mar ket Sur veillance
Piyasa Gözetimi Komitesi (TCAM)
Committee (TCAM)
CONGESTION
tıkanıklık; izdiham
CONNECTION
bağlantı
inter connection
birbirine bağlı olma
CONNIVANCE
suça müsamaha göster me, suç ortaklığı
CONSCIOUS THAT... (in pr otocols)
bilincinde olar ak…, far kında olarak...
(pr otokoller de)
CONSENSUS
konsensüs / uzlaşı, oydaşma
doctr ine of consensus
oydaşma / konsensüs doktrini
CONSENT
r ıza, muvafakat
doctr ine of consent
rıza / mutabakat doktrini
CONSERVATIVE
muhafazakar
Eur opean conser vatives
Avrupa muhafazakârları
CONSERVE (v.)
muhafaza etmek
CONSIDERATION
değer lendir me / mülahaza
70
consider
mülahaza etmek, göz önünde bulundurmak,
mütalaa etmek
consider ing that (in r esolutions)
göz önünde tutarak (ilke kararlarında kullanılan
deyim)
…consider s…
…göz önünde tutar.
secur ity consider ation
güvenlik kaygısı
CONSIGNEE
alıcı
author ised consignee
malı alma hakkına sahip kişi (taşıma
sözleşmelerinde)
CONSIGNOR
gönder en
author ised consignor
gönderen, gönderici (taşıma sözleşmelerinde)
CONSIGNMENT
sevkiyat, mal gönder me; gönder ilen mal
expor t on consignment
konsinye ihracat
sale of consignment
konsinye satış
CONSISTENCY
tutar lılık, uygunluk, bağdaşırlık
CONSOLIDATION
konsolidasyon / tahkim, birleştir me, bir leşme,
sağlamlaştır ma
consolidate
konsolide etmek / tahkim etmek,
sağlamlaştırmak, birleştirmek, bütünleştirmek
consolidated account
konsolide mali tablo, konsolide hesap
consolidated basis
konsolide edilmiş / birleştirilmiş bazda
consolidated liber ation list
konsolide liberasyon listesi
consolidated tar iff
konsolide tarife
consolidation of legal action
davanın birleştirilmesi
consolidation of legislation
mevzuatın konsolide edilmesi / birleştirilmesi
for mal / official consolidation of
mevzuatın resmî olarak bütünleştirilmesi,
legislation
birleştirilmesi / konsolide edilmesi
infor mal / declarator y consolidation of
mevzuatın gayriresmî olarak bütünleştirilmesi,
legislation
birleştirilmesi
land consolidation
arazi toplulaştırılması, arazi birleştirilmesi
CONSORTIUM
konsor siyum; birlik, kur ul
CONSTİTUTE (v.)
oluştur mak, meydana getir mek; kur mak
constitute the basis
temelini oluşturmak
CONSTITUTION
anayasa
constitutional
anayasal, anayasayla ilgili, anayasaya ait,
anayasaya uygun
constitutionality
anayasallık; anayasaya uygunluk
constitutional law
anayasa hukuku
enshrined in the constitution
anayasada yer verilmiştir.
subver sion of the constitution
anayasal düzenin yıkılması
Tr eaty Establishing a Constitution for
Avrupa için bir Anayasa Oluşturan Antlaşma
Eur ope
wor ding of the constitution
anayasanın lafzı
CONSTITUTIVE
kur ucu, oluştur ucu
71
CONSTRUCTION
inşaat, yapı; inşa; hukuki yor umlama
constr uction plant and equipment
inşaat tesis ve donanımı / ekipmanı
constr uction pr oduct
inşaat malzemesi
CONSULTATION
danışma / istişar e
after consulting the Commission...
Komisyona danıştıktan sonra...
consultation body
danışma / istişare organı
consultation pr ocedur e
danışma usulü
consultative committee
danışma / istişare komitesi
Consumer Consultative Committee
Tüketici Danışma Komitesi (CCC)
(CCC)
explanator y consultation
açıklayıcı danışma / istişare
extended consultation
süresi uzatılmış danışma; genişletilmiş danışma
in consultation with…
danışarak / istişare ederek…
Inter national Telegr aph and Telephone Uluslararası Telgraf ve Telefon Danışma
Consultative Committee (CCITT)
Komitesi (CCITT)
legal consultant
hukuk müşaviri / danışmanı
jurisconsult
hukuk danışmanı
CONSUMER
tüketici
consumer awareness
tüketici bilinci
consumer by default
temerrüde düşen satıcı, temerrüde düşen hizmet
sağlayıcı
consumer in default
temerrüde düşen tüketici
Consumer Consultative Committee
Tüketici Danışma Komitesi (CCC)
(CCC)
consumer council
tüketici konseyi
consumer cour t
tüketici mahkemesi
consumer cr edit
tüketici kredisi
consumer goods
tüketim malları
Consumer Price Index (CPI)
Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE)
consumer pr otection policy
tüketiciyi koruma politikası
Dir ector ateGener al for Health and
Sağlık ve Tüketiciyi Koruma Genel Müdürlüğü
Consumer Pr otection
domestic consumer
yerli tüketici
dur able consumer goods
dayanıklı tüketim malları
Employment, Social Policy, Health and İstihdam, Sosyal Politika, Sağlık ve Tüketici
Consumer Affairs Council (EPSCO)
İşleri Konseyi (EPSCO)
end consumer
son tüketici, son kullanıcı
Eur opean Bur eau of Consumer s’
Avrupa Tüketiciler Birliği Bürosu (BEUC)
Union (BEUC)
Eur opean Community of Consumer
Avrupa Tüketici Kooperatifleri Topluluğu
Cooper atives (EUROCOOP)
(EUROCOOP)
Har monised Index of Consumer Pr ices Uyumlaştırılmış Tüketici Fiyatları Endeksi
(HICP)
(UTFE)
unfair ter ms in consumer contr acts
tüketici sözleşmelerindeki haksız koşullar / şartlar
small consumer
küçük tüketici
CONSUMPTION
tüketim
consume
tüketmek
72
consumption goods
tüketim malları
human consumption
beşerî tüketim
inter nal consumption
iç tüketim
single stage consumption tax
tek aşamalı tüketim vergisi
CONTACT
temas, ilişki
accidental contact
arızi / kazara temas
contact committee
irtibat komitesi
contact per son
temas / irtibat kurulan kişi
contact point
irtibat noktası, temas noktası
in close contact with…
…ile yakın ilişkide olarak
national contact point (NCP)
ulusal temas noktası (UTN)
CONTAGIOUS
bulaşıcı
contagious disease
bulaşıcı hastalık
CONTAINMENT
kısıtlama
containment policy
çevreleme politikası
CONTAMINATION
kir lenme, bulaşma; kirletme, bulaştır ma
air contamination
havanın kirlenmesi
decontamination
temizleme, arıtma
r adioactive contamination
radyoaktif kirlenme, radyoaktif bulaşma
CONTENT
muhteva / içer ik
CONTINENTAL
kıtasal; Kara Avr upasına ait
continental mar gin
kıta kenarı
continental shelf
kıta sahanlığı
Continental system
Kara / Kıta Avrupası sistemi
CONTINUOUS
sür ekli, devamlı, daimî
continuous budget
sürekli / daimî bütçe
continuous mar ket
sürekli piyasa, sürekli pazar
continuous monitor ing
sürekli / daimî izleme, sürekli / daimî denetim
continuous pr oduction
sürekli / daimî üretim
continuous trade
sürekli / daimî ticaret
CONTINUITY
devamlılık / sür eklilik
continuity of ser vice
hizmetin devamlılığı / sürekliliği
CONTRACT
akit, kontr at, sözleşme
annuity contract
yıllık akit (sigorta firmasıyla kişi arasında)
br each of the contr act
sözleşmenin ihlali
conclude a contract
sözleşme yapmak / sözleşme akdetmek
centr al finance and contr acts unit
merkezî finans ve ihale birimi (MFIB)
(CFCU)
contr act gover ned by pr ivate law
özel hukuk sözleşmesi
contr act gover ned by public law
kamu hukuku sözleşmesi
contr act of limited dur ation
sınırlı süreli sözleşme
contr acting parties
âkit taraflar
cocontr acting parties
aktin / sözleşmenin bir yanında müştereken yer
alan taraflar
73
custom / contr act manufacturing
fason üretim
dr aft contr act
sözleşme taslağı
distance contr act
mesafeli sözleşme
distance selling contr act
mesafeli satış sözleşmesi
for war d contr act
vadeli işlem sözleşmesi
high contracting par ties
yüksek âkit taraflar
insur ance contr act
sigorta sözleşmesi / akdi
loan contract
ödünç sözleşmesi
nonbonus contract
ikramiye harici sözleşme, ikramiyesiz sözleşme
null and void contr act
batıl akit
per iod of actual contr act
esas taahhüt süresi
public contr act
kamu ihalesi; kamu sözleşmesi
senior contracting manager (SCM)
kıdemli ihale yöneticisi (SCM)
subcontract
alt sözleşme
subcontracting
alt sözleşme yapma; taşeronluk
supply contr act
tedarik sözleşmesi
time shar e holiday contract
devre mülk tatil sözleşmesi
unfair ter ms in consumer contr acts
tüketici sözleşmelerindeki haksız koşullar / şartlar
voidable contr act
iptal edilebilir akit
CONTRACTOR
yüklenici / müteahhit
subcontractor
taşeron, alt yüklenici
CONTRACTUAL
akdî / sözleşmeye değgin
contr actual liability
sözleşmeden doğan sorumluluk / akdi sorumluluk
contr actual licence
sözleşmeye bağlı lisans / akdî lisans
extracontractual
sözleşme / akit dışı
noncontr actual liability
sözleşme / akit dışı sorumluluk
CONTRIBUTION
katkı
constr uctive contr ibution
yapıcı katkı
contr ibute
katkıda bulunmak
contr ibutions to the capital
sermayenin ödenmesi; sermaye karşılığı
ödemenin yapılması
defined contr ibution plan
belirlenmiş katkı planı
CONTROL
denetim; kontr ol
administr ative contr ol
idari denetim
Agency for the Contr ol of Ar mament
Silahların Denetimi Ajansı (ACA)
(ACA)
ar ms contr ol
silah denetimi
bor der contr ol
sınır kontrolü
cessation of joint contr ol
ortak denetimin sona erdirilmesi
Community Fisher ies Contr ol Agency
Topluluk Balıkçılık Kontrol Ajansı (CFCA)
(CFCA)
contr ol by the customs authorities
gümrük makamlarınca yapılan denetim
contr ol cer tificate
kontrol belgesi
contr ols to be conducted
yapılacak kontroller
contr ols on standar ds
standart denetimleri
defer r ed contr ol
ertelenmiş kontrol
exante contr ol
ön kontrol
74
exchange contr ol
kambiyo kontrolü, kambiyo denetimi
exchange contr ol regulation
kambiyo kontrol / denetim düzenlemesi
fr ontier contr ol
sınır kontrolü
Hazar d Analysis and Critical Contr ol
Tehlike Analizi ve Kritik Kontrol Noktası
Point (HACCP)
(HACCP)
home countr y contr ol
köken ülke denetimi
Integr ated Administration and Contr ol Entegre İdare ve Kontrol Sistemi (EİKS)
System (IACS)
Mediter ranean Memor andum of
Liman Devleti Kontrolü Hakkında Akdeniz
Under standing on Por t State Contr ol
Mutabakat Zaptı (MEDMOU)
(MEDMOU)
official contr ol
resmî kontrol / denetim
post release contr ol
sonradan kontrol (gümrük)
pr ocessing under customs contr ol
gümrük kontrolü altında işleme
public inter nal financial contr ol system kamu iç mali denetim sistemi
r emoval of the bor der contr ols
sınır kontrollerinin kaldırılması
safety contr ols on impor ts
ithalattaki güvenlik kontrolleri
auditing: mali denetim
contr ol: kontrol, denetim
follow up: izleme
inspection: teftiş (bir iş yeri, kurum ya da insan topluluğu )
investigation: araştırma; soruşturma, tahkikat
monitor ing: izleme, denetim
over see: denetleme
r eview: gözden geçirme (bir durumu veya sistemi iyileştirmek)
super vision: denetim (bir yer, faaliyet ya da insan topluluğu)
sur veillance: gözetim (polis, ordu veya yetkili kurum tarafından yapılan)
ver ification: tahkik, doğrulama
CONTROLLER
kontr olör / denetçi
tax contr oller
vergi kontrolörü
CONVENE (v.)
toplamak, toplanmak, toplantıya çağır mak
CONVENTION
sözleşme / konvansiyon (uluslar arası);
kur ultay / kongr e, toplantı; gelenek
accession to a convention
sözleşmeye taraf olma
Climate Change Fr amewor k
İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (İDÇS)
Convention (CCFC)
75
Community Patent Convention
Topluluk Patent Sözleşmesi
Convention for the Pr otection fr om
Akdeniz’in Kirlenmeye Karşı Korunması
Marine Pollution of the Mediter r anean Sözleşmesi
Convention on the Elimination of All
Kadınlara Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Ortadan
For ms of Discr imination Against
Kaldırılması Sözleşmesi (CEDAW)
Women (CEDAW)
Convention on the Elimination of All
Her Türlü Irk Ayrımcılığının Ortadan
For ms of Racial Discr imination
Kaldırılması Sözleşmesi (CERD)
(CERD)
Convention on Human Rights
İnsan Hakları Sözleşmesi
Convention on Inter national Tr ade in
Nesli Tehlike Altında Olan Yabani Hayvan ve
Endanger ed Species of Wild Fauna and Bitki Türlerinin Uluslararası Ticaretine İlişkin
Flor a (CITES)
Sözleşme (CITES)
Convention on Long Range
Uzun Menzilli Sınır Aşan Hava Kirliliği
Tr ansboundar y Air Pollution
Sözleşmesi
Convention on the Rights of the
Çocuk Hakları Sözleşmesi (ÇHS)
Childr en (CRC)
Eur opean conventions
Avrupa sözleşmeleri
Eur opean Convention on Cr ossBor der Avrupa Sınır Ötesi Televizyon Sözleşmesi
(Tr ansfr ontier ) Television
Eur opean Convention on Human
Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (AİHS)
Rights (ECHR)
Eur opean Convention on Tor tur e
İşkenceye Karşı Avrupa Sözleşmesi
Eur opean Convention on Tr ansfr ontier Avrupa Sınır Ötesi Televizyon Sözleşmesi
(Cr ossBor der ) Television
implementing convention
uygulama sözleşmesi
Inter national Congr ess and Convention Uluslararası Kongreler ve Toplantılar Birliği
Association (ICCA)
(ICCA)
Inter national Convention for the
Denizde Can Güvenliği Uluslararası Sözleşmesi
Safety of Life at Sea
Lomé Convention
Lomé Sözleşmesi
single convention
tek sözleşme
Tr ansboundar y Envir onmental Impact Sınır Aşan Çevresel Etki Değerlendirmesi
Assessment Convention
Sözleşmesi
Unemployment Convention (ILO)
İşsizlik Sözleşmesi (ILO)
CONVERGENCE
yakınsama, yakınlaştır ma
conver gence cr iter ia
yakınsama kriterleri, yakınlaşma kriterleri
conver gence of economies
ekonomilerin yakınlaştırılması
conver gence pr ogr amme
yakınsama programı
economic conver gence
ekonomik yakınsama
CONVERSION
dönüştür me, tahvil etme
conver sion of an under taking
bir teşebbüsün / işletmenin (başka bir üretim için)
dönüştürülmesi
conver sion r ate
dönüştürme oranı
economic conver sion
ekonomik dönüşüm
industrial conver sion
endüstriyel dönüşüm
conver t
dönüştürmek
conver tible
dönüştürülebilir
conver tible bond
değiştirilebilir / dönüştürülebilir tahvil
76
CONVEYANCE
nakil, taşıma
CONVICT
i. suçlu, mahkûm; f. mahkûm etmek
conviction
mahkûmiyet, kanaat, inanç
CONVINCED THAT…(in r esolutions, in
…inanarak; kanaatinde olar ak (ilke
conventions)
kar ar lar ında, uluslarar ası sözleşmeler de )
COOBLIGOR
müşter ek bor çlu
COOPERATION
iş bir liği
agr icultur al cooper ation
tarımsal iş birliği
Blacksea Economic Cooper ation
Karadeniz Ekonomik İş Birliği (KEİ)
(BSEC)
Business Cooper ation Centr e (BCC)
İş Koordinasyon Merkezi; İşletmeler arası İş
Birliği Merkezi (BCC)
business cooper ation networ k (BC
ticaret ve sanayi alanında iş birliği ağı
Networ k)
close cooper ation
yakın iş birliği
Confer ence on Secur ity and
Avrupa Güvenlik ve İş Birliği Konferansı
Cooper ation in Eur ope (CSCE)
(AGİK)
Cooper ation in Automation of Data
İthalat (İhracat) ve Tarım Dokümantasyonu ve
and Documentation for Impor ts
Verilerinin Otomasyonunda İşbirliği (CADDIA)
(Expor ts) and Agricultur e (CADDIA)
Cooper ation in the Fields of J ustice
Adalet ve İçişleri Alanında İş Birliği
and Home Affairs
cooper ation pr ocedure
iş birliği usulü
cooper ation with the institutions
kurumlarla iş birliği
Council for AsiaEur ope Cooper ation
AsyaAvrupa İş Birliği Konseyi (CAEC)
(CAEC)
cr ossbor der cooper ation (CBC)
sınır ötesi iş birliği (SÖİ)
Development Cooper ation Instr ument
Kalkınma İşbirliği Aracı (DCI)
(DCI)
diplomatic cooper ation
diplomatik iş birliği
economic cooper ation
ekonomik iş birliği
Economic Cooper ation Or ganisation
Ekonomik İş Birliği Teşkilatı (EİT)
(ECO)
Eur opeAid Cooper ation Office
EuropeAid İşbirliği Ofisi
Eur opean Cooper ation for
Avrupa Akreditasyon Birliği (EA)
Accr editation / Eur opean
Accr editation (EA)
enhanced cooper ation
güçlendirilmiş iş birliği
Eur opean Agency for the Enhancement Avrupa Adli İş Birliğini Geliştirme Ajansı
of J udicial Cooper ation (Eur ojust)
(Eurojust)
Eur opean Cooper ation Agency (ECA)
Avrupa İş Birliği Ajansı (ECA)
Eur opean Cooper ation for the Long
Avrupa Uzun Vadeli Savunma İş Birliği
Ter m in Defence (EUCLID)
(Programı) (EUCLID)
Eur opean Cooper ation in the Field of
Bilimsel ve Teknik Araştırma Alanında Avrupa İş
Scientific and Technical Resear ch
Birliği (COST)
(COST)
Eur opean Monetar y Cooper ation Fund Avrupa Parasal İş Birliği Fonu (APİF)
77
(FECOM / EMCF)
Eur opean political cooper ation (EPC)
Avrupa siyasi iş birliği (ASİ)
financial cooper ation
mali iş birliği
financial cooper ation committee
mali iş birliği komitesi
Inter national Cooper ation Pr ogr amme Uluslararası İş Birliği Programı (ICP)
(ICP)
Inter national Labor ator y
Uluslararası Laboratuvar Akreditasyon İş Birliği
Accr editation Cooper ation (ILAC)
[Örgütü] (ILAC)
judicial cooper ation
adli iş birliği
judicial cooper ation in civil matter s
özel hukuk konularında adli iş birliği
judicial cooper ation in cr iminal
cezai konularda adli iş birliği
matter s
method of cooper ation
iş birliği yöntemi
Nor th Atlantic Cooper ation Council
Kuzey Atlantik İş Birliği Konseyi (KAİK)
(NACC)
Or ganisation for Economic
Ekonomik İş Birliği ve Kalkınma Teşkilatı
Cooper ation and Development (OECD) (OECD)
Or ganisation for Eur opean Economic
Avrupa Ekonomik İş Birliği Örgütü (OEEC)
Cooper ation (OEEC)
Or ganisation for Security and Co
Avrupa Güvenlik ve İş Birliği Teşkilatı (AGİT)
oper ation in Eur ope (OSCE)
police cooper ation
polis iş birliği
political cooper ation committee
siyasi iş birliği komitesi
Pr ogramme for Cooper ation with
Merkezi ve Doğu Avrupa Ülkeleriyle İşbirliği
Central and East Eur opean Coutries
Programı (PSO)
(PSO)
South East Eur opean Cooper ation
Güneydoğu Avrupa İş Birliği İnisiyatifi (SECI)
Initiative (SECI)
Standing Committee for Economic and Ekonomik ve Ticari İş Birliği Daimî Komitesi
Commer cial Cooper ation
COOPT (v.)
üyeler in mutabakatıyla bir kişinin bir gr uba
katılımı; bir kimseyi yar dım ve destek
sağlamak için ikna etmek
COORDINATION
eşgüdüm / koor dinasyon
AntiFr aud Coor dination Unit
Hileyle Mücadele Koordinasyon Birimi (UCLAF)
(UCLAF)
Committee on Coor dination in J ustice
Adalet ve İçişleri Eşgüdüm / Koordinasyon
and Home Affairs
Komitesi
coor dinate
eşgüdüm sağlamak / koordine etmek
coor dinated appr oach
eşgüdümlü / koordine yaklaşım
coor dinated or ganisations
eş güdümlü örgütler / kuruluşlar, koordine
örgütler / kuruluşlar
coor dination council for auditing
denetim koordinasyon kurulu
coor dination of the Economic and
Ekonomik ve Parasal Birlik politikalarının
Monetar y Union policies
koordinasyonu
Eur opean Airlift Coor dination Cell
Avrupa Hava Nakliye Koordinasyon Hücresi
(EACC)
(EACC)
Union for the Coor dination of
Elektrik İletim Koordinasyon Birliği (UCTE)
Tr ansmission of Electricity (UCTE)
78
COOWNERSHIP
iştirak hâlinde mülkiyet, el bir liği mülkiyet
COPRODUCER
or tak yapımcı
COPRODUCTION
or tak yapım
inter national copr oduction agr eement uluslararası ortak yapım / üretim anlaşması
COPY
kopya / nüsha
cer tified copy
onaylı nüsha
copy for r etur n / retur n copy
iade nüshası
har d copy
basılı kopya, yazılı çıktı
or iginal copy
asıl nüsha, ilk nüsha
COPYRIGHT
telif hakkı
Central and Easter n Eur opean
Merkezi ve Doğu Avrupa Telif Hakları Kullanıcı
Copyr ight User Platfor m (CECUP)
Platformu (CECUP)
Eur opean Copyr ight User Platfor m
Avrupa Telif Hakları Kullanıcı Platformu
(ECUP)
(ECUP)
CORPORATE
kur umsal
cor por ate bond
şirket tahvili
cor por ate finance
şirket(ler) finansmanı
cor por ate finances
şirketlerin finans işleri
cor por ate gover nance
kurumsal yönetişim
cor por ate tax
kurumlar vergisi
CORRECTIVE
düzeltici
CORRESPOND (v.)
denk gelmek; tekabül etmek, kar şılık gelmek
cor r esponding legislative body
muadil yasama organı
CORRESPONDENCE
yazışma; haber leşme
cor r espondence addr ess
yazışma adresi
Eur opean Cor respondence (COREAU) Avrupa Haberleşmesi (COREAU)
official cor r espondence
resmî yazışma
subject the cor r espondence to
haberleşmeyi sansüre tabi tutmak
censor ship
CORRESPONDENT
muhabir
cor r espondent bank
muhabir banka
cor r espondent member
muhabir üye
CORRIGENDUM
düzeltme
CORRUPTION
yolsuzluk
Gr oup of States Against Cor r uption
Yolsuzluğa Karşı Devletler Grubu (GRECO)
(GRECO)
COSIGNATORY
or tak imzacı
COST
maliyet; masr af
accident cost accounting
kaza maliyeti muhasebesi
acquisition cost
iktisap maliyeti / edinim maliyeti, elde etme
maliyeti
benefitcost r atio
faydamaliyet oranı
79
costbenefit analysis
fayda maliyet analizi
cost accounting
maliyet muhasebesi
cost allocation
maliyet dağıtımı
cost, insurance and freight (CIF)
mal bedeli, sigorta ve navlun (CIF)
r ecur r ent cost
yinelenen maliyet
r eplacement cost
yenileme maliyeti
stranded cost
karşılanamayan maliyet
supply cost
tedarik maliyeti
tr ansaction cost
işlem maliyeti
tr ansition cost
geçiş maliyeti
COSTING
maliyetlendir me
accident costing
kaza maliyeti (çıkarma)
COUNCIL
konsey, kur ul
act of the Council
Konsey tasarrufu, Konsey işlemi
Agr iculture and Fisher ies Council
Tarım ve Balıkçılık Konseyi
Association Council
Ortaklık Konseyi
Committee of Minister s of the Council
Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi
of Eur ope
Competitiveness Council
Rekabet Gücü Konseyi
consumer council
tüketici konseyi
coor dination council for auditing
denetim koordinasyon kurulu
Council for AsiaEur ope Cooper ation
AsyaAvrupa İş Birliği Konseyi (CAEC)
(CAEC)
Council Common Position
Konsey Ortak Tutumu
Council conclusions
Konsey sonuçları
Council decision
Konsey kararı
Council decision of (daymonthyear )… (günayyıl) tarihli …(yılsayıAT) sayılı Konsey
(year number EC)
kararı
Council Declaration
Konsey Bildirisi
Council Directive
Konsey Direktifi
Council Fr amewor k Decision
Konsey Çerçeve Kararı
Council J oint Action
Konsey Ortak Eylemi
Council of Association / Association
Ortaklık Konseyi
Council
Council of Bar s and Law Societies of
Avrupa Barolar ve Hukuk Dernekleri Konseyi
Eur ope (CCBE)
(CCBE)
Council of the Baltic Sea States (CBSS) Baltık Denizi Devletleri Konseyi (CBSS)
Council of Eur ope (CoE) 1
Avrupa Konseyi (AK)
The Council of Eur ope’s
Avrupa Konseyi Parlamenterler Asamblesi
Par liamentar y Assembly
Council of the Eur opean Municipalities Avrupa Belediyeler Konseyi
Council of the Eur opean National
Avrupa Ulusal Gençlik Komiteleri Konseyi
Youth Committees (CENYC)
(CENYC)
1 (Avrupa Konseyi, İkinci Dünya Savaşından maddi ve manevi büyük kayıplarla çıkan Avrupa'da bir daha aynı
trajedilerin yaşanmamasını sağlamak, Avrupa'da gerginliğin ve çatışmanın yerini güven ve iş birliğinin alması
amaçlarıyla 5 Mayıs 1949'da 10 Avrupa ülkesi tarafından kurulmuştur. Avrupa Konseyi, Avrupa Birliğinden ayrı
bir uluslararası örgüttür ve Avrupa Birliğinde, Devlet ve Hükûmet Başkanlarının biraraya geldikleri “European
Council” ile karıştırılmamalıdır. Bugün, Avrupa Konseyinin aralarında Türkiye’nin de bulunduğu 47 üyesi vardır.)
80
Council of the Eur opean Union
Avrupa Birliği Konseyi
Council of Minister s (Council of the
Bakanlar Konseyi (Avrupa Birliği Konseyi)
Eur opean Union)
Council for Mutual Economic
Karşılıklı Ekonomik Yardım Konseyi (CMEA)
Assistance (CMEA)
Council Recommendation
Konsey Tavsiyesi
Council Regulation
Konsey Tüzüğü
Council Regulation no…/…of…
… sayılı ve… [tarihli] Konsey Tüzüğü
Council Resolution
Konsey İlke Kararı
Council of State
Danıştay / devlet şûrası
Council Wor king Gr oup (CWG)
Konsey Çalışma Grubu (CWG)
Economic and Financial Affairs
Ekonomi ve Maliye Bakanları Konseyi
Council (ECOFIN)
(ECOFIN)
Employment, Social Policy, Health and İstihdam, Sosyal Politika, Sağlık ve Tüketici
Consumer Affairs Council (EPSCO)
İşleri Konseyi (EPSCO)
Envir onment Council
Çevre Konseyi
Education, Youth and Cultur e Council Eğitim, Gençlik ve Kültür Konseyi (EYC)
(EYC)
Eur oAtlantic Partner ship Council
AvrupaAtlantik Ortaklık Konseyi (AAOK)
(EAPC)
Eur opean Community Council
Avrupa Topluluğu Konseyi Rehberi
Dir ector y
Eur opean Council
Avrupa [Devlet ve Hükûmet Başkanları] Konseyi
Eur opean Council for Agricultur al
Avrupa Tarım Hukuku Konseyi (CEDR)
Law (CEDR)
Eur opean Council for Nuclear
Avrupa Nükleer Araştırma Konseyi (CERN)
Resear ch (CERN)
Eur opean Council for the Village and
Avrupa Köy ve Kasaba Konseyi (ECOVAST)
Small Town (ECOVAST)
Eur opean Economic Community
Avrupa Ekonomik TopluluğuTürkiye Ortaklık
Tur key Association Council
Konseyi
Eur opean Wor ks Council
Avrupa Çalışma Konseyi
Gener al Affair s Council (GAC)
Genel İşler Konseyi (GİK)
Gener al Affair s and Exter nal Relations Genel İşler ve Dış İlişkiler Konseyi (GİDİK)
Council (GAERC)
Inter national Council on Ar chives
Uluslararası Arşiv Konseyi (ICA)
(ICA)
J ustice and Home Affairs Council
Adalet ve İç İşleri Konseyi
measures taken by the Council
Konsey tarafından alınan önlemler
municipal council
belediye meclisi
Nor dic Council (NC)
Kuzey [Ülkeleri] Konseyi (NC)
Nor th Atlantic Cooper ation Council
Kuzey Atlantik İş Birliği Konseyi (KAİK)
(NACC)
Regional Advisor y Councils
Bölgesel Danışma Konseyleri
r eview the legality of acts of the
Konsey tasarruflarının / işlemlerinin hukuka
Council
uygunluğunu denetlemek
Secr etar iat Gener al of the Council (of
Avrupa Birliği Konseyi Genel Sekreterliği
the Eur opean Union)
session of the Council of Minister s
Bakanlar Konseyi toplantısı
Special Council of Minister s
Bakanlar Özel Konseyi, Bakanlar Konseyi Özel
81
[Toplantısı]
Tr anspor t, Telecommunikation and
Taşımacılık, Telekomünikasyon ve Enerji
Ener gy (TTE)Council
(TTE)Konseyi
United Nations Security Council
Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi (BMGK)
(UNSC)
COUNSELLOR
müşavir
counsellor ship
müşavirlik
COUNTERFEIT
taklit, sahte
counter feit goods
taklit mallar; sahte mallar
counter feit pr oduct
sahte ürün
COUNTERFEITING
kalpazanlık
COUNTERVAILING
telafi edici / far k gider ici
counter vailing char ges
telafi edici vergiler
counter vailing duty
fark giderici vergi / telafi edici vergi
counter vailing impor t duty
ithalatta telafi edici vergi, ithalatta fark giderici
vergi
counter vailing measur e
telafi edici önlem / tedbir
COUNTRY
ülke / memleket; yur t / vatan; kır sal bölge
applicant countr y
başvuran ülke
candidate countr y
aday ülke
CARDS Countr ies ( Albania, Bosnia
CARDS Ülkeleri (Arnavutluk, Bosna Hersek,
Her segovina, Cr oatia, Macedonia,
Hırvatistan, Makedonya, Sırbistan, Karadağ)
Ser bia, Montenegr o)
Central and Easter n Eur opean
Merkezi ve Doğu Avrupa Ülkeleri (MDAÜ)
Countr ies (CEEC)
Central Eur opean Countries (CECs)
Merkezi Avrupa Ülkeleri (CECs)
coastal countries
kıyı ülkeleri
contr olled countr y
kontrol altındaki ülke
countr ies concer ned
ilgili ülkeler
countr y desk
ülke masası
countr y of asylum
sığınılan / iltica edilen ülke
countr y of destination principle
varış ülkesi prensibi
countr y of fir st destination
ilk varış ülkesi
countr y of or igin
mahreç; menşe ülke / çıkış ülkesi
countr y of or igin principle
menşe ülke ilkesi / prensibi
countr y of residence
ikamet edilen ülke; meskenin bulunduğu ülke
countr y str ategy paper
ülke strateji belgesi
countr y suppor t str ategy
ülke destek stratejisi
countr y wher e establishment is effected yerleşim ülkesi
dialogue countries
diyalog ülkeleri
disaster affected countr y
felaketin etkilediği ülke
disaster pr one countr y
felakete maruz kalabilecek ülke
home countr y
köken ülke; çıkış ülkesi; (ait olduğu ülke)
home countr y contr ol
köken ülke denetimi
host countr y
ev sahibi ülke
key countr y
anahtar ülke
Least Developed Countr ies (LDC)
En Az Gelişmiş Ülkeler (EAGÜ)
82
Less Developed Countries (LDC)
Az Gelişmiş Ülkeler (AGÜ)
nonaligned countr ies
bağlantısız ülkeler
over r epr esented countries
nüfusuna oranla daha fazla temsil edilen ülkeler
over seas countries
denizaşırı ülkeler
Over seas Countries and Ter ritor ies
Denizaşırı Ülkeler ve Topraklar (OCT)
(OCT)
r ipar ian countries
kıyıdaş ülkeler (nehir)
thir d countr y
üçüncü ülke
COURSE
kur s; akış; r ota, yön; gidiş
COURT
mahkeme; divan
consumer cour t
tüketici mahkemesi
cour t of appeals
istinaf mahkemesi (temyiz mahkemesi için de
istisnaen kullanılmaktadır)
cour t of ar bitr ation
tahkim divanı; hakem mahkemesi
Cour t of Auditor s of the Eur opean
Avrupa Toplulukları Sayıştayı (Avrupa Sayıştayı)
Communities (Eur opean Cour t of
(ECA)
Auditor s) (ECA)
cour t bailiffs
icra mahkemesi (icra tetkik mercii)
cour t of cassation
temyiz mahkemesi
cour t of first instance (CFI)
ilk derece mahkemesi (CFI)
Cour t of First Instance of the
Avrupa Toplulukları İlk Derece Mahkemesi
Eur opean Communities
Cour t of Human Rights
İnsan Hakları Mahkemesi
cour t of inquir y
soruşturma kurulu, soruşturma divanı
Cour t of Justice of the Eur opean
Avrupa Toplulukları Adalet Divanı (ATAD)
Communities (CJ EC)
cour t of single instance
tek dereceli mahkeme
cour ts and tr ibunals
divanlar ve mahkemeler
cr iminal cour t system
cezai yargı sistemi
decision of the cour t
mahkeme kararı; divan kararı
emer gency cour t
acil işler mahkemesi
equity cour t
hakkaniyet mahkemesi (İngiliz hukukunda)
Eur opean Cour t of Human Rights
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM)
(EctHR)
hearing (in cour t)
celse, duruşma
infer ior cour t
alt mahkeme
Inter national Cour t of J ustice (ICJ )
Uluslararası Adalet Divanı (Lahey Divanı)
(UAD)
judicial cour t
adliye mahkemesi
kangar oo cour t
uydurma / yasal yetkisi olmayan mahkeme
mar tial court
askerî mahkeme; divanı harp; sıkı yönetim
mahkemesi
pr ecour t settlement body
duruşma / yargılama öncesi çözüm organı
(ar bitr ation)
(tahkim)
pr eliminar y ruling of the cour t
divan ön kararı, mahkemenin ön kararı
r egular court
asıl mahkeme
specialised cour t
ihtisas mahkemesi
supr eme cour t
anayasa mahkemesi; yüksek mahkeme; yüce
divan
83
br ing an action to the court
dava açmak
submit a dispute to the Cour t of J ustice bir uyuşmazlığı Adalet Divanına götürmek
within the ter ms of the judgment of the divan kararı çerçevesinde; mahkeme kararı
cour t
çerçevesinde
COVENANT
sözleşme; misak; taahhütname
Inter national Covenant on Civil and
Uluslararası Medeni ve Siyasi Haklar Sözleşmesi
Political Rights (ICCPR)
(ICCPR)
Inter national Covenant on Economic,
Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar
Social and Cultur al Rights (ICESCR)
Uluslararası Sözleşmesi (ICESCR)
twinning covenant
eşleştirme sözleşmesi
COVER
i.ör tü; kor uma; f. ör tmek; kor umak; tazmin
etmek; kapsamak
cover ed
kapsanan; sigorta teminatı altında;
COW
inek
dair y cow
mandıra ineği; süt sığırı
suckler cow
emzikli inek
CRAFTSMAN
zanaatkâr
CRAWLING PEG SYSTEM
sür üklenen çapa uygulaması; der ece der ece
kambiyo kur lar ını indir me sistemi
CREATOR
yar atıcı
CREDIT
kr edi
author ised cr edit
serbest bırakılmış kredi, kullanıma açılmış kredi
consumer cr edit
tüketici kredisi
cr edit balance
alacak bakiyesi, kredi bakiyesi
cr edits fr om the r ecover y of wr itten off konusu olmayan kredi karşılıkları
loans
cr edit guar antee fund
kredi garanti fonu
cr edit institution
kredi kurumu / kredi kuruluşu
cr edit policy
kredi politikası
Eur opean Cr edit Tr ansfer System
Avrupa Kredi Transfer Sistemi (AKTS)
(ECTS)
expor t cr edit
ihracat kredisi
indir ect cr edit
dolaylı kredi
in kind cr edit
ayni kredi
ir revocable letter of cr edit
gayri kabili rücu akreditif
letter of cr edit
akreditif
open cr edit
açık kredi
sale on cr edit
taksitli satış
tr ansfer able letter of cr edit
devredilebilir akreditif
CRIME
suç / cür üm
cr ime scene investigation unit
olay yeri inceleme birimi
cr ossbor der cr ime
sınır ötesi suçlar
fight against cr ime
suçla mücadele
fight against inter national or ganised
uluslararası örgütlü suçlarla mücadele
cr ime
84
fight against or ganised cr ime
örgütlü suçlarla mücadele
or ganised cr ime
örgütlü / organize suç
CRIMINAL
cezai; suçlu, mücr im
cr iminal charge
suç isnadı; itham
cr iminal cour t system
cezai yargı sistemi
cr iminal investigation
cezai soruşturma
cr iminal liability
cezai sorumluluk; cezai ehliyet
cr iminal justice system
ceza yargılaması sistemi
cr iminal pr osecution
cezai kovuşturma
cr iminal r ecor d
sabıka kaydı
cr iminal sanction
cezai yaptırım
judicial cooper ation in cr iminal
cezai konularda adli iş birliği
matter s
CRISIS
kr iz / buhr an
acute cr isis
ağır kriz
anticr isis plan
kriz önleme planı
cr isis diplomacy
kriz diplomasisi
cr isis management
kriz yönetimi
CRITERION (pl. criteria)
kr iter , ölçüt, kıstas
accession cr iter ia (Copenhagen
katılım kriterleri (Kopenhag Kriterleri)
Cr iter ia)
conver gence cr iter ia
yakınsama kriterleri, yakınlaşma kriterleri
member ship cr iter ia
üyelik kriterleri
sustainability cr iter ia
sürdürülebilirlik kriterleri
CROP
mahsul, ekin, tarımsal ür ün
ar able cr op
ekilebilir mahsul
cr opping
kırpma
cr op r otation
her yıl değişik ekin ekilmesi, dönüşümlü /
münavebeli ekim
CROSSBORDER
sınır ötesi
cr ossbor der cooper ation (CBC)
sınır ötesi iş birliği (SÖİ)
cr ossbor der cr ime
sınır ötesi suçlar
cr ossbor der flow
sınır ötesi akış
cr ossbor der satellite br oadcasting
sınır ötesi uydu yayınları
CROSS COMPLIANCE
çapr az uygunluk
CROSS REFERENCE LIST
çapr az r efer ans listesi
CROSSSECTORAL ACTIVITIES
sektörler ar ası faaliyetler
CROSS SHAREHOLDING
çapr az hissedarlık
CROSSSUBSIDY
çapr az sübvansiyon
CRUDE
ham
cr ude oil
ham petrol
CULTIVATION
tarım, ekip biçme, topr ağı işleme
cultivable land
ekilebilir toprak
85
cultivate
ekmek, yetiştirmek
cultivated ar ea
ekili alan
intensity of cultivation
ekim yoğunluğu
CULTURAL
kültür el
cultur al acceptability
kültürel kabul edilebilirlik
cultur al asset
kültürel varlık
cultur al diplomacy
kültürel diplomasi
cultur al goods
kültürel mallar
cultur al her itage
kültürel miras
cultur al object
kültürel nesne
Eur opean Cultur al Foundation (ECF)
Avrupa Kültür Vakfı (ECF)
hor ticultur al
bahçecilikle, bahçıvanlıkla ilgili
Inter national Covenant on Economic,
Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar
Social and Cultur al Rights (ICESCR)
Uluslararası Sözleşmesi (ICESCR)
United Nations Educational, Scientific, Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür
and Cultur al Or ganisation (UNESCO)
Örgütü (UNESCO)
CULTURE
kültür / ekin
cultur al policy
kültür politikası
Dir ector ateGener al for Education and Eğitim ve Kültür Genel Müdürlüğü
Cultur e
Education, Youth and Cultur e Council Eğitim, Gençlik ve Kültür Konseyi (EYC)
(EYC)
Foundation of the Eur ope of Sciences
Bilimler ve Kültürler Avrupası Vakfı (FESAC)
and Cultur es (FESAC)
CUMULATIVE
birikimli / kümülatif
cumulative tax
kümülatif vergi
CURATORSHIP
kayyumluk
cur ator
kayyum
CURFEW
sokağa çıkma yasağı
lift the curfew
sokağa çıkma yasağını kaldırmak
CURRENCY
par a
cur rency basket
para sepeti
EUROCur r ency
AVRO – Döviz
Eur opean curr ency snake
Avrupa para yılanı
Eur opean Cur r ency Unit (ECU)
Avrupa Para Birimi (APB)
for eign cur rency deposit
döviz mevduat hesabı
inter national value of cur rency
paranın uluslararası değeri
single cur rency
tek para
CURRENT
cari; geçer li; güncel
cur rent account
cari hesap; vadesiz hesap
cur rent accounts
cari işlemler
cur rent accounts balance
cari işlemler dengesi
cur rent call account
ihbarlı cari hesap
cur rent financial year
cari mali yıl, içinde bulunulan mali yıl
cur rent official par ity
cari resmî parite
cur rent official rate
cari resmî oran (döviz kurunda)
86
cur rent payments
cari ödemeler
CUSTODIANSHIP
emanetçilik, muhafızlık
CUSTODY
nezar et; kor uma
settlement and custody centr e
takas ve saklama merkezi
CUSTOM
gelenek; teamül / örf; âdet
custom / contr act manufacturing
fason üretim
CUSTOMARY
alışılagelen; ör fî; teamülî
customar y law
örf ve âdet hukuku / teamül hukuku
CUSTOMS
gümr ük
abandonment of goods to customs
malın gümrüğe terk edilmesi
abolish customs duties
gümrük vergilerini kaldırmak
absence of customs pr otection
gümrük korumasının olmaması
Advisor y Committee on Customs
Gümrük Sorunları Danışma Komitesi
Matter s
Common Customs Tariff (CCT)
Ortak Gümrük Tarifesi (OGT)
Common Customs Tariff nomenclatur e Ortak Gümrük Tarifesi nomenklatürü
contr ol by the customs authorities
gümrük makamlarınca yapılan denetim
customs and agr icultur al duty
gümrük ve tarım resimleri
customs appr oved tr eatment or use
gümrük onaylı muamele ya da kullanım
customs ar ea
gümrük alanı
customs ar rangement
gümrük düzenlemesi
customs author ity
gümrük makamı
customs barr ier
gümrük engeli
customs bor der post
sınır gümrük karakolu / noktası
customs br oker
gümrük simsarı
customs clearance
gümrükleme
customs code
gümrük kodu
customs data war ehouse system
gümrük veri ambarı sistemi
customs debt
gümrük borcu
customs declar ation
gümrük beyanı
customs declar ation for m
gümrük beyannamesi; gümrük beyan formu
customs duties accr ued on the pr oduct
mala tahakkuk eden gümrük vergileri
customs duty
gümrük vergisi
customs duty exemption
gümrük vergisi muafiyeti
customs duty of a fiscal nature
mali nitelikli gümrük vergisi
customs enfor cement
gümrük muhafaza
Customs Enfor cement Networ k (CEN) Gümrük Muhafaza Ağı (CEN)
customs goods
gümrük malları
Customs Infor mation System (CIS)
Gümrük Bilgi Sistemi (CIS)
customs investigator
gümrük müfettişi
customs legislation
gümrük mevzuatı
customs mar itime zone
deniz gümrük bölgesi
customs office
gümrük idaresi
customs official
gümrük memuru
customs pr ocedur e
gümrük usulü; gümrük prosedürü
customs pr otection
gümrük koruması
customs r eceipt
gümrük makbuzu
87
customs r egime
gümrük rejimi
customs r egime with economic impact
ekonomik etkili gümrük rejimi
customs r ule
gümrük kuralı
customs status
gümrük statüsü
customs tar iff
gümrük tarifesi
customs ter ritor y
gümrük alanı
customs ter ritor y of Tur key
Türkiye gümrük alanı
customs transactions
gümrük işlemleri
customs union
gümrük birliği
Customs Union J oint Committee
Gümrük Birliği Ortak Komitesi (GBOK)
(CUJ C)
customs valuation committee
gümrük kıymet komitesi
customs value
gümrük değeri
customs war ehousing
gümrük antrepoculuğu
customs war ehousing pr ocedur e
gümrük antrepo usulü / prosedürü
Dir ector ateGener al for Taxation and
Vergilendirme ve Gümrük Birliği Genel
Customs Union
Müdürlüğü
enlar ged customs ter ritor y
genişletilmiş gümrük alanı
establishment of customs union
gümrük birliği kurulması
exempt fr om customs duty
gümrük vergisinden muaf
exit customs
çıkış gümrüğü
Integr ated Customs Tar iff of the
Avrupa Toplulukları Entegre Gümrük Tarifesi
Eur opean Communities (TARIC)
(TARIC)
non discr iminator y customs tariff
ayrımcı olmayan gümrük tarifesi
placing of goods under a customs
malların gümrük rejimine tabi tutulması
pr ocedur e
placing of goods under customs
malların gümrükçe onaylanmış bir işlem veya
appr oved treatment or use
kullanıma tabi tutulması
pr esentation of goods to customs
malların gümrüğe sunulması
pr ocessing under customs contr ol
gümrük kontrolü altında işleme
postal customs for malities
gümrük posta işlemleri
r eduction of customs duties
gümrük vergilerinin indirilmesi
r elief fr om (free of) customs duties
gümrük vergilerinden muafiyet
schedule of customs duties
gümrük vergileri çizelgesi / cetveli
successive r eduction of customs duties
gümrük vergilerinin peşpeşe indirimi
super vision by the customs authorities
gümrük yetkilileri tarafından yapılan gözetim
suspend customs duties
gümrük vergilerini askıya almak
tr anspor tation under customs seal
gümrük mührü altında taşıma
Wor ld Customs Or ganisation (WCO)
Dünya Gümrük Örgütü (DGÖ)
88
D
DAIRY
mandıra, süthane
dair y cow
mandıra ineği; süt sığırı
dair y pr emium
mandıra primi
dair y pr oduct
süt ürünü, mandıra ürünü
DAMAGE
zar ar
action for damages
tazminat davası
cause a damage
zarar / hasar vermek; zarara neden olmak
claim for damages
tazminat talebi
compensation for damage
zararın tazmini
damage deter mination committee
hasar tespit komisyonu
DATA
ver i
accounting data networ k
muhasebe veri ağı
antismuggling data bank
kaçakçılıkla mücadele bilgi bankası
customs data war ehouse system
gümrük veri ambarı sistemi
data pr ocessing
veri işleme
data pr ocessing technique
veri işleme tekniği
data pr oduction
veri üretimi
data pr otection
veri koruma
electr onic data bank
elektronik veri bankası
electr onic data inter change (EDI)
elektronik veri değişimi (EVD)
electr onic data tr ansfer system (EDTS) elektronik veri aktarım (transfer) sistemi (EVAS)
Envir onmental Chemicals Data and
Çevreyle İlgili Kimyasallar Hakkında Veri ve
Infor mation Networ k (ECDIN)
Bilgi Ağı (ECDIN)
Eur opean Data Pr otection Super visor
Avrupa Veri Koruma Denetçisi
Far m Accounting Data Networ k
Çiftlik Muhasebe Veri Ağı (ÇMVA)
(FADN)
inter change of data between
yönetimler arası veri alışverişi (IDA)
administr ations (IDA)
Multinational Pr ogr amme in the Field
Bilgi işlem Alanında Çok Uluslu Program (MAP)
of Data Pr ocessing (MAP)
per sonal data
kişisel veri
pr opr ietor ship data
mülkiyet bilgileri
Tr ade Electr onic Data System (TEDIS) Ticaret Elektronik Bilgi Sistemi (TEDIS)
DATABASE
ver i tabanı
Community Impor t Requir ements
Topluluk İthalat Şartları Veri Tabanı (CIRD)
Database (CIRD)
computer ized database
bilgisayar destekli veri tabanı
DATE
tarih, gün
date of notification
bildirim tarihi; tebligat tarihi
effective date
yürürlüğe girdiği tarih
enfor cement date
yürürlük tarihi; icra tarihi, uygulanma tarihi
maturity date
vade tarihi, sürenin dolduğu gün
89
ancak (sadece) bu tarihten itibaren işlemeye
r un only fr om this date
başlamak üzere
value date
valör
DEADLINE
sür e bitimi
DEBT
bor ç
codebtor
müşterek borçlu
customs debt
gümrük borcu
debt instr ument / security
borçlanma aracı, borçluluğu temsil eden menkul
kıymet
debt management
borç yönetimi
debt of state
devlet borcu
exter nal debt
dış borç
exter nal debt monitor ing r epor t
dış borç izleme raporu
for eign indebtment
dış borçlanma
joint debtor
müteselsil borçlu
per iodical debt settlement
dönemsel borç tasfiyesi
public debt
kamu borcu
public debt accountant
kamu borçları saymanı
secur ed debt
teminata bağlanmış borç
DECADANCE
yozlaşma, çür üme
DECENTRALISATION
ademi mer keziyet; yer inden yönetim
Decentr alised Implementation System
Merkezi Olmayan Uygulama Sistemi (DIS)
(DIS)
Extended Decentr alised
Genişletilmiş Merkezi Olmayan Uygulama
Implementation System (EDIS)
Sistemi (EDIS)
DECEPTIVE
aldatıcı, yanıltıcı
deceptive expr ession
yanıltıcı ifade
deceptive statement
yanıltıcı beyan
DECISION
kar ar
decide
karar vermek
codecision
ortak karar
codecision pr ocedur e
ortak karar usulü
commission decision
komisyon kararı
Council decision
Konsey kararı
Council Fr amewor k Decision
Konsey Çerçeve Kararı
decision maker s
karar vericiler
decision making body
karar organı
decision making pr ocedure
karar alma usulü
decision making pr ocedure of the
Avrupa Topluluğu karar alma prosedürü / usulü
Eur opean Community
defer a decision
kararı ertelemek
decision of the cour t
mahkeme kararı; divan kararı
decision of refusal
ret kararı
dr aft decision
taslak karar
dr aft decision submitted by the
Komisyon tarafından sunulan taslak karar
Commission
90
failure to take a decision
karar alamama
fr amewor k decision
çerçeve karar
… has decided as follows:
… aşağıdaki gibi karar vermiştir:
… have decided to conclude this
… işbu anlaşmayı imzalamaya karar vermişlerdir.
agr eement
inter locutor y decision
ara kararı; davayı esastan sonuçlandırmayan karar
make a decision
karar almak
power to take decision
karar alma yetkisi
r easoned decision
gerekçeli karar
This decision is addr essed to the
Bu karar Üye Devletlere yöneliktir.
Member States.
defer a decision
kararı ertelemek
power of decision
karar verme yetkisi
power to decide
karar yetkisi
pr oceeding in a decision / r esult a
bir konuyla ilgili işlemlerin bir kararla
pr ocedur e
sonuçlandırılması
quarum of decision
karar nisabı / yeter sayısı
r ectify a decision
kararı düzeltmek
r efer to a decision
karara atıfta bulunmak / gönderme yapmak
take a decision
karar almak
communication: bildirim, tebliğ, yazışma; haberleşme / iletişim
communiqué: resmî bildiri, tebliğ
conclusion: sonuç
decision: karar
declar ation: bildirim, bildiri, beyanname, deklarasyon
dir ective: direktif, yönerge
opinion: görüş, mütalaa
r ecommendation: tavsiye (kararı)
r egulation: tüzük
r esolution: ilke kararı
DECISIVE ROLE
belirleyici konum, belirleyici r ol
DECK
güver te; kat
main deck
ana güverte
DECLARATION
bildirim, bildiri, beyanname, deklar asyon,
beyan
act declar ed void
hükümsüzlüğü açıklanan tasarruf / işlem
Council declar ation
Konsey bildirisi
customs declar ation
gümrük beyanı
customs declar ation for m
gümrük beyannamesi; gümrük beyan formu
declar ant
beyan sahibi
declar ation of confor mity
uygunluk beyanı
declar ation of expor tation
ihracat beyanı
declar ation of intent
niyet bildirisi
91
declar ation of release for fr ee
serbest dolaşıma giriş beyannamesi
circulation
declar ation for tr anshipment
aktarma beyanı
declar ation of value
değer / kıymet beyanı
declar ation of war
savaş ilanı
declar ator y suit
tespit davası
declar e
beyan etmek, bildirmek, açıklamak
declar e a concentration unlawful
bir yoğunlaşmanın hukuka aykırı olduğunu
açıklamak
declar ed expor t
beyan edilen ihracat
declar ed tr ansit
beyan edilen transit / doğrudan geçiş
declar ed value
beyan edilen kıymet
detailed declar ation
detaylı beyan
discharging declar ation
gümrük beyanının kapatılması
expor t declar ation
ihracat beyannamesi
r egulation declar ed void
hükümsüzlüğü açıklanan / iptal edilen tüzük
solemn declar ation
resmî bildiri; resmî açıklama
unilater al declaration
tek taraflı açıklama
DECREE
fer man, kar ar name; kar ar
Cabinet decr ee
Bakanlar Kurulu kararnamesi
decr eelaw
kanun hükmünde kararname
judicial decr ee
yargı kararı
statutor y decr ee
kanun hükmünde kararname
DEDUCTION
kesinti
DEEPENING
der inleşme
DE FACTO
fiilen
de facto fr ee movement
fiili serbest dolaşım
de facto gover nment
de facto / fiili hükûmet
DEFAULT
bor cun ödenmemesi; temer r üt; kusur, ihmal;
dur uşmaya zamanında çıkmama
consumer by default
temerrüde düşen satıcı, temerrüde düşen hizmet
sağlayıcı
consumer in default
temerrüde düşen tüketici
defaulting par ty
gıyap usulüne tabi taraf
defaulting witness
duruşmaya gelmeyen tanık
inter est of default
temerrüt faizi
par ty in default
gıyap usulüne tabi taraf
DEFECTIVE
ayıplı, hatalı, kusurlu
defective goods
ayıplı mal
defective pr oduct
ayıplı ürün
DEFENCE
savunma
antimissile defence
antifüze savunması
civil defence
sivil savunma
collective defence
toplu savunma
Common Defence Policy (CDP)
Ortak Savunma Politikası (OSP)
Common Security and Defence Policy
Ortak Güvenlik ve Savunma Politikası (OGSP)
92
(CSDP)
defence budget
savunma bütçesi
Defence Capability Initiative (DCI)
Savunma Yetenekleri Girişimi (DCI)
defence identity
savunma kimliği
defence measure
savunma önlemi / tedbiri
defend
savunmak / müdafa etmek
defending party
davalı taraf
Eur opean Cooper ation for the Long
Avrupa Uzun Vadeli Savunma İş Birliği
Ter m in Defence (EUCLID)
(Programı) (EUCLID)
Eur opean Defence Agency (EDA)
Avrupa Savunma Ajansı (EDA)
Eur opean Defence Community (EDC)
Avrupa Savunma Topluluğu (AST)
Eur opean Secur ity and Defence
Avrupa Güvenlik ve Savunma Kimliği (AGSK)
Identity (ESDI)
Eur opean Secur ity and Defence Policy
Avrupa Güvenlik ve Savunma Politikası (AGSP)
(ESDP)
legitimate self defence
meşru müdafa / savunma
DEFER (v.)
er telemek, geciktir mek
defer a decision
kararı ertelemek
defer r ed payment
taksitlendirilmiş ödeme, ertelenmiş ödeme
DEFICIT
açık, eksik
budgetar y deficit
bütçe açığı
democr atic deficit
demokrasi açığı, demokrasi eksikliği
excessive deficit pr ocedur e (EDP)
aşırı açık prosedürü (EDP)
legitimacy deficit
meşruiyet açığı, meşruiyet eksikliği
oper ational budget deficit
işlemsel bütçe açığı
social secur ity deficit
sosyal güvenlik açığı
tr ade balance deficit
dış ticaret açığı
DEFINED
tanımlanmış, belirlenmiş
defined benefit plan
belirlenmiş fayda planı
defined contr ibution plan
belirlenmiş katkı planı
DEFLATION
deflasyon
DEFORESTATION
or mansızlaştır ma
DEGREE
der ece; kademe; ölçü
degr ee of liber alisation
serbestleşme derecesi
DELAY
gecikme
without delay
gecikmeksizin, vakit kaybetmeden
without undue delay
münasip süreyi geçmeksizin; münasip süreyi
aşmaksızın
vexatious delay
taciz edici / zor duruma düşüren geciktirme
DELEGATION
delegasyon
delegate
i. temsilci / mümessil, delege; f. yetkilendirmek,
temsil yetkisi vermek
delegation of author ity
yetki verme, yetkilendirme
delegation of power
yetki devretme, yetki verme
For eign Delegations of the Eur opean
Avrupa Topluluğu Dış Delegasyonları
93
Community
Inter parliamentar y Delegations of the Avrupa Parlamentosunun Parlamentolar Arası
Eur opean Parliament
Delegasyonları
DELIMIT (v.)
sınırları belir lemek; sınırlamak
delimitation of competences
yetkilerin sınırlandırılması
delimited
sınırlandırılmış
DELIVERY
teslim
ar ms deliver y
silah teslimatı
cash on deliver y
mal mukabili ödeme, teslimde ödeme
deliver
teslim etmek; vermek
deliver an opinion
görüş bildirmek
deliver a speech
konuşma yapmak
deliver ed price
teslim fiyatı
deliver y or der
sipariş
deliver y ship / letter of carr iage
irsaliye
ter ms of deliver y
teslim koşulları
wholesale mar ket deliver ies
toptancı piyasa teslimatı
DEMAND
talep
demand for labour
iş gücü talebi
decline in demand
talebin azalması
der ived demand
türev talep
economically justifiable demand
ekonomik olarak haklı talep
notional demand
kavramsal talep
total domestic demand
toplam yurt içi talep
DEMARCHE
diplomatik gir işim
DEMILITARISATION
asker den arındır ma, asker sizleştir me, sivil
yönetim altına alma
demilitarised zone
askerden arındırılmış bölge
DEMOCRACY
demokr asi
Alliance of Independent Democr ats in
Avrupa Bağımsız Demokratlar İttifakı (AIDE)
Eur ope (AIDE)
Alliance of Liber als and Democr ats for Avrupa Liberal ve Demokratlar İttifakı Grubu
Eur ope (ALDE)
(ALDE)
democr atic
demokratik
democr atic deficit
demokrasi açığı, demokrasi eksikliği
democr atic legitimacy
demokratik meşruiyet
democr atic plur alism
demokratik çoğulculuk
democr atisation
demokratikleş(tir)me
dir ect democr acy
doğrudan demokrasi
Eur ope of Democr acies and Diver sities Demokrasiler ve Çeşitlilikler Avrupası (Grubu)
(EDD)
(EDD)
Eur opean Democr atic Alliance (RDE)
Avrupa Demokratik Birliği (RDE)
Eur opean Democr atic Gr oup
Avrupa Demokrat Grubu
Eur opean Democr atic Party (EDP)
Avrupa Demokrat Partisi (EDP)
Eur opean Democr atic Union (EDU)
Avrupa Demokratik Birliği (EDU)
Eur opean Initiative for Democr acy and Demokrasi ve İnsan Hakları Avrupa Girişimi
94
Human Rights (EIDHR)
(EIDHR)
Eur opean Liber al, Democr at and
Avrupa Liberal Demokrat ve Reform Partisi
Refor m Par ty (ELDR)
(ELDR)
Independence / Democr acy Gr oup
Bağımsızlık / Demokrasi Grubu (IND / DEM)
(IND / DEM)
Office for Democr atic Institutions and
Demokratik Kurumlar ve İnsan Hakları Ofisi
Human Rights (ODIHR)
ODIHR)
par ticipator y democr acy
katılımcı demokrasi
DEMOGRAPHY
demogr afi, nüfus bilimi
demogr aphic
nüfusla ilgili, demografik
demogr aphic aging
nüfusun yaşlanması
demogr aphic r epresentativeness
demografik temsil edilebilirlik
DEMONSTRATION
göster i
DENOMINATOR
payda
DENOMINATION
mezhep; ad / isim, ünvan
DEPARTURE
ayr ılış
DEPENDANT
bağımlı
dependant per son
bir kimsenin bakmakla yükümlü olduğu şahıs
dependant ter ritor y
bağımlı toprak
legal dependant
kişinin bakmakla yükümlü olduğu kişi
wor ker s and dependants
işçiler ve bakmakla yükümlü olduğu kişiler
DEPOSIT
mevduat, bankaya yatır ılan par a
cer tificate of deposits
mevduat sertifikası
deposit bank
mevduat bankası
deposit guar antee schemes
mevduat garantisi sistemi
for eign cur rency deposit
döviz mevduat hesabı
impor t deposit
ithal teminatı
official deposit
resmî mevduat
pr ivate deposit bank
özel mevduat bankası
DEPOSITION
gör evden alma / azil; yeminli ifade; birikinti /
tor tu
deposition measurement
birikinti / tortu ölçümleri
deposition rate
birikinti / tortu oranı
DEPOSITORY
emanetçi, tevdi makamı
depositor y receipt
depo edilen menkul kıymet sertifikası
DEREGULATION
der egülasyon, ser bestleştir me, liber alize etme
DERIVED
tür etilmiş, tür ev
der ived law
ikincil hukuk, türev hukuk
der ived demand
türev talep
DEROGATION
sapma, der ogasyon
save for the exceptions or der ogations
öngörülen istisnalar ya da derogasyonlar saklı
pr ovided for
kalmak kaydıyla
tempor ar y der ogation
geçici sapma
95
concession: taviz, imtiyaz
der ogation: sapma,derogasyon
exemption: muafiyet (vergide)
fr ee: muaf; ücretsiz
r elief: muafiyet (vergide)
immunity: dokunulmazlık; bağışıklık
DESIGN
i. tasar ım; f. tasarlamak, planlamak
design office
tasarım ofisi
design policy
tasarım politikası
design r ights
tasarım hakları
pr otect designs by registr ation
tasarımların tescil yoluyla korunması
DESIRING TO…
…ar zusuyla, isteğiyle
DESIROUS OF… (in recommendations)
…ar zusuyla (tavsiye kar arlarında)
DESTINATION
istikamet / yön
countr y of fir st destination
ilk varış ülkesi
countr y of destination principle
varış ülkesi prensibi
DESULPHURISATION
kükür t gider me
DETENTION
alıkoyma; hapsetme; nezar et
ar bitr ar y detention
keyfi göz altına alma
detention r oom
nezarethane
detention house
tutuk evi, tevkif evi
ar r est: tutuklama; haciz
attachment: geçici / ihtiyati haciz
custody: nezaret; koruma
detention: alıkoyma; hapsetme; nezaret
pr obation: şartlı tahliye
DETERMINATION
tespit, tayin; hüküm, kar ar
deter mine
belirlemek, tespit etmek, saptamak
deter mine by negotiations
müzakereler yolu ile saptamak
deter minant factor s
belirleyici faktörler
deter mining
belirleyici
deter mining r ole
belirleyici rol
self deter mination
kendi kaderini tayin etme
DEVELOPMENT
kalkınma, gelişme
Agr icultur al Development Pr ogramme Tarımsal Kalkınma Programı (ADP)
(ADP)
aid for agricultur al development
tarımsal kalkınma yardımı
96
Community Assistance for
(Batı Balkanlarda) Yeniden Yapılanma,
Reconstr uction, Development and
Kalkınma ve İstikrara Yönelik Topluluk Yardımı
Stabilisation (CARDS)
(CARDS)
Community Resear ch and
Topluluk Araştırma ve Geliştirme Bilgi Hizmeti
Development Infor mation Ser vice
(CORDIS)
(CORDIS)
development activities
kalkınma faaliyetleri / etkinlikleri
development aid
kalkınma yardımı
Development Aid Committee (DAC)
Kalkınma Yardım Komitesi (DAC)
Development Assistance Committee
Kalkınma Yardım Komitesi (DAC)
(DAC)
development bank
kalkınma bankası
development centre
kalkınma merkezi
Development Cooper ation Instr ument
Kalkınma İşbirliği Aracı (DCI)
(DCI)
development plan
kalkınma planı
development planning
kalkınma planlaması
development policy
kalkınma politikası
Dir ector ateGener al for Agricultur e
Tarım ve Kırsal Kalkınma Genel Müdürlüğü
and Rur al Development
Dir ector ateGener al for Development
Kalkınma Genel Müdürlüğü
economic development
ekonomik kalkınma
Eur opean Bank of Reconstr uction and
Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (AİKB)
Development (EBRD)
Eur opean Development Fund (EDF)
Avrupa Kalkınma Fonu (AKF)
Eur opean Development Pole (EDP)
Avrupa Kalkınma Kutbu (EDP)
Eur opean Foundation for Management Avrupa Yönetim Geliştirme Vakfı (EFMD)
Development (EFMD)
Eur opean Regional Development Fund Avrupa Bölgesel Kalkınma Fonu (ABKF)
(ERDF / FEDER)
Eur opean Resear ch and Development
Avrupa Araştırma ve Geliştirme Komitesi
Committee (ERDC)
(ERDC)
har monious development
dengeli kalkınma; uyumlu gelişim
industrial development
sınai / endüstriyel kalkınma
Instr ument for Pr eAccession
Kırsal Kalkınma için Katılım Öncesi Yardım
Assistance for Rur al Development
Aracı (IPARD)
(IPARD)
integr ated development
entegre / bütünleşik kalkınma
integr ated development pr ogr amme
entegre / bütünleşik kalkınma programı (IDP)
(IDP)
Inter national Bank of Reconstr uction
Uluslararası İmar ve Kalkınma Bankası (UİKB)
and Development (IBRD)
Inter national Development Agency
Uluslararası Kalkınma Ajansı (IDA)
(IDA)
inter regional differ ences in ter ms of
bölgelerarası gelişmişlik farkları
development
Least Developed Countr ies (LDC)
En Az Gelişmiş Ülkeler (EAGÜ)
Less Developed Countries (LDC)
Az Gelişmiş Ülkeler (AGÜ)
multilater al development bank
çok taraflı kalkınma bankası
national development plan (NDP)
ulusal kalkınma planı (UKP)
97
obstacle to development
kalkınmanın önündeki engel
Or ganisation for Economic
Ekonomik İş Birliği ve Kalkınma Teşkilatı
Cooper ation and Development (OECD) (OECD)
Over seas Development Assistance
Denizaşırı Kalkınma Yardımı (ODA)
(ODA)
pr ior ity r egion for development
kalkınmada öncelikli yöre
public aid for development
kalkınma için kamu yardımı
r esear ch and development (R&D)
araştırma ve geliştirme (ArGe)
Resear ch and Development in
Avrupa İleri Haberleşme Teknolojilerinde
Advanced Communications
Araştırma ve Geliştirme (RACE)
Technologies for Eur ope (RACE)
r esear ch and development policy
araştırma ve geliştirme politikası
Resear ch and Technological
Araştırma ve Teknolojik Gelişim (RTD)
Development (RTD)
r esear ch and technological
araştırma ve teknoloji geliştirme çerçeve
development framewor k pr ogr amme
programı
r ur al development
kırsal kalkınma
Science and Technology for Regional
Avrupa’da Bölgesel Yenileşme ve Gelişme için
Innovation and Development in Eur ope Bilim ve Teknoloji (STRIDE)
(STRIDE)
Souther n African Development
Güney Afrika Kalkınma Topluluğu (SADC)
Community (SADC)
Southeast Eur ope Enter prise
Güneydoğu Avrupa İşletmeleri Geliştirme [Ofisi]
Development (SEED)
(SEED)
Special Accession Pr ogr amme for
Tarımsal ve Kırsal Kalkınmaya Yönelik Özel
Agr iculture and Rur al Development
Katılım Programı (SAPARD)
(SAPARD)
Special Telecommunication Action for
Bölgesel Gelişme için Özel Telekomünikasyon
Regional Development (STAR)
[Programı] (STAR)
sustainable development
sürdürülebilir kalkınma
under developed
az gelişmiş
under developed ar ea
az gelişmiş bölge
under development
az gelişmişlik
United Nations Confer ence on Tr ade
Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma
and Development (UNCTAD)
Konferansı (UNCTAD)
United Nations Development Pr ogr am
Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (BMKP)
(UNDP)
DEVICE
cihaz / aygıt; alet / ger eç
medical device
tıbbi cihaz
DIAGNOSIS
teşhis
DICHOTOMY
fikir ayr ılığı, ikilik
DİFFERENCE
far k, far klılık
elevation differ ence
yükselti farkı
pr ice differ ence
fiyat farklılığı
DIFFERENTIAL
far klılık
pr ice differ ential
fiyat farklılığı
differ ential treatment
farklı muamele
98
wage differ entials
ücret farklılığı
DIFFERENTIATED
far klılaştırılmış
DIFFICULTY
güçlük
encounter difficulties
güçlüklerle karşılaşmak
DIPLOMA
diploma
diploma equivalence
diploma denkliği
DIPLOMACY
diplomasi
cable diplomacy
telefon diplomasisi
citizen diplomacy
yurttaş / vatandaş diplomasisi
conflictresolution diplomacy
uyuşmazlık çözücü diplomasi
constr uctive diplomacy
yapıcı diplomasi
cr isis diplomacy
kriz diplomasisi
cultur al diplomacy
kültürel diplomasi
declar ator y diplomacy
bildirimci / deklare diplomasi
defensive diplomacy
savunmacı diplomasi, edilgen diplomasi
designer diplomacy
göz boyama diplomasisi
dir ect diplomacy
doğrudan diplomasi
eur ocentr ic diplomacy
Avrupa merkezci diplomasi
mediation diplomacy
arabuluculuk diplomasisi
multilater al diplomacy
çok yanlı / çok taraflı diplomasi
negative diplomacy
negatif / olumsuz diplomasi
par adiplomacy
tali diplomasi
par liamentar y diplomacy
parlamenter diplomasi
pr oxy diplomacy
temsilî diplomasi; vekalet diplomasisi
shuttle diplomacy
mekik diplomasisi
DIRECT
doğr udan
dir ect action
doğrudan dava, doğrudan eylem
dir ect applicability
doğrudan uygulanabilirlik
dir ect democr acy
doğrudan demokrasi
dir ect diplomacy
doğrudan diplomasi
dir ect effect
doğrudan etki
dir ect election
doğrudan seçim
dir ect income suppor t
doğrudan gelir desteği
dir ect inter vention
doğrudan müdahale
dir ect negotiation
doğrudan müzakere
dir ect representation
doğrudan temsil
dir ect suppor t
doğrudan destek
dir ect talk
doğrudan görüşme
dir ect tax
dolaysız / vasıtasız vergi
dir ect univer sal suffr age
doğrudan (tek dereceli) genel oy
for eign direct investment (FDI)
doğrudan yabancı yatırım (FDI)
DIRECTIVE
dir ektif / yöner ge
by means of dir ectives
direktifler vasıtasıyla / aracılığıyla; yönergeler
vasıtasıyla / aracılığıyla
Commission dir ective
Komisyon direktifi / yönergesi
Council dir ective
Konsey direktifi
99
new appr oach dir ective
yeni yaklaşım direktifi
old appr oach directive
klasik yaklaşım direktifi
Television Without Fr ontier s (TWF)
Sınır Tanımayan Televizyon (TWF) Direktifi
Dir ective
the pur pose of this dir ective…
bu direktifin / yönergenin amacı…
DIRECTORATE
müdür lük
Dir ector ateGener al (DG)
Genel Müdürlük (GM)
Dir ector ateGener al for Agricultur e
Tarım ve Kırsal Kalkınma Genel Müdürlüğü
and Rur al Development
Dir ector ateGener al for the Budget
Bütçe Genel Müdürlüğü
Dir ector ateGener al for
İletişim Genel Müdürlüğü
Communication
Dir ector ateGener al for Competition
Rekabet Genel Müdürlüğü
Dir ector ateGener al for Development
Kalkınma Genel Müdürlüğü
Dir ector ateGener al for Economic and
Ekonomik ve Mali İşler Genel Müdürlüğü
Financial Affair s
Dir ector ateGener al for Education and Eğitim ve Kültür Genel Müdürlüğü
Cultur e
Dir ector ateGener al for Employment,
İstihdam, Sosyal İşler ve Eşit Fırsatlar Genel
Social Affair s and Equal Oppor tunities Müdürlüğü
Dir ector ateGener al for Ener gy and
Enerji ve Taşımacılık Genel Müdürlüğü
Tr anspor t
Dir ector ateGener al for Enlar gement
Genişleme Genel Müdürlüğü
Dir ector ateGener al for Enter prise and İşletme ve Sanayi Genel Müdürlüğü
Industr y
Dir ector ateGener al for the
Çevre Genel Müdürlüğü
Envir onment
Dir ector ateGener al for Exter nal
Dış İlişkiler Genel Müdürlüğü
Relations
Dir ector ateGener al for Fisher ies and
Balıkçılık ve Denizcilik Genel Müdürlüğü
Maritime Affair s
Dir ector ateGener al for Health and
Sağlık ve Tüketiciyi Koruma Genel Müdürlüğü
Consumer Pr otection
Dir ector ateGener al for Humanitarian İnsani Yardım Genel Müdürlüğü (ECHO)
Aid (ECHO)
Dir ector ateGener al for Infor matics
Bilişim Genel Müdürlüğü
Dir ector ateGener al for the
Bilgi Toplumu ve Medya Genel Müdürlüğü
Infor mation Society and Media
Dir ector ateGener al for the Inter nal
İç Pazar ve Hizmetler Genel Müdürlüğü
Mar ket and Ser vices (DG MARKT)
Dir ector ateGener al for Inter pr etation
[Sözlü] Tercüme Genel Müdürlüğü
Dir ector ateGener al for J ustice,
Adalet, Özgürlük ve Güvenlik Genel Müdürlüğü
Freedom and Secur ity
Dir ector ateGener al for Per sonnel and
Personel ve Yönetim Genel Müdürlüğü
Administration
Dir ector ateGener al for Regional
Bölgesel Politikalar Genel Müdürlüğü
Policy
Dir ector ateGener al for Research
Araştırma Genel Müdürlüğü
Dir ector ateGener al for Taxation and
Vergilendirme ve Gümrük Birliği Genel
100
Customs Union
Müdürlüğü
Dir ector ateGener al for Tr ade
Ticaret Genel Müdürlüğü
Dir ector ateGener al for Tr anslation
[Yazılı] Tercüme Genel Müdürlüğü (DGT)
(DGT)
Pr oject Dir ector ate of Integr ated
Entegre Sınır Yönetimi Proje Uygulama
Bor der Management (PDIBM)
Müdürlüğü (PDIBM)
DIRECTORY
kılavuz, r ehber
Eur opean Community Commission
Avrupa Topluluğu Komisyonu Rehberi
Dir ector y
Eur opean Community Council
Avrupa Topluluğu Konseyi Rehberi
Dir ector y
DIRIGISME
güdümlü ekonomi
DISADVANTAGE
dezavantaj, zar ar
cause a disadvantage
bir zarara sebep olmak, olumsuz duruma sokmak,
sorunlara neden olmak
disadvantaged r egion
mahrumiyet bölgesi
DISARMAMENT
silahsızlanma
disar mament commission
silahsızlanma komisyonu
Eur opean Disar mament Confer ence
Avrupa Silahsızlanma Konferansı
DISASSEMBLY
demontaj
DISASTER
afet, felaket
disaster affected countr y
felaketin etkilediği ülke
disaster pr one countr y
felakete maruz kalabilecek ülke
natural disaster
doğal afet
DISBURSEMENT
ödeme, har cama, tediye
chief of disbur sement
ita amiri
DISCHARGE
ibr a, aklama, salıver me; tahliye; işten
çıkar tma; deşar j
deep sea dischar ge system
derin deniz deşarj sistemi
giving a dischar ge for the
bütçe uygulamasının aklanması
implementation of the budget
discharging declar ation
gümrük beyanının kapatılması
por t of dischar ge
boşaltma limanı
sea dischar ge
deniz deşarjı
DISCLOSURE
ifşaat, açıklama
disclosure of infor mation
bilgilerin ifşa edilmesi
disclosure r equirement
açıklama yükümlülüğü; kamuyu aydınlatma
yükümlülüğü
duty of disclosure
açıklama yükümlülüğü
DISCOUNT
iskonto, indirim
discounted
iskonto edilmiş
DISCRETION
takdir yetkisi; ayırt etme gücü
administr ative discr etion
idarenin takdir yetkisi
101
discr etion of judge
hakimin takdir yetkisi
power of discr etion
takdir yetkisi, takdir hakkı
tempor ar y loss of discretion
geçici temyiz gücü kaybı / geçici ayırt etme gücü
kaybı
DISCRETIONARY
takdir e bağlı
discr etionar y author ity
takdir yetkisi; takdir makamı
DISCRIMINATION
ayr ımcılık
Convention on the Elimination of All
Kadınlara Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Ortadan
For ms of Discr imination Against
Kaldırılması Sözleşmesi (CEDAW)
Women (CEDAW)
Convention on the Elimination of All
Her Türlü Irk Ayrımcılığının Ortadan
For ms of Racial Discr imination
Kaldırılması Sözleşmesi (CERD)
(CERD)
fight against discr imination
ayrımcılıkla mücadele
gender discr imination
cinsiyet ayrımcılığı
nondiscr imination pr inciple
ayrımcılık yapmama ilkesi
political discrimination
siyasal ayrımcılık
DISCRIMINATORY
ayr ımcı
discr iminator y pr ovision
ayrımcı hüküm
on a nondiscr iminator y basis
ayrımcı olmayan temelde, ayrım yapılmaksızın
DISENFRANCHISEMENT
seçim (oy) hakkı ver ilmemesi
DISEQUILIBRIUM (PL. DISEQUILIBRIA)
dengesizlik
DISINTERESTED
tar afsız, ilgisiz
DISPARITY
far klılık; uyumsuzluk; eşitsizlik
r egional disparity
bölgesel farklılık; bölgesel eşitsizlik
DISPENSE (v.)
dağıtmak, ver mek, vazgeçmek
DISPOSAL
tasar r uf etme; elden çıkar ma, ber tar af etme;
imha
at the disposal of…
…’in tasarrufunda; emrinde
disposal of pr oducts
ürünlerin bertaraf edilmesi
dispose
tasarruf etmek; imha etmek; elden çıkarmak
dispose of pr oper ty
mal üzerinde tasarrufta bulunmak
goods to be disposed
tasfiye edilecek mal / eşya
r ecycling and disposing of wastes
atıkların geri dönüşümü ve bertaraf edilmesi /
giderimi
safe disposal of nonr ecover able waste
geri kazanımsız atıkların güvenli biçimde bertaraf
edilmesi
nuclear waste disposal
nükleer madde atıklarının bertaraf edilmesi /
giderimi
DISPOSITION
ter tip, düzen; tasar r uf
testamentar y disposition
ölüme bağlı tasarruf
DISPUTE
i. tar tışma, münakaşa, uyuşmazlık, ihtilaf; f.
bir konu hakkında) tartışmak, uyuşmamak
Aegean dispute
Ege sorunu
102
disputed ter r itor y
tartışmalı bölge, tartışmalı toprak, uyuşmazlık
konusu topraklar
inter pretation in dispute
tartışmalı yorum
legal dispute
hukuki uyuşmazlık
have jur isdiction in disputes
uyuşmazlıklara bakma yetkisine sahip olmak
par ties in a dispute / conflict
uyuşmazlığa taraf olanlar
par ties of a dispute / conflict
uyuşmazlığın tarafları
r efer disputes to ar bitr ation
ihtilafları hakeme havale etme; tahkime başvurma
submit a dispute to the Cour t of J ustice bir uyuşmazlığı Adalet Divanına götürmek
settlement of disputes
uyuşmazlıkların / anlaşmazlıkların çözümü
DISREGARD (v.)
gözar dı etmek
DISSOLUTION
infisah
dissolve
infisah etmek; lağvetmek (bir kurum, kuruluş,
meclisi)
DISTANCE
mesafe, uzaklık
distance contr act
mesafeli sözleşme
distance selling
mesafeli satış
distance selling contr act
mesafeli satış sözleşmesi
distant
uzak, mesafeli
distant lear ning
uzaktan öğretim
distant sale
mesafeli (uzaktan) satış
DISTINCT
far klı
DISTINGUISH (v.)
ayır t etmek
DISTORTION
bozulma; tahrif
distor tion of competition
rekabetin bozulması
mar ket distor tions
piyasa şartlarının bozulması
DISTRAINT
güvence olar ak el koyma; alıkoyma
war r ant of distr aint
haciz kararı; malı rehin olarak kullanma hakkı
veren karar; el koyma kararı; rehnetme
DISTRIBUTION
dağıtım, tevzi, bölüştür me, dağılım
Advanced Distributed Learning (ADL) İleri Düzey Yayınlanmış Eğitim (ADL)
distribute
dağıtmak, bölüştürmek, paylaştırmak
distribution of votes
oyların dağılımı
distributor
dağıtıcı
Eur opean Film Distr ibution Office
Avrupa Film Dağıtım Ofisi (EFDO)
(EFDO)
exclusive distribution agr eement
tek elden dağıtım anlaşması, münhasır dağıtım
anlaşması
local distr ibution company
yerel dağıtım şirketi
pr omotion of the distribution
dağıtımın teşviki
DIVERSIFICATION
far klılaşma, çeşitlilik, far klılık
diver sification of resour ces
kaynakların çeşitlendirilmesi
DIVIDEND
temettü / dağıtılan kar payı
103
DIVISION
bölüm, birim
division of responsibility
sorumluluk paylaşımı
subdivision
alt bölüm
DIVORCE WRIT
boşanma ilamı
DNA
DNA, dezoksir ibonükleik asit
DNA maker
DNA belirteci, DNA işaretleyici
DNA analysis
DNA analizi / çözümlemesi
DOCTRINE
doktr in, öğreti; temel öğr eti
doctr ine of consent
rıza / mutabakat doktrini
doctr ine of consensus
oydaşma / konsensüs doktrini
DOCUMENT
belge
accompanying document
ekli belge
attached document
ekli belge
authenticate the documents
belgelerin doğruluğunu onaylamak
backgr ound document
destek belgesi
bidding document
ihale dosyası
centr e for infor mation and
bilgi ve belge merkezi (BBM)
documentation (CID)
commitment document
taahhüt evrakı
Common Tr ansit and Single
Ortak Transit ve Tek İdari Belge
Administrative Document
discharged document
ibra edilmiş belge
documents in suppor t
destekleyici belgeler
duly authenticated document
resmî senet
Eur opean Bur eau of Libr ar y,
Kütüphane, Enformasyon ve Dokümantasyon
Infor mation and Documentation
Dernekleri Avrupa Bürosu (EBLIDA)
Associations (EBLIDA)
Eur opean documentation centr e (EDC) Avrupa dokümantasyon merkezi (ADM)
Eur opean Documentation and
Eğitim için Dokümantasyon ve Enformasyon
Infor mation System for Education
Avrupa Sistemi (EUDISED)
(EUDISED)
extrajudicial document
adli olmayan belge
fr audulent document
sahte belge; hileli belge
guide document
rehber doküman / belge
judicial document
adli belge
justificative document
kanıtlayıcı belge
legalisation of documents
belgelerin tasdik edilmesi; belgelerin resmiyet
kazanması
limitation of documents
evrak sınırlaması
negative document
negatif belge
official document
resmî evrak
r egistr ation document
tescil / kayıt belgesi
shipping document
sevk vesaiki
Single Administr ative Document (SAD) Tek İdari Belge (TİB)
suppor ting document
destek dokümanı
ver ifying the existence and authenticity belgelerin varlığının ve gerçekliğinin
of documents
kanıtlanması, teyidi
104
DOCUMENTARY
belgesel
DOMESTIC
iç; evsel; yer li, yer el, yur t içi
domestic animal
yerli / evcil hayvan
domestic assets
iç varlıklar
domestic consumer
yerli tüketici
domestic heating fuel
konut ısıtma yakıtı
domestic inflation estimations
iç / yurt içi enflasyon tahminleri
domestic inter national sales
uluslararası satış yapan ulusal şirket (DISC)
cor por ation (DISC)
domestic jurisdiction
yerel yetki; ulusal yetki
domestic law
yerel hukuk
domestic political issues
iç politik sorunlar
domestic policy
iç politika; yerel politika
domestic resour ce
yerli kaynak
domestic subsidy policy
iç destek politikası, teşvik / sübvansiyon
politikası
domestic violence
aile içi şiddet
domestic waste
evsel atık
Gr oss Domestic Pr oduct (GDP)
Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYİH)
labelling of domestic appliances
ev aletlerinin etiketlendirilmesi
total domestic demand
toplam yurt içi talep
DOMICILE
ikametgâh; yer leşim yer i
attr ibuted domicile
yasalarca belirlenen / kanuni ikametgâh
domicile by oper ation of law
kanuni ikametgah
immunity of domicile
konut dokunulmazlığı
DOMICILIATE (v.)
ikametgah tesis etmek
DOMINIUM EMINENS
kamulaştır ma hakkı
DOUBLE
çift; yinelemeli
double jeopar dy
aynı suçtan dolayı iki defa mahkeme huzuruna
çıkarılma
double major ity
çifte çoğunluk
double taxation
çifte / mükerrer vergilendirme
DOWNTURN
kötüye gidiş (ekonomik faaliyetler de)
DRAFT
taslak
dr aft contr act
sözleşme taslağı
dr aft decision
taslak karar
dr afting committee
hazırlık komitesi, taslak komitesi
dr aft opinion
görüş taslağı (resmî görüş)
dr aft r esolution
ilke kararı taslağı
final dr aft
nihai taslak
dr aft: taslak
pr oposal: tasarı
105
DRAWBACK
ger i çekilme; ger i ödeme (ihr acatta)
dr awback of duty
vergi iadesi (ihracatta)
dr awback system
geri ödeme sistemi (ihracatta)
DRUG
uyuştur ucu; ilaç
dr ug trafficking
uyuşturucu madde kaçakçılığı; yasa dışı ilaç
ticareti
Eur opean Infor mation Networ k on
Avrupa Uyuşturucu ve Uyuşturucu Bağımlılığı
Dr ugs and Dr ug Addiction (REITOX)
Enformasyon Ağı (REITOX)
Eur opean Monitoring Centr e for
Avrupa Uyuşturucu ve Uyuşturucu Bağımlılığını
Dr ugs and Dr ug Addiction (EMCDDA) İzleme Merkezi (EMCDDA)
fight against dr ugs
uyuşturucu ile mücadele
illicit use of dr ugs
yasa dışı uyuşturucu madde kullanımı
illegal tr afficking of dr ugs
yasa dışı uyuşturucu madde ticareti
United Nations Inter national Drug
Birleşmiş Milletler Uluslararası Uyuşturucu
Contr ol Pr ogr amme (UNDCP)
Kontrol Programı (UNDCP)
DUE
muaccel, vadesi gelmiş; uygun, ger eken
due compensation
uygun / münasip tazminat
due day
vade sonu
duty due
tahakkuk eden vergi
fall due
vadesi gelmek
take due note of
kayda alarak; gereğince dikkate alarak
undue
gereksiz
without undue delay
münasip süreyi geçmeksizin; münasip süreyi
aşmaksızın
DUMP (v.)
boşaltmak, atmak; damping yapmak
dumped expor t
dampingli ihracat
dumped impor t
dampingli ithalat
DUMPING
damping
dumping of waste at sea
atıkların denize dökülmesi
social dumping
sosyal damping
DUPLICATION
yineleme, düplikasyon
duplicate
i. kopya, suret, eş; f. kopyasını çıkartmak;
yinelemek, tekrar yapmak
DUTY
ver gi, resim; vazife, gör ev, nöbet
abolish customs duties
gümrük vergilerini kaldırmak
ad valorem duty
ad valorem vergi
capacity to have r ights and duties
haklardan yarlanma ehliyeti
counter vailing duty
fark giderici vergi / telafi edici vergi
counter vailing impor t duty
ithalatta telafi edici vergi, ithalatta fark giderici
vergi
customs and agr icultur al duty
gümrük ve tarım resimleri
customs duty
gümrük vergisi
customs duty of a fiscal nature
mali nitelikli gümrük vergisi
customs duty exemption
gümrük vergisi muafiyeti
death duty
veraset vergisi (veraset ve intikal vergisi)
106
dr awback of duty
vergi iadesi (ihracatta)
duty of a fiscal natur e
mali nitelikli vergi
duty due
tahakkuk eden vergi
duty fr ee
vergiden muaf
duty loss
görev zararı
duty of disclosure
açıklama yükümlülüğü
duty r elief ar r angement
gümrük muafiyet düzenlemesi
excise duty
özel tüketim vergisi; tüketim vergisi
excise duty law
özel tüketim vergisi kanunu; tüketim vergisi
kanunu
expor t duty
ihracat vergisi
impor t duty
ithalat vergisi
r educed r ate of impor t duty
indirimli ithalat vergisi
r eduction of customs duties
gümrük vergilerinin indirilmesi
r elief fr om (free of) customs duties
gümrük vergilerinden muafiyet
r emission of duty
vergi indirimi / affı
r epayment of duties
vergi iadesi
schedule of customs duties
gümrük vergileri çizelgesi / cetveli
specific duty
maktu vergi
special duty
özel vergi
stamp duty
damga resmi
succession duty
veraset ve intikal vergisi
successive r eduction of customs duties
gümrük vergilerinin peşpeşe indirimi
suspend customs duties
gümrük vergilerini askıya almak
zer o r ate of duty
sıfır vergi oranı
zer o r ate of impor t duty
sıfır oranlı ithalat vergisi
107
108
E
EARLY
er ken
early election
erken seçim
early war ning
erken uyarı
early war ning unit
erken uyarı birimi
planning and early war ning unit
planlama ve erken uyarı birimi
EARNING
kazanç, kâr , gelir
aggr egate earning
toplam kazanç, toplam gelir
individual ear ning
bireysel kazanç
pr iceear nings r atio
fiyat kazanç oranı
ECOMANAGEMENT AND AUDIT
çevr e yönetimi ve denetleme planı (EMAS)
SCHEME (EMAS)
ECONOMIC
ekonomik / iktisadi
autonomous economic entity
özerk ekonomik birim
Blacksea Economic Cooper ation
Karadeniz Ekonomik İş Birliği (KEİ)
(BSEC)
concer ted economic action
uyumlu ekonomik eylem
Council for Mutual Economic
Karşılıklı Ekonomik Yardım Konseyi (CMEA)
Assistance (CMEA)
Dir ector ateGener al for Economic and
Ekonomik ve Mali İşler Genel Müdürlüğü
Financial Affair s
economic agr eement
ekonomik anlaşma
economic aid
ekonomik yardım
Economic and Financial Affairs
Ekonomi ve Maliye Bakanları Konseyi
Council (ECOFIN)
(ECOFIN)
Economic and Monetar y Union (EMU) Ekonomik ve Parasal Birlik (EPB)
economic and social cohesion (ESC)
ekonomik ve sosyal uyum (ECS)
Economic and Social Committee
Ekonomik ve Sosyal Komite (ESK)
(ECOSOC / ESC)
economically justifiable demand
ekonomik olarak haklı talep
Economic Commission for Eur ope
Avrupa Ekonomik Komisyonu (AEK)
(ECE)
Economic Community of West African Batı Afrika Devletleri Ekonomik Topluluğu
States (ECOWAS)
(ECOWAS)
economic conver gence
ekonomik yakınsama
economic conver sion
ekonomik dönüşüm
economic cooper ation
ekonomik iş birliği
Economic Cooper ation Or ganisation
Ekonomik İş Birliği Teşkilatı (EİT)
(ECO)
economic development
ekonomik kalkınma
economic equilibr ium
ekonomik denge
economic gr owth
ekonomik büyüme
economic integr ation
ekonomik entegrasyon / bütünleşme
109
economic liber alism
ekonomik liberalizm
economic oper ator
iktisadi işlemci
economic planning
ekonomik planlama
economic policy
ekonomi politikası
economic prior ity
ekonomik öncelik
economic pr ospects
ekonomik beklentiler
economic r ecession
ekonomik daralma
economic r ecover y
ekonomik düzelme
economic stabilisation
ekonomik istikrar
economic stagnation
ekonomik durgunluk
economic study committee
ekonomik inceleme komitesi
Eur opean Economic Ar ea (EEA)
Avrupa Ekonomik Alanı (AEA)
Eur opean Economic and Social
Avrupa Ekonomik ve Sosyal Komitesi (EESC)
Committee (EESC)
Eur opean Economic Community
Avrupa Ekonomik Topluluğu (AET)
(EEC)
Eur opean Economic Inter est Gr ouping Avrupa Ekonomik Çıkar Gruplaşması (AEÇG)
(EEIG)
Eur opean System of Integr ated
Avrupa Bütünleştirilmiş Ekonomik Hesaplar
Economic Accounts
Sistemi
exclusive economic zone
münhasır ekonomik bölge
Inter national Covenant on Economic,
Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar
Social and Cultur al Rights (ICESCR)
Uluslararası Sözleşmesi (ICESCR)
Or ganisation for Economic
Ekonomik İş Birliği ve Kalkınma Teşkilatı
Cooper ation and Development (OECD) (OECD)
Or ganisation for Eur opean Economic
Avrupa Ekonomik İş Birliği Örgütü (OEEC)
Cooper ation (OEEC)
ser vice of gener al economic inter est
genel ekonomik yarar hizmeti
Standing Committee for Economic and Ekonomik ve Ticari İş Birliği Daimî Komitesi
Commer cial Cooper ation
Statistical Classification of Economic
Avrupa Topluluğunda Ekonomik Faaliyetlerin
Activities in the Eur opean Community İstatistiki Sınıflaması (NACE)
(NACE)
United Nations Economic Commission
Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik
for Eur ope (UN / ECE)
Komisyonu (BM / AEK)
ECONOMY
ekonomi / iktisat
categor ies of economic activity
ekonomik faaliyet / etkinlik kategorileri
contr olled economy
güdümlü ekonomi
conver gence of economies
ekonomilerin yakınlaştırılması
functioning mar ket economy
işleyen piyasa ekonomisi
globalisation of the economy
ekonominin küreselleşmesi / globalizasyonu
knowledge based economy
bilgiye dayalı ekonomi
mar ket economy
pazar / piyasa ekonomisi
mixed economy
karma ekonomi
national economy
ulusal / milli ekonomi
open economy
açık ekonomi
planned economy
planlı ekonomi
r egional economy
bölgesel ekonomi
EDUCATION
eğitim
110
Centre for Educational Resear ch and
Eğitimde Araştırma ve Yenilik Merkezi (CERI)
Innovation (CERI)
Community Pr ogramme in Education
Teknoloji Alanında Eğitim ve Öğretim Topluluk
and Tr aining for Technology
Programı (COMETT)
(COMETT)
Dir ector ateGener al for Education and Eğitim ve Kültür Genel Müdürlüğü
Cultur e
Education, Audiovisual and Culture
Eğitim, Görsel İşitsel ve Kültür İcra Ajansı
Executive Agency (EACEA)
(EACEA)
Education Infor mation Networ k in the
Avrupa Topluluğu Eğitim Bilgi Ağı
Eur opean Community (EURYDICE)
(EURYDICE)
Education, Youth and Cultur e Council Eğitim, Gençlik ve Kültür Konseyi (EYC)
(EYC)
Eur opean Association for Inter national Avrupa Uluslarararası Eğitim Birliği (EAIE)
Education (EAIE)
Eur opean Centr e for Higher Education Avrupa Yüksek Öğretim Merkezi (CEPES)
(CEPES)
Eur opean Documentation and
Eğitim için Dokümantasyon ve Enformasyon
Infor mation System for Education
Avrupa Sistemi (EUDISED)
(EUDISED)
Eur opean Networ k for Quality
Yüksek Öğretimde Avrupa Kalite Güvencesi Ağı
Assur ance in Higher Education
(ENQA)
(ENQA)
United Nations Educational, Scientific, Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür
and Cultur al Or ganisation (UNESCO)
Örgütü (UNESCO)
EFFECT
etki
ar r angement having similar effect
benzer etkili düzenleme
biological effect
biyolojik etki
car cinogenic effect
kanserojen etki
countr y wher e establishment is effected yerleşim ülkesi
dir ect effect
doğrudan etki
immediate effect
ani etki; yakın etki
put into effect
yürürlüğe / uygulamaya koymak
take effect
yürürlüğe girmek, yürürlük kazanmak
EFFECTIVENESS
etkililik
effective
etkili / müessir
effective r ate of retur n
vadeye kadar getiri
EFFICIENCY
etkililik, ver imlilik,
efficient
etkili / müessir
ener gy efficiency
enerji verimliliği
over all efficiency
toplam verim
ELECTION
seçim
dir ect election
doğrudan seçim
early election
erken seçim
election campaign
seçim kampanyası
election expenses
seçim harcamaları
indir ect election
dolaylı seçim
local election
yerel seçim
111
national election
ulusal / milli seçim
pr esidential election
başkanlık seçimi; cumhurbaşkanlığı seçimi
pr imar y election
ön seçim
r egional election
bölgesel seçim
r ight to stand for election
seçimlerde aday olma hakkı, seçilme hakkı
ELECTORAL
seçimle ilgili
elector al alliance
seçim ittifakı
elector al policy
seçim politikası
elector al r egister
seçmen kütüğü
elector al quota
seçim kotası
unifor m elector al pr ocedur e
tek tip seçim usulü
ELECTRICITY
elektrik
electr ical
elektrikli, elektrikle ilgili
electr icity fr om cogener ation
eş üretim elektriği
Union for the Coor dination of
Elektrik İletim Koordinasyon Birliği (UCTE)
Tr ansmission of Electricity (UCTE)
ELECTROMAGNETIC COMPATIBILITY
elektr omanyetik uyumluluk
ELECTRONIC
elektr onik
electr onic communications networ k
elektronik haberleşme şebekesi (ECN)
(ECN)
electr onic communications networ ks
elektronik haberleşme şebekeleri ve hizmetleri
and ser vices (ECN&S)
(ECN&S)
electr onic data bank
elektronik veri bankası
electr onic data inter change (EDI)
elektronik veri değişimi (EVD)
electr onic data tr ansfer system (EDTS) elektronik veri aktarım (transfer) sistemi (EVAS)
electr onic fund tr ansfer (EFT)
elektronik fon transferi (EFT)
Tr ade Electr onic Data System (TEDIS) Ticaret Elektronik Bilgi Sistemi (TEDIS)
ELIGIBLE
ehil, uygun şar tlar a sahip
eligible counter par ties
ehil / uygun karşı taraf
EMBEDDED
iliştir ilmiş, içine yer leştirilmiş
EMBEZZLEMENT
ihtilas, zimmete geçir me
EMERGENCY
acil dur um; olağanüstü hâli
emer gency area
acil durum alanı
emer gency cour t
acil işler mahkemesi
emer gency response
acil durum müdahalesi
Regional Marine Pollution Emer gency
Akdeniz için Bölgesel Deniz Kirliliği Acil
Response Centr e for the
Müdahale Merkezi (REMPEC)
Mediter ranean Sea (REMPEC)
state of emer gency
olağanüstü hâl
United Nations Inter national Childr en
Birleşmiş Milletler Çocuklara Acil Yardım Fonu
Emer gency Fund (UNICEF)
(UNICEF)
EMIGRATION
bir başka ülkeye göç
for ced emigr ation
zoraki göç
EMITTANCE
yayım, yayma gücü
112
r adioactive emittance
radyoaktif yayım
EMOLUMENT
kazanç (maaş ve ücr et olar ak)
EMPHASIZING THAT…
önemine dikkat çeker ek..., vur gulayar ak…
EMPLOYEE
çalışan, istihdam edilen
employee participation system
çalışanın katılımı sistemi (işyerinde sağlık ve
güvenliğin geliştirilmesi için)
EMPLOYER
işver en; istihdam eden
employer s’ association
işverenler birliği / derneği
employer ’s obligations
işveren yükümlülükleri
employer s’ r epr esentative
işveren temsilcisi
Union of Industrial and Employer s’
Avrupa Sanayi ve İşveren Konfederasyonları
Confeder ations of Eur ope (UNICE)
Birliği (UNICE)
EMPLOYMENT
istihdam
aid to employment (employment aid)
istihdam yardımı
civil employment
sivil istihdam
Dir ector ateGener al for Employment,
İstihdam, Sosyal İşler ve Eşit Fırsatlar Genel
Social Affair s and Equal Oppor tunities Müdürlüğü
employ
istihdam etmek, çalıştırmak
employment acquis
istihdam müktesebatı / kazanımı
Employment Committee (EMCO)
İstihdam Komitesi (EMCO)
employment guidelines
istihdama ilişkin kılavuz ilkeler
Employment and Labour Mar ket
İstihdam ve İşgücü Piyasası Komitesi
Committee
employment policy
istihdam politikası
employment r atio
istihdam oranı
employment r elationship
istihdam ilişkisi
employment and social affairs
istihdam ve sosyal işler
Employment, Social Policy, Health and İstihdam, Sosyal Politika, Sağlık ve Tüketici
Consumer Affairs Council (EPSCO)
İşleri Konseyi (EPSCO)
Er opean employment str ategy
Avrupa istihdam stratejisi
hidden (disguised) unemployment
gizli işsizlik
level of employment
istihdam düzeyi
multiannual pr ogr amme for
çok yıllı istihdam programı
employment
Per manent Committee for
Daimî İstihdam Komitesi
Employment
r egister ed employment
kayıtlı istihdam
safeguar d the continuity of
istihdamın devamlılığını korumak
employment
Suppor t Pr ogr amme for Employment
İstihdam Yaratılması için Destek Programı
Cr eation (SPEC)
(SPEC)
tr ipartite confer ence on the
istihdam konularında üçlü konferans
employment pr oblems
under employment
eksik istihdam
unemployed
işsiz
unemployment
işsizlik
unemployment benefit
işsizlik yardımı
113
unemployment rate
işsizlik oranı
unr egister ed employment
kayıt dışı istihdam
ENACTMENT
kanun, kar arname; kanunlaştır ma
ENACT
yasalaştır mak, kanun yapmak
ENCLAVE
kapalı bölge, kuşatılmış topr ak par çasıe
ENCODED
şifr eli
ENCRYPTED
şifr eli
i. son, bitim; gaye, hedef; uç; f. bitir mek,
END
bitmek
end to end
bir uçtan bir uca, baştan sona
end use
nihai kullanım
end user
nihai tüketici, son kullanıcı
ENDORSEMENT
tasdik / onay, kabul; cir o
ENERGY
ener ji
Dir ector ateGener al for Ener gy and
Enerji ve Taşımacılık Genel Müdürlüğü
Tr anspor t
Ener gy Char ter Tr eaty (ECT)
Enerji Şartı Antlaşması (ECT)
ener gy conser vation
enerji korunumu
ener gy efficiency
enerji verimliliği
ener gy per for mance of a building
binanın enerji performansı
ener gy policy
enerji politikası
ener gy sales and tr easur y guarantee
enerji satış ve hazine garantisi anlaşmaları
agr eements
Eur opean Association for Renewable
Avrupa Yenilenebilir Enerji Birliği
Ener gies (EUROSOLAR )
(EUROSOLAR)
Eur opean Atomic Ener gy Community
Avrupa Atom Enerjisi Topluluğu (AAET /
(EAEC / Eur atom)
Euratom)
Eur opean Nuclear Ener gy Agency
Avrupa Nükleer Enerji Ajansı (ENEA)
(ENEA)
Intelligent Ener gy Executive Agency
Akıllı Enerji Yürütme Ajansı (IEEA)
(IEEA)
Inter national Atomic Ener gy Agency
Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA)
(IAEA)
Inter national Ener gy Agency (IEA)
Uluslararası Enerji Ajansı (UEA)
National Ener gy Conser vation Centr e
Ulusal Enerji Tasarrufu Merkezi (UETM)
(NECC)
r enewable ener gy r esour ce
yenilenebilir enerji kaynağı
Tr ansEur opean Ener gy Networ ks
Trans Avrupa Enerji Ağları (TENE)
(TENE)
Tr anspor t, Telecommunikation and
Taşımacılık, Telekomünikasyon ve Enerji
Ener gy (TTE)Council
(TTE)Konseyi
ENFORCEMENT
icr a edilme, uygulanma, yür ütülme, riayetin
sağlanması
customs enfor cement
gümrük muhafaza
Customs Enfor cement Networ k (CEN) Gümrük Muhafaza Ağı (CEN)
114
enfor ce
icra etmek, yerine geitrmek
enfor cement date
yürürlük tarihi; icra tarihi, uygulanma tarihi
enfor cement measur e
icraî önlem / tedbir (uygulamaya yönelik önlem /
tedbir)
enfor cement of a judgment
yargı kararının uygulanması, îlamın icrası, îlamın
tenfizi
law enfor cement agency
kolluk kuvveti
law enfor cement per sonnel
kolluk görevlileri
law enfor cement unit
kanun uygulayıcı birim; hukuki icra birimi
ENFRANCHISEMENT
azat etme, serbest bır akma; oy ver me hakkı
enfranchise
ayrıcalık tanımak; oy hakkı vermek; serbest
bırakmak
enfranchisement of woman
kadına seçme ve seçilme hakkının verilmesi
ENGINE
motor
engine per for mance
motor performansı
ENLARGEMENT
genişleme
Dir ector ateGener al for Enlar gement
Genişleme Genel Müdürlüğü
enlar gement of quotas
kotaların genişletilmesi
ENQUIRY
sor uştur ma
ENTENTE
anlaşma (uluslarar ası)
ENTERPRISE
teşebbüs, işletme, gir işim, fir ma
affiliated enter prise
bağlı işletme
Dir ector ateGener al for Enter prise and İşletme ve Sanayi Genel Müdürlüğü
Industr y
Enter pr ise Policy Gr oup
İşletmeler Politikası Grubu
Eur opean Centr e for Public Enter pr ise Avrupa Kamu İşletmeleri Merkezi
Eur opean Char ter for Small
Küçük İşletmeler Avrupa Şartı (ECSE)
Enter pr ises (ECSE)
inter enter pr ise agr eement
işletmeler arası anlaşma
mediumsized enter prises
orta ölçekli işletmeler
multiannual pr ogr amme for enter pr ise işletmeler ve girişimcilik (için) çok yıllı program
and entr epreneur ship
notification of inter enter prise
işletmeler arası anlaşmaya ilişkin bildirim
agr eement
smallsized enter pr ises
küçük ölçekli işletmeler
small and medium sized enter pr ise
küçük ve orta boy işletme (KOBİ)
(SME)
Southeast Eur ope Enter prise
Güneydoğu Avrupa İşletmeleri Geliştirme [Ofisi]
Development (SEED)
(SEED)
ENTITLED
ehil olma, hak / yetki sahibi olma
entitled to vote
oy kullanma hakkına sahip olma
ENTITLEMENT
yetki / salahiyet
Office for the Administr ation and
Bireysel Görevlendirmeler İdare ve Ödeme Ofisi
Settlement of Individual Entitlements
( Ödeme Ofisi PMO)
(Paymaster OfficePMO)
115
ENTITY
var lık; birim
autonomous economic entity
özerk ekonomik birim
legal entity
hukuken varlığı tanınmış birim; tüzel kişi (istisnai
olarak)
r egulated entity
düzenlenmiş kuruluş
ENTREPRENEUR
girişimci / müteşebbis
enter r epr eneurship
girişimcilik
ENTRY
giriş, tescil, kayıt
after the entr y into for ce
yürürlüğe girmesinden (girdikten) sonra,
yürürlüğe girmesini takiben
entr y point / point of entr y
giriş kapısı / noktası (pasaport)
entr y pr ice
giriş fiyatı
ENTRUST (v.)
ver mek, tevdi etmek
entrust a task
görev vermek
entrusted task
verilen görev
under taking entr usted with the
(faaliyetin) yürütülmesi ile görevlendirilmiş
oper ation of …
teşebbüs / işletme
ENVIRONMENT
çevr e, or tam
Dir ector ateGener al for the
Çevre Genel Müdürlüğü
Envir onment
Envir onment Council
Çevre Konseyi
envir onment ethics
çevre etiği
envir onment policy
çevre politikası
Eur opean Envir onment Agency (EEA) Avrupa Çevre Ajansı (AÇA)
Eur opean Envir onment Infor mation
Avrupa Çevre Bilgi ve Gözlem Ağı (EIONET)
and Obser vation Networ k (EIONET)
global envir onment facility (GEF)
küresel çevre imkanı (GEF)
Global Envir onment Fund (GEF)
Küresel Çevre Fonu (GEF)
r eceiving envir onment
alıcı ortam
United Nations Envir onment
Birleşmiş Milletler Çevre Programı (UNEP)
Pr ogramme (UNEP)
ENVIRONMENTAL
çevr esel
agr oenvir onmental measures
tarımsalçevresel tedbirler
envir onmental acceptability
çevresel kabul edilebilirlik
Envir onmental Action Pr ogr amme
Çevresel Eylem Programı (ÇEP)
(EAP)
envir onmental auditing
çevre denetimi
Envir onmental Chemicals Data and
Çevreyle ilgili Kimyasallar Hakkında Veri ve
Infor mation Networ k (ECDIN)
Bilgi Ağı (ECDIN)
envir onmental impact
çevresel etki
envir onmental impact assessment
çevresel etki değerlendirmesi (ÇED)
(EIA)
envir onmental impact assessment
çevresel etki değerlendirmesi uygulamaları
pr actices
envir onmental management
çevre yönetimi
envir onmental management
çevresel yönetim programı
116
pr ogr amme
national envir onmental action plan
ulusal çevre eylem planı (UÇEP)
(NEAP)
Tr ansboundar y Envir onmental Impact Sınır Aşan Çevresel Etki Değerlendirmesi
Assessment Convention
Sözleşmesi
ENVISAGE (v.)
öngör mek
EPHEMERAL
geçici, sür eli, fani
EQUAL
eşit
equal access
eşit katılma, eşit erişim
equal footing
eş düzeyde, aynı düzeyde
equal oppor tunities
fırsat eşitliği
equal r otation
eşit rotasyon
equal tr eatment for men and women
kadınla erkeğe eşit muamele
equal tr eatment principle
eşit muamele / işlem prensibi
EQUALITY
eşitlik
equality of votes
oyların eşitliği
gender equality
cinsiyet eşitliği
sover eign equality
egemen eşitlik
EQUILIBRIUM
denge, balans
budgetar y equilibrium
bütçe denkliği
economic equilibr ium
ekonomik denge
exter nal equilibrium
dış denge
EQUIPMENT
ekipman, donanım, teçhizat
office equipment
büro donanımı, büro ekipmanı
per sonal pr otective equipment
kişisel koruyucu donanım, kişisel korunma
ekipmanı
quality assur ance equipment
kalite güvence donanımı
wor k equipment
iş donanımı / ekipmanı
EQUITY
hakkaniyet; hisse senedi
equitable basis
hakkaniyet temeli
equitable value
hakkaniyete uygun değer (hak ve nisfete uygun)
equity capital
öz sermaye
equity cour t
hakkaniyet mahkemesi (İngiliz hukukunda)
equity security
ortaklık hakkı veren menkul kıymet
nonequity security
ortaklık hakkı vermeyen menkul kıymet
EQUIVALENCE
denklik, eşdeğer lik / muadelet
diploma equivalence
diploma denkliği
equivalency cer tificate
denklik belgesi
EQUIVALENT
denk, eş değer / muadil
ERADICATION
silinme, kökünün kazınması, or tadan
kaldırılması
ESSENCE
öz, cevher , esas, asıl; esans
ESTABLISHMENT
yer leşme, kur uluş, tesis
117
countr y wher e establishment is effected yerleşim ülkesi
establishment of customs union
gümrük birliği kurulması
establishment of incor por eal r ights on
şahsi ayni hak tesisi
pr oper ty
exer cise of the right of establishment
yerleşme hakkının kullanılması
food pr ocessing establishment
gıda işleme tesisi
fr eedom of establishment
yerleşme serbestisi; iş kurma serbestisi
place of establishment
yerleşme yeri; kuruluş yeri (tesisler ve kurumlar
için)
r ight of establishment
yerleşme hakkı; iş kurma / tesis etme hakkı
(kurum, tesis, iş yeri, ticarethane)
agency: ajans
author ity: merci
body: birim, organ
establishment: kuruluş; yerleşme
foundation: kuruluş; vakıf
institution: kurum
institute: enstitü
or ganisation: organizasyon; kuruluş; örgüt
ETHICS
etik, ahlak bilimi
bioethics
biyoetik
code of ethics
etik kuralları
envir onment ethics
çevre etiği
media ethics
medya etiği
EURATOM ( abbr. of Eur opean
Eur atom (kısalt. Avr upa Atom Enerjisi Topluluğu )
Atomic Ener gy Community)
Eur atom Supply Agency
Euratom Tedarik Ajansı (ESA)
(ESA)
EUREKA (abbr. of Eur opean
Eur eka (kısalt. Avr upa Araştır ma Koor dinasyon Ajansı
Resear ch Coor dination Agency)
EURO
Avr o
Eur obond
Avrotahvil
EUROCur r ency
AVRO – Döviz
EUROCHAMBERS (abbr. of the
Eur ochamber s (kısalt.Avr upa Ticaret ve Sanayi Odalar ı
association of Eur opean Chamber s
Birliği)
of Commer ce and Industr y)
EUROCONTROL (abbr. of
Eur ocontr ol (kısalt. Avr upa Hava Seyr üsefer Emniyeti
Eur opean Organisation for the
Teşkilatı)
Safety of Air Navigation)
EUROCORPS
Avr upa kolor dusu
EUROJ UST (abbr. of Eur opean
Eur ojust ( kısalt. Avr upa Adli İş Birliğini Geliştir me
Agency for the Enhancement of
Ajansı)
118
J udicial Cooper ation)
EUROMEDITERRANEAN
Avr upa Akdeniz Ortaklığı (EUROMED)
PARTNERSHIP (EUROMED)
EURONAT
Eur opean Nationalists / Avr upa Milliyetçiler i (Euronat)
EUROPARTENERIAT
Avr upa or taklığı
Eur opar tenariat meeting
Avrupa ortaklığı toplantısı
EUROPE
Avr upa
Agence Eur ope
Avrupa Ajansı
ar chitectur e of Eur ope
Avrupa mimarisi
Blue Eur ope
Mavi Avrupa
Citizens’ Eur ope
Vatandaşlar Avrupası
Committee of Minister s of
Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi
the Council of Eur ope
Council of Bar s and Law
Avrupa Barolar ve Hukuk Dernekleri Konseyi (CCBE)
Societies of Eur ope (CCBE)
Council of Eur ope (CoE) 1
Avrupa Konseyi (AK)
concer t of Eur ope
Avrupa uyumu
Confer ence on Secur ity and
Avrupa Güvenlik ve İş Birliği Konferansı (AGİK)
Cooper ation in Eur ope
(CSCE)
Economic Commission for
Avrupa Ekonomik Komisyonu (AEK)
Eur ope (ECE)
Eur oAtlantic Partner ship
AvrupaAtlantik Ortaklık Konseyi (AAOK)
Council (EAPC)
Eur oinfo Centr e (EIC)
Avrupa Bilgi Merkezi (ABM)
Eur ope agr eement
Avrupa anlaşması
Eur ope « à la carte »
« à la carte » Avrupa / seçmeli Avrupa
Eur ope at two speeds
çift vitesli Avrupa
Eur ope of the Community
Topluluk Avrupası
Eur ope of Democr acies and
Demokrasiler ve Çeşitlilikler Avrupası (Grubu) (EDD)
Diver sities (EDD)
Eur ope of the Eur opeans
Avrupalıların Avrupası
Eur ope of (the) Nations
Uluslar Avrupası
Eur ope of the Secondar y
İkinci Neslin / Kuşağın Avrupası
Gener ation
Eur ope of the States
Devletler Avrupası
Eur ope of variable
değişken geometrili Avrupa
geometr ies
Great Eur ope
Büyük Avrupa
Inter gover nmental Eur ope
Hükûmetler Arası Avrupa
multispeed Eur ope
çok vitesli Avrupa
1 (Avrupa Konseyi, İkinci Dünya Savaşından maddi ve manevi büyük kayıplarla çıkan Avrupa'da bir daha aynı
trajedilerin yaşanmamasını sağlamak, Avrupa'da gerginliğin ve çatışmanın yerini güven ve iş birliğinin alması
amaçlarıyla 5 Mayıs 1949'da 10 Avrupa ülkesi tarafından kurulmuştur. Avrupa Konseyi, Avrupa Birliğinden ayrı
bir uluslararası örgüttür ve Avrupa Birliğinde, Devlet ve Hükûmet Başkanlarının biraraya geldikleri “European
Council” ile karıştırılmamalıdır. Bugün, Avrupa Konseyinin aralarında Türkiye’nin de bulunduğu 47 üyesi vardır.)
119
Or ganisation for Security
Avrupa Güvenlik ve İş Birliği Teşkilatı (AGİT)
and Cooper ation in Eur ope
(OSCE)
Peoples’ Eur ope
Halklar Avrupası
Supr eme Allied Commander Avrupa Müttefik Kuvvetleri Yüksek Komutanı (SACEUR)
Eur ope (SACEUR)
Supr eme Headquarter s
Avrupa Müttefik Kuvvetleri Yüksek Karargahı (SHAPE)
Allied Power s Eur ope
(SHAPE)
Tr anspor t Cor ridor Eur ope
AvrupaKafkasyaAsya Taşımacılık Koridoru (TRACECA)
Caucasus Asia (TRACECA)
Tr eaty Establishing a
Avrupa için bir Anayasa Oluşturan Antlaşma
Constitution for Eur ope
Union for Eur ope of the
Uluslar Avrupası için Birlik (UEN)
Nations (UEN)
Union for Eur ope (UPE)
Avrupa için Birlik [Grubu] (UPE)
Union of Industrial and
Avrupa Sanayi ve İşveren Konfederasyonları Birliği
Employer s’ Confeder ations
(UNICE)
of Eur ope (UNICE)
United Nations Economic
Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik Komisyonu (BM /
Commission for Eur ope (UN AEK)
/ ECE)
EUROPEAID COOPERATION
Eur opeAid İşbirliği Ofisi
OFFICE
EUROPEAN
Avr upalı
assent of the Eur opean
Avrupa Parlamentosunun uygun bulması; uygunluk görüşü
Par liament
the Association of Eur opean
Avrupa Ticaret ve Sanayi Odaları Birliği (Eurochambers)
Chamber s of Commer ce and
Industr y (Eur ochamber s)
Auditing Commission of the
Avrupa Toplulukları Denetleme Komisyonu
Eur opean Communities
Central and Easter n
Merkezi ve Doğu Avrupa Ülkeleri (MDAÜ)
Eur opean Countr ies (CEEC)
Central Eur opean Countries Merkezi Avrupa Ülkeleri (CECs)
(CECs)
Commission of the Eur opean Avrupa Toplulukları Komisyonu
Communities
Committees of the Eur opean Avrupa Parlamentosu Komiteleri
Par liament
Common Eur opean Home
Ortak Avrupa Evi
Common Eur opean Prior ity
Avrupa Müşterek Öncelikli Alanı (CEPA)
Ar ea (CEPA)
Confeder ation of Family
Avrupa Topluluğu Aile Örgütleri Konfederasyonu
Or ganisations in Eur opean
(COFACE)
Community (COFACE)
Confer ence of Eur opean
Avrupa İşleri Komiteleri Konferansı (CEAC)
Affairs Committees (CEAC)
Council of the Eur opean
Avrupa Belediyeler Konseyi
120
Municipalities
Council of the Eur opean
Avrupa Birliği Konseyi
Union
Cour t of Justice of the
Avrupa Toplulukları Adalet Divanı (ATAD)
Eur opean Communities
(CJ EC)
digital Eur opean cor dless
Avrupa sayısal telsiz telefonu (DECT)
telephone (DECT)
Eur opean Accr editation /
Avrupa Akreditasyon Birliği (EA)
Eur opean Cooper ation for
Accr editation (EA)
Eur opean Agency for the
Avrupa Adli İş Birliğini Geliştirme Ajansı (Eurojust)
Enhancement of Judicial
Cooper ation (Eur ojust)
Eur opean Agency for the
Avrupa Tıbbi Ürünler Değerlendirme Ajansı (EMEA)
Evaluation of Medicinal
Pr oducts (EMEA)
Eur opean Agency for the
Avrupa Dış Sınırlarda Operasyonel İş Birliği Yönetimi
Management of Oper ational Ajansı (Frontex)
Cooper ation at the Exter nal
Bor der s (Fr ontex)
Eur opean Agency for
Avrupa İmar Ajansı (EAR)
Reconstr uction (EAR)
Eur opean Agency for Safety
Avrupa İş Sağlığı ve Güvenliği Ajansı (EUOSHA)
and Health at Wor k (EU
OSHA)
Eur opean Agr icultur al
Avrupa Tarımsal Yönlendirme ve Garanti Fonu (EAGGF /
Guidance and Guar antee
FEOGA)
Fund (EAGGF / FEOGA)
Eur opean Airlift
Avrupa Hava Nakliye Koordinasyon Hücresi (EACC)
Coor dination Cell (EACC)
Eur opean AntiFraud Office Avrupa Dolandırıcılıkla Mücadele Bürosu (OLAF)
(OLAF)
Eur opean Ar maments
Avrupa Silahlanma Ajansı (EAA)
Agency (EAA)
Eur opean ar rest war r ant
Avrupa tutuklama müzekkeresi
Eur opean Association for
Avrupa Uluslarararası Eğitim Birliği (EAIE)
Inter national Education
(EAIE)
Eur opean Association for
Avrupa Yenilenebilir Enerji Birliği (EUROSOLAR)
Renewable Ener gies
(EUROSOLAR )
Eur opean Association of
Avrupa Öğretmenler Birliği (EAT / AEDE)
Teacher s (EAT /AEDE)
Eur opean Atomic Ener gy
Avrupa Atom Enerjisi Topluluğu (AAET / Euratom)
Community (EAEC /
Eur atom)
Eur opean Aviation Safety
Avrupa Hava Emniyeti Ajansı (EASA)
Agency (EASA)
Eur opean Bank of
Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (AİKB)
121
Reconstr uction and
Development (EBRD)
Eur opean binding tariff
Avrupa bağlayıcı tarife bilgisi (EBTI)
infor mation (EBTI)
Eur opean Br oadcasting
Avrupa Yayın Birliği (EBU)
Union (EBU)
Eur opean Bur eau of
Avrupa Tüketiciler Birliği Bürosu (BEUC)
Consumer s’ Union (BEUC)
Eur opean Business and
Avrupa İş ve Yenilik Geliştirme Ağı (EBN)
Innovation Centr e Networ k
(EBN)
Eur opean Centr al Bank
Avrupa Merkez Bankası (AMB)
(ECB)
Eur opean Centr e for the
Avrupa Mesleki Eğitim Geliştirme Merkezi (CEDEFOP)
Development of Vocational
Tr aining (CEDEFOP)
Eur opean Centr e for Disease Avrupa Hastalıkları Önleme ve Kontrol Merkezi (ECDC)
Prevention and Contr ol
(ECDC)
Eur opean Centr e for Higher
Avrupa Yüksek Öğretim Merkezi (CEPES)
Education (CEPES)
Eur opean Centr e for
Avrupa Modern Diller Merkezi (ECML)
Moder n Languages (ECML)
Eur opean Centr e for Public
Avrupa Kamu İşletmeleri Merkezi
Enter pr ise
Eur opean Char ter
Avrupa Şartı
Eur opean Char ter for Small Küçük İşletmeler Avrupa Şartı (ECSE)
Enter pr ises (ECSE)
Eur opean Char ter of Local
Avrupa Yerel Öz Yönetim Şartı
Self Gover nment
Eur opean Chemicals Agency Avrupa Kimyasallar Ajansı (ECHA)
(ECHA)
Eur opean citizenship
Avrupa vatandaşlığı
Eur opean Coal and Steel
Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu (AKÇT)
Community (ECSC)
Eur opean Collabor ative
Avrupa Araraştırma Yoluyla Tarım ve Sanayi İş Birliği Bağı
Linkage of Agricultur e and
(ÉCLAIR)
Industr y thr ough Resear ch
(ÉCLAIR)
Eur opean Commission (EC)
Avrupa Komisyonu (AK)
Eur opean Commission Host
Avrupa Komisyonu Ana Bilgisayar Birimi Organizasyonu
Or ganisation (ECHO)
(ECHO)
Eur opean Commisson’s
Avrupa Komisyonu Kütüphanesi Otomatik Sistemi (ECLAS)
Libr ar y Automated System
(ECLAS)
Eur opean Commission
Avrupa Komisyonu Temsilciliği (AKT)
Repr esentation (ECR)
Eur opean Committee for the Avrupa İşkenceyi ve İnsanlık Dışı veya Aşağılayıcı
Prevention of Tor tur e and
Muamele ve Cezayı Önleme Komitesi (CPT)
Inhuman or Degr ading
122
Tr eatment or Punishment
(CPT)
Eur opean Committee for
Avrupa Standardizasyon Komitesi (CEN)
Standar disation CEN)
Eur opean Committee for
Avrupa Telekomünikasyon Düzenleyici İşler Komitesi
Telecommunications
(ECTRA)
Regulator y Affair s (ECTRA)
Eur opean Common Pr oposal Avrupa Ortak Teklifi (ECP)
(ECP)
Eur opean Communities
Avrupa Toplulukları
Eur opean Communities
Avrupa Toplulukları Personel Seçme Bürosu (EPSO)
Per sonnel Selection Office
(EPSO)
Eur opean Community (EC)
Avrupa Topluluğu (AT)
Eur opean Community civil
Avrupa Topluluğu memurları
ser vants
Eur opean Community
Avrupa Topluluğu Komisyonu Rehberi
Commission Dir ector y
Eur opean Community
Avrupa Topluluğu Konseyi Rehberi
Council Director y
Eur opean Community fund
Avrupa Topluluğu fonu
Eur opean Community
Avrupa Topluluğu İnsani Yardım Ofisi (ECHO)
Humanitar ian Aid Office
(ECHO)
Eur opean Community
Avrupa Topluluğu kurumları
institutions
Eur opean Community
Avrupa Topluluğu Yatırım Ortakları (ECIP)
Investment Partner s (ECIP)
Eur opean Community law
Avrupa Topluluğu hukuku
Eur opean Community of
Avrupa Tüketici Kooperatifleri Topluluğu (EUROCOOP)
Consumer Cooper atives
(EUROCOOP)
Eur opean Community
Avrupa Topluluğu [dönem] başkanlığı
pr esidency
Eur opean Community
Avrupa Topluluğu birincil hukuku
pr imar y law
Eur opean Community
Avrupa Topluluğu birincil mevzuatı
pr imar y legislation
Eur opean Community
Avrupa Topluluğu ikincil hukuku
secondar y law
Eur opean Community
Avrupa Topluluğu ikincil mevzuatı
secondar y legislation
Eur opean Community
Avrupa Topluluğu İstatistik Ofisi (EUROSTAT)
Statistical Office
(EUROSTAT)
Eur opean Computer Dr iving Avrupa Bilgisayar Kullanım Lisansı (ECDL)
Licence (ECDL)
Eur opean Confeder ation of
Avrupa Demir Çelik Sanayileri Konfederasyonu
Ir on and Steel Industr ies
(EUROFER)
(EUROFER)
123
Eur opean Confer ence
Avrupa Konferansı
Eur opean conser vatives
Avrupa muhafazakârları
Eur opean Convention on
Avrupa Sınır Ötesi Televizyon Sözleşmesi
Cr oss Bor der
(Tr ansfr ontier ) Television
Eur opean Convention on
Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (AİHS)
Human Rights (ECHR)
Eur opean Convention on
İşkenceye Karşı Avrupa Sözleşmesi
Tor tur e
Eur opean Convention on
Avrupa Sınır Ötesi Televizyon Sözleşmesi
Tr ansfr ontier (Cr oss
Bor der ) Television
Eur opean conventions
Avrupa sözleşmeleri
Eur opean Cooper ation
Avrupa İş Birliği Ajansı (ECA)
Agency (ECA)
Eur opean Cooper ation for
Avrupa Uzun Vadeli Savunma İş Birliği (Programı)
the Long Ter m in Defence
(EUCLID)
(EUCLID)
Eur opean Cooper ation in the Bilimsel ve Teknik Araştırma Alanında Avrupa İş Birliği
Field of Scientific and
(COST)
Technical Resear ch (COST)
Eur opean Copyr ight User
Avrupa Telif Hakları Kullanıcı Platformu (ECUP)
Platfor m (ECUP)
Eur opean Cor respondence
Avrupa Haberleşmesi (COREAU)
(COREAU)
Eur opean Council
Avrupa [Devlet ve Hükûmet Başkanları] Konseyi
Eur opean Council for
Avrupa Tarım Hukuku Konseyi (CEDR)
Agr icultur al Law (CEDR)
Eur opean Council for
Avrupa Nükleer Araştırma Konseyi (CERN)
Nuclear Research (CERN)
Eur opean Council for the
Avrupa Köy ve Kasaba Konseyi (ECOVAST)
Village and Small Town
(ECOVAST)
Eur opean Cour t of Auditor s Avrupa Sayıştayı (ECA)
(ECA)
Eur opean Cour t of Human
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM)
Rights (EctHR)
Eur opean Cr edit Tr ansfer
Avrupa Kredi Transfer Sistemi (AKTS)
System (ECTS)
Eur opean Cultur al
Avrupa Kültür Vakfı (ECF)
Foundation (ECF)
Eur opean curr ency snake
Avrupa para yılanı
Eur opean Cur r ency Unit
Avrupa Para Birimi (APB)
(ECU)
Eur opean Data Pr otection
Avrupa Veri Koruma Denetçisi
Super visor
Eur opean Defence Agency
Avrupa Savunma Ajansı (EDA)
(EDA)
Eur opean Defence
Avrupa Savunma Topluluğu (AST)
Community (EDC)
124
Eur opean Democr atic
Avrupa Demokratik Birliği (RDE)
Alliance (RDE)
Eur opean Democr atic Gr oup Avrupa Demokrat Grubu
Eur opean Democr atic Party
Avrupa Demokrat Partisi (EDP)
(EDP)
Eur opean Democr atic Union Avrupa Demokratik Birliği (EDU)
(EDU)
Eur opean Development
Avrupa Kalkınma Fonu (AKF)
Fund (EDF)
Eur opean Development Pole Avrupa Kalkınma Kutbu (EDP)
(EDP)
Eur opean Disability For um
Avrupa Engelliler Forumu (EDF)
(EDF)
Eur opean Disar mament
Avrupa Silahsızlanma Konferansı
Confer ence
Eur opean documentation
Avrupa dokümantasyon merkezi (ADM)
centr e (EDC)
Eur opean Documentation
Eğitim için Dokümantasyon ve Enformasyon Avrupa
and Infor mation System for
Sistemi (EUDISED)
Education (EUDISED)
Eur opean dr iving licence
Avrupa ehliyeti / Avrupa sürücü belgesi
Eur opean Economic Ar ea
Avrupa Ekonomik Alanı (AEA)
(EEA)
Eur opean Economic and
Avrupa Ekonomik ve Sosyal Komitesi (EESC)
Social Committee (EESC)
Eur opean Economic
Avrupa Ekonomik Topluluğu (AET)
Community (EEC)
Eur opean Economic Inter est Avrupa Ekonomik Çıkar Gruplaşması (AEÇG)
Gr ouping (EEIG)
Eur pean Committee for
Avrupa Elektroteknik Standardizasyon Komitesi
Electr otechnical
(CENELEC)
Standar disation
(CENELEC)
Eur opean employment
Avrupa istihdam stratejisi
strategy
Eur opean Envir onment
Avrupa Çevre Ajansı (AÇA)
Agency (EEA)
Eur opean Envir onment
Avrupa Çevre Bilgi ve Gözlem Ağı (EIONET)
Infor mation and
Obser vation Networ k
(EIONET)
Eur opean Film Distr ibution
Avrupa Film Dağıtım Ofisi (EFDO)
Office (EFDO)
Eur opean Food Safety
Avrupa Gıda Güvenliği Kurumu (EFSA)
Author ity (EFSA)
Eur opean For estr y
Avrupa Ormancılık Bilgi ve İletişim Sistemi (EFICS)
Infor mation and
Communication System
(EFICS)
Eur opean For um
Avrupa Forumu
125
Eur opean Foundation
Avrupa Vakfı
Eur opean Foundation for the Avrupa Yaşam ve Çalışma Koşullarını İyileştirme Vakfı
Impr ovement of Living and
(Eurofound)
Wor king Conditions
(Eur ofound)
Eur opean Foundation for
Avrupa Yönetim Geliştirme Vakfı (EFMD))
Management Development
(EFMD)
Eur opean Fr ee Alliance
Avrupa Özgür İttifakı (EFA)
(EFA)
Eur opean Fr ee Trade
Avrupa Serbest Ticaret Birliği (EFTA)
Association (EFTA)
Eur opean Global Navigation Avrupa Küresel Uydu Seyrüsefer Sistemi Denetleyici
Satellite System Super visor y Otoritesi
Author ity
Eur opean Green Par ty
Avrupa Yeşiller Partisi (EGP)
(EGP)
Eur opean Health
Avrupa Sağlık Topluluğu
Community
Eur opean Home and Leisure Avrupa Ev ve Boş Vakit Kazalarını (iş yeri harici) Gözetim
Accident Sur veillance
Sistemi (EHLASS)
System (EHLASS)
Eur opean Hymn
Avrupa Marşı
Eur opean identity
Avrupa kimliği
Eur opean Infor mation
Avrupa Uyuşturucu ve Uyuşturucu Bağımlılığı Enformasyon
Networ k on Dr ugs and Dr ug Ağı (REITOX)
Addiction (REITOX)
Eur opean Initiative for
Demokrasi ve İnsan Hakları Avrupa Girişimi (EIDHR)
Democr acy and Human
Rights (EIDHR)
Eur opean institutionalists
Avrupa kurumcuları
Eur opean Integr ated
Avrupa Entegre / Bütünleştirilmiş Muhasebe Sistemi
Accounting System
Eur opean integr ation
Avrupa bütünleşmesi / entegrasyonu
Eur opean Integr ationists
Avrupa Entegrasyonistleri
Eur opean inter est gr oups
Avrupa çıkar grupları
Eur opean Inventor y of
Mevcut Ticari Kimyasal Maddeler Avrupa Envanteri
Existing Commer cial
(EINECS)
Chemical Substances
(EINECS)
Eur opean Investment Bank
Avrupa Yatırım Bankası (AYB)
(EIB)
Eur opean Investment Fund
Avrupa Yatırım Fonu (AYF)
(EIF)
Eur opean J udicial Networ k
Avrupa Yargı Ağı (EJN)
(EJ N)
Eur opean Liber al, Democr at Avrupa Liberal Demokrat ve Reform Partisi (ELDR)
and Refor m Par ty (ELDR)
Eur opean Mar itime For ce
Avrupa Deniz Gücü (EUROMARFOR)
(EUROMARFOR)
126
Eur opean Mar itime Safety
Avrupa Deniz Güvenliği Ajansı (EMSA)
Agency (EMSA)
Eur opean Medicines Agency Avrupa Tıbbi Ürünler Ajansı (EMEA)
(EMEA)
Eur opean Monetar y
Avrupa Para Anlaşması (APA)
Agr eement (EMA)
Eur opean Monetar y
Avrupa Parasal İş Birliği Fonu (APİF)
Cooper ation Fund (FECOM
/ EMCF)
Eur opean Monetar y
Avrupa Para Enstitüsü (APE)
Institute (EMI)
Eur opean Monetar y System
Avrupa Para Sistemi (APS)
(EMS)
Eur opean Monitoring
Avrupa Uyuşturucu ve Uyuşturucu Bağımlılığını İzleme
Centre for Dr ugs and Dr ug
Merkezi (EMCDDA)
Addiction (EMCDDA)
Eur opean Monitoring
Avrupa Irkçılık ve Yabancı Düşmanlığını İzleme Merkezi
Centre on Racism and
(EUMC)
Xenophobia (EUMC)
Eur opean movement
Avrupa hareketi
Eur opean Nationalists
Avrupa Milliyetçileri (Euronat)
(Eur onat)
Eur opean Neighbour hood
Avrupa Komşuluk ve Ortaklık Aracı (ENPI)
and Par tner ship Instr ument
(ENPI)
Eur opean Neighbour hood
Avrupa Komşuluk Politikası (AKP)
Policy (ENP)
Eur opean Networ k and
Avrupa Ağ ve Bilgi Güvenliği Ajansı (ENISA)
Infor mation Security Agency
(ENISA)
Eur opean Networ k of
Avrupa Adli Tıp Kurumları Ağı (ENFSI)
For ensic Science Institutes
(ENFSI)
Eur opean Networ k for
Yüksek Öğretimde Avrupa Kalite Güvencesi Ağı (ENQA)
Quality Assur ance in Higher
Education (ENQA)
Eur opean Nuclear Ener gy
Avrupa Nükleer Enerji Ajansı (ENEA)
Agency (ENEA)
Eur opean Ombudsman
Avrupa “Ombudsman”ı
Eur opean Oper ational Rapid Avrupa Acil Müdahale Gücü (Eurofor)
For ce (Eur ofor )
Eur opean Organisation for
Bağımsız Görselİşitsel Piyasa İçin Avrupa Örgütü (EURO
an Audiovisual
AIM)
Independent Mar ket (
EUROAIM )
Eur opean Organisation for
Avrupa Nükleer Araştırma Örgütü (CERN)
Nuclear Research (CERN)
Eur opean Organisation for
Avrupa Kalite Teşkilatı (EOQ)
Quality (EOQ)
Eur opean Organisation for
Avrupa Hava Seyrüsefer Emniyeti Teşkilatı (Eurocontrol)
127
the Safety of Air Navigation
(Eur ocontr ol)
Eur opean Organisation for
Avrupa Test ve Belgelendirme Örgütü (EOTC)
Testing and Cer tification
(EOTC)
Eur opean Parliament (EP)
Avrupa Parlamentosu (AP)
Eur opean Parliament
Avrupa Parlamentosu ilke kararı
r esolution
Eur opean Parliament
Avrupa Parlamentosu resmî oturum tutanakları
sittings official r epor ts
Eur opean Patent Office
Avrupa Patent Ofisi (EPO)
(EPO)
Eur opean Patent
Avrupa Patent Örgütü
Or ganisation
Eur opean Payments Union
Avrupa Ödemeler Birliği (EPU)
(EPU)
Eur opean People’s Party
Avrupa Halk Partisi (EPP)
(EPP)
Eur opean Police College
Avrupa Polis Koleji (CEPOL)
(CEPOL)
Eur opean Police Office
Avrupa Polis Teşkilatı (Europol)
(Eur opol)
Eur opean Political
Avrupa Siyasal Topluluğu (EPC)
Community (EPC)
Eur opean Political
Avrupa Siyasal Topluluğu Projesi
Community Pr oject
Eur opean political
Avrupa siyasi iş birliği (ASİ)
cooper ation (EPC)
Eur opean Pr oductivity
Avrupa Verimlilik Ajansı (EPA)
Agency (EPA)
Eur opean
Avrupa Radyokomünikasyon Ofisi (ERO)
Radiocommunications Office
(ERO)
Eur opean r adio message
Avrupa radyo mesaj hizmetleri (ERMES)
ser vices (ERMES)
Eur opean r adio message
Avrupa radyo mesaj standardı (ERMES)
standar d (ERMES)
Eur opean r adio message
Avrupa radyo mesaj sistemi (ERMES)
system (ERMES)
Eur opean Railway Agency
Avrupa Demir Yolu Ajansı (ERA)
(ERA)
Eur opean Refugee Fund
Avrupa Mülteci Fonu (ERF)
(ERF)
Eur opean Regional
Avrupa Bölgesel Kalkınma Fonu (ABKF)
Development Fund (ERDF /
FEDER)
Eur opean Resear ch Area
Avrupa Araştırma Alanı (AAA)
(ERA)
Eur opean Resear ch and
Avrupa Araştırma ve Geliştirme Komitesi (ERDC)
Development Committee
128
(ERDC)
Eur opean Satellite
Avrupa Uydu Operatörleri Birliği (ESOA)
Oper ator s Association
(ESOA)
Eur opean Science
Avrupa Bilim Vakfı (ESF)
Foundation (ESF)
Eur opean Secur ities
Avrupa Menkul Kıymetler Komitesi
Committee
Eur opean Secur ity and
Avrupa Güvenlik ve Savunma Kimliği (AGSK)
Defence Identity (ESDI)
Eur opean Secur ity and
Avrupa Güvenlik ve Savunma Politikası (AGSP)
Defence Policy (ESDP)
Eur opean single mar ket
Avrupa tek pazarı
Eur opean Social Fund (ESF) Avrupa Sosyal Fonu (ASF)
Eur opean Space Agency
Avrupa Uzay Ajansı (AUA)
(ESA)
Eur opean Space Oper ations
Avrupa Uzay Operasyonları Merkezi (ESOC)
Centre (ESOC)
Eur opean Space Resear ch
Avrupa Uzay Araştırmaları Enstitüsü (ESRIN)
Institute (ESRIN)
Eur opean Space Resear ch
Avrupa Uzay Araştırmaları Örgütü (ESRO)
Or ganisation (ESRO)
Eur opean Space Resear ch
Avrupa Uzay Araştırma ve Teknoloji Merkezi (ESTEC)
and Technology Centr e
(ESTEC)
Eur opean standard
Avrupa standardı
Eur opean System of
Avrupa Hesaplar Sistemi (AHS)
Accounts (ESA)
Eur opean System of Centr al Avrupa Merkez Bankaları Sistemi (AMBS)
Banks (ESCB)
Eur opean System of
Avrupa Bütünleştirilmiş Ekonomik Hesaplar Sistemi
Integr ated Economic
Accounts
Eur opean System of National Avrupa Topluluğu Ulusal ve Bölgesel Hesaplar Sistemi
and Regional Accounts in the
Community
Eur opean
Avrupa Telekomünikasyon Şebekeleri Sistemi (ETNS)
Telecommunications
Networ k System (ETNS)
Eur opean
Avrupa Telekomünikasyon Ofisi (ETO)
Telecommunications Office
(ETO)
Eur opean
Uydular Aracılığı ile Haberleşme Avrupa Teşkilatı
Telecommunications Satellite (EUTELSAT)
Or ganisation (EUTELSAT)
Eur opean
Avrupa Telekomünikasyon Standartları Komitesi (ETSC)
Telecommunication
Standar ds Committee
(ETSC)
Eur opean
Avrupa Telekomünikasyon Standartları Enstitüsü (ETSI)
129
Telecommunication
Standar ds Institute (ETSI)
Eur opean Tr ade Union
Avrupa İşçi Sendikası
Eur opean Tr ade Unions
Avrupa İşçi Sendikaları Konfederasyonu (ETUC)
Confeder ation (ETUC)
Eur opean Tr aining
Avrupa Eğitim Vakfı (AEV)
Foundation (ETF)
Eur opean Tr avel
Avrupa Seyahat Komisyonu (ETC)
Commission (ETC)
Eur opean Tr eaty Ser ies
Avrupa Antlaşma Serisi (Avrupa Konseyi) (ETS)
(Council of Eur ope) (ETS)
Eur opean United Left
Avrupa Birleşik Solu
Eur opean Unit of Account
Avrupa Hesap Birimi (AHB)
(EUA)
Eur opean Univer sities
Avrupa Üniversiteler Birliği (AÜB)
Association (EUA)
Eur opean Univer sity
Avrupa Üniversitesi Enstitüsü (EUI)
Institute (EUI)
Eur opean Ventur e Capital
Avrupa Risk Sermayesi Birliği (EVCA)
Association (EVCA)
Eur opean Vocational
Avrupa Mesleki Eğitim Birliği (EVTA)
Tr aining Association
(EVTA)
Eur opean Wiseman
Avrupa Âkil Adamlar Komitesi
Committee
Eur opean Wor ks Council
Avrupa Çalışma Konseyi
Eur opean Youth Pact
Avrupa Gençlik Paktı
Independent Eur opean
Bağımsız Avrupa Program Grubu (IEPG)
Pr ogram Gr oup (IEPG)
instr uments of the Eur opean Avrupa Topluluğu araçları
Community
Liber al and Radical Youth
Avrupa Topluluğu Liberal ve Radikal Gençlik Hareketi
Movement of the Eur opean
(LYMEC)
Community (LYMEC)
Member of the Eur opean
Avrupa Parlamentosu Üyesi (MEP)
Par liament (MEP)
non Eur opean
Avrupalı olmayan
Office for Official
Avrupa Toplulukları Resmî Yayınlar Ofisi (OOPEC)
Publications of the Eur opean
Communities (OOPEC)
Or ganisation for Eur opean
Avrupa Ekonomik İş Birliği Örgütü (OEEC)
Economic Cooper ation
(OEEC)
PanEur opean Pr ogr amme
PanAvrupa Programı (PEP)
(PEP)
Par ty of the Eur opean Left
Avrupa Solu Partisi
Par ty of Eur opean Socialists
Avrupa Sosyalist Partisi (PES)
(PES)
Racism and Xenophobia
Avrupa Irkçılık ve Yabancı Düşmanlığı Bilgi Ağı (RAXEN)
Eur opean Networ k
130
(RAXEN)
Rules of Pr ocedur e of the
Avrupa Parlamentosu Usul Kuralları (Avrupa Parlamentosu
Eur opean Parliament
İç Tüzüğü)
Single Eur opean Act (SEA)
Avrupa Tek Senedi (ATS)
single Eur opean mar ket
Avrupa tek pazarı (ATP)
(SEM)
The Eur opean
Avrupa Yönetim Okulu (EAS)
Administrative School (EAS)
Union of the Eur opean
Avrupa Federalistler Birliği (UEF)
Feder alists (UEF)
Wester n Eur opean
Batı Avrupa Silahlanma Grubu (WEAG)
Ar maments Gr oup (WEAG)
Wester n Eur opean
Batı Avrupa Silahlanma Örgütü (WEAO)
Ar maments Organisation
(WEAO)
Wester n Eur opean Logistics Batı Avrupa Lojistik Grubu (WELG)
Gr oup (WELG)
Wester n Eur opean Union
Batı Avrupa Birliği (BAB)
(WEU)
EUROPEANISE (v.)
Avr upalılaştır mak
EUROPEAN UNION (EU)
Avr upa Bir liği (AB)
Confer ence of Community
Avrupa Birliği Parlamentoları Topluluk ve Avrupa İşleri
and Eur opean Affair s
Komiteleri Konferansı (COSAC)
Committees of Parliaments
of the Eur opean Union
(COSAC)
Eur opean Union Agency for
Avrupa Birliği Temel Haklar Ajansı (FRA)
Fundamental Rights (FRA)
Eur opean Union Char ter of
Avrupa Birliği Temel Haklar Şartı
Fundamental Rights
Eur opean Union Civil
Avrupa Birliği Kamu Personeli Mahkemesi
Ser vice Tribunal
Eur opean Union Institute for Avrupa Birliği Güvenlik Araştırmaları Enstitüsü (EUISS)
Security Studies (EUISS)
Eur opean Union Militar y
Avrupa Birliği Askerî Komitesi (ABAK)
Committee (EUMC)
Eur opean Union Militar y
Avrupa Birliği Askerî Personeli (EUMS)
Staff (EUMS)
Eur opean Union pr ogramme Avrupa Birliği programı
Eur opean Union Satellite
Avrupa Birliği Uydu Merkezi (EUSC)
Centre (EUSC)
Council of the Eur opean
Avrupa Birliği Konseyi
Union
Official J our nal of the
Avrupa Birliği Resmî Gazetesi
Eur opean Union
Tr anslation Centre for the
Avrupa Birliği Organları Tercüme Merkezi (CdT)
Bodies of the Eur opean
Union (CdT)
Tr eaty on Eur opean Union
Avrupa Birliği Antlaşması (ABA)
131
(TEU)
EUROPOL (abbr. of eur opean
Eur opol (kısalt.Avr upa Polis Teşkilatı)
police office)
EUROZONE
Avr o bölgesi (or tak par a birimi Avr o’nun kullanıldığı
ülkeler den oluşan bölge)
EURYDICE (abbr. of Education
Eur ydice (kısalt.Avr upa Topluluğu Eğitim Bilgi Ağı)
Infor mation Networ k in the
Eur opean Community)
EVALUATION
değer lendir me
exante evaluation
ön değerlendirme
expost evaluation
nihai değerlendirme (işlem sonrası / olay sonrası
değerlendirme)
midter m evaluation
ara değerlendirme
Registration, Evaluation,
Kimyasalların Kaydı, Değerlendirilmesi, İzni ve
Author isation and
Kısıtlanması (REACH)
Restr iction of Chemicals
(REACH)
Suppor t Pr ogr amme for
Araştırma Etkinliklerini Değerlendirme Destek Programı
Evaluation Activities in
(SPEAR)
Resear ch (SPEAR)
EVOLUTION
evr im / tekamül
evolve
gelişmek, geliştirmek; evrilmek
EXAMINATION
sınav / imtihan; muayene; inceleme / tetkik; sor gulama
cr oss examination
çapraz sorgu
examination of goods
eşyanın muayenesi
post clear ance examination
gümrük sonrası muayene / inceleme
type examination
tip incelemesi
EX ANTE
uygulama öncesi
exante contr ol
ön control
exante evaluation
ön değerlendirme
EXCHANGE
değiş tokuş, mübadele; bor sa, kambiyo, yabancı
par aların alım satımı; teati
author ised dealer in for eign
döviz işlemleri yapma yetkisi almış kişi veya kurum
exchange
bill of exchange
poliçe
dual exchange mar ket
ikili döviz piyasası
exchange arr angement
kambiyo rejimi
exchange author isation
kambiyo izni
exchange basket
kur sepeti
exchange contr ol
kambiyo kontrolü, kambiyo denetimi
exchange contr ol regulation
kambiyo kontrol / denetim düzenlemesi
exchange of ideas
fikir teatisi
exchange of the instr uments
onay belgelerinin teatisi
of r atification
exchange of letter s
mektup teatisi
132
exchange of notes
nota teatisi
exchange of sympathy
karşılıklı anlayış
exchange of toasts
karşılıklı kadeh kaldırma
exchange of views
görüş alışverişinde bulunma, görüş teatisi
exchange r ate
döviz kuru / kambiyo oranı
exchange r ate mechanism
döviz kuru mekanizması (ERM)
(ERM)
exchange r ate policy
kur politikası
fixed exchange r ate system
sabit kur sistemi
floating exchange r ate
dalgalı kur rejimi
r egime
for eign exchange mar ket
döviz piyasası
for war d for eign exchange
vadeli kambiyo
official for eign exchange
resmî döviz piyasası
mar ket
official for eign exchange
resmî döviz rezervi
r eser ve
standar d exchange system
standart değişim sistemi
stock exchange
menkul değerler borsası
stock exchange listed
borsaya kote edilmiş menkul kıymetler
secur ities
stock mar ket exchange
borsa (menkul kıymetler borsası)
EXCHANGEABLE
değiştirilebilir
EXCLUSION
har iç tutma, dışlama
EXCLUSIVE
münhasır
exclusive competence
münhasır yetki
exclusive distribution
tek elden dağıtım anlaşması, münhasır dağıtım anlaşması
agr eement
exclusive economic zone
münhasır ekonomik bölge
exclusively fiscal natur e
münhasıran mali nitelikli
exclusive pur chasing
tek elden satın alma anlaşması, münhasır satın alma
agr eement
anlaşması
exclusive br oadcasting r ight
münhasır yayın hakkı
exclusive right
münhasır hak
individual holder of exclusive münhasır hakları münferiden elinde tutan kimse
r ights
nonexclusive right
münhasır olmayan hak
EXECUTION
infaz, idam; ifa, yer ine getir me
best execution
en iyi işlem gerçekleştirme
execute
yerine getirmek, yürütmek, infaz etmek, icra etmek
execution of a sentence
cezanın infazı
execution of a judgment
mahkeme hükmünün infazı (ceza hukuku)
EXECUTIVE
icr aî, yür ütmeyle ilgili
Chief Executive Officer
üst karar organının kararlarının uygulanmasında bir holdinge
(CEO)
bağlı şirketlerin veya şirketin ana birimleri arasında
koordinasyon sağlayan yönetici (CEO)
executive agency
yürütme / icra ajansı
133
Executive Agency for the
Genel Sağlık Programı Yürütme Ajansı (PHEA)
Public Health Pr ogr amme
(Public Health Executive
Agency (PHEA))
executive agr eement
icra anlaşması
executive branch
yürütme / icra organı; yürütmeyi üstlenen birim
executive committee
yürütme / icra komitesi
executive competence
yürütme / icra yetkisi
executive power
yürütme / icra yetkisi
executive unit
icraî birim
Intelligent Ener gy Executive Akıllı Enerji Yürütme Ajansı (IEEA)
Agency (IEEA)
Tr ansEur opean Transpor t
TransAvrupa Taşımacılık Ağı Yürütme Ajansı
Networ k Executive Agency
EXEMPTION
muafiyet
block exemption
grup muafiyeti / istisnası; blok muafiyet
customs duty exemption
gümrük vergisi muafiyeti
exempt
muaf
exempt fr om customs duty
gümrük vergisinden muaf
exempting regulation
muafiyet tüzüğü
individual exemption
bireysel muafiyet
tax exemption
vergi muafiyeti
EXHAUSTION
kullanıp bitir me, tüketme; tükenme; yor gunluk, bitkinlik
exhaust
tüketmek, bitirmek
exhaustion of remedies
çözüm yollarının tüketilmesi, çarelerin tüketilmesi
exhaustion of rights
hakların tüketilmesi
EXILE
sür gün
gover nment in exile
sürgündeki hükûmet
EXPANSION
genişleme, büyüme, ür etim kapasitesini artır ma
expand
genişle(t)mek, büyü(t)mek
pr ogr essive expansion of
ticaretin giderek genişlemesi
tr ade
EXPENDITURE
maliyet, masr af, gider , har cama
assessment of expenditur e
harcamaların tespiti / belirlenmesi; gider tahakkuku
classification of expenditur e
harcamaların sınıflandırılması
commitment of expenditur e
harcama taahhüdü
compulsor y expenditure
zorunlu harcama
expenditur e or der
harcama emri
expenditur e tax
gider vergisi
noncompulsor y expenditure zorunlu olmayan harcama
payment of expenditures
giderlerin ödenmesi
public expenditur e
kamu harcaması
tax expenditur e
vergi harcaması
EXPENSE
gider , har cama, masr af
administr ative expense
yönetim gideri / idari gider
election expenses
seçim harcamaları
134
gener al administr ative
genel yönetim gideri
expense
oper ating expense
faaliyet gideri
r elated expenses
ilgili masraflar
EXPERT
eksper / uzman
account exper t
hesap uzmanı
exper t witness
bilirkişi
Inter gover nmental Gr oup of Hükûmetler Arası Uzmanlar Grubu (IGE)
Exper ts (IGE)
shor t ter m exper t (STE)
kısa dönem uzman (STE)
EXPIRATION
son bulma / sür e sonu; sona er me
expir ation date
son bulma tarihi
expir e
sona ermek, süresi dolmak
it shall expir e on…
…süresi… tarihinde dolar
EXPLICIT POWER
açık yetki
EXPLOITATION
sömür ü, istismar; işletme
sexual exploitation of
çocukların cinsel istismarı
children
sustainable exploitation
sürdürülebilir işletim
EXPLORATION
keşif; ar ama; ar aştır ma; sondaj
explor ation licence
arama ruhsatı
EXPLORATORY TALKS
istikşafî görüşmeler
EXPORT
ihr aç, ihr aç etme
Conventional Ar ms Expor ts
Konvansiyonel Silahlar Dış Satım Çalışma Grubu (COARM)
Wor king Gr oup (COARM)
declar ed expor t
beyan edilen ihracat
dumped expor t
dampingli ihracat
expor t cer tificate
ihracat izin belgesi
expor t cr edit
ihracat kredisi
expor t declar ation
ihracat beyannamesi
expor t duty
ihracat vergisi
expor t goods
ihraç malı
expor t insur ance
ihracat sigortası
expor t licence
ihraç lisansı
expor t levy
ihracat vergisi, ihracat prelevmanı
expor t on consignment
konsinye ihracat
expor t pr emium
ihracat primi
expor t pr omotion
ihracat teşviki, ihracat özendirmesi
expor t pr omotion centre
ihracatı geliştirme merkezi
expor t r efund
ihracat iadesi, ihracat geri ödemesi
Expor t Receipts Stabilisation İhracat Gelirlerinin Sabitleştirilmesi Sistemi (STABEX)
System (STABEX)
expor t r estitution
ihracat iadesi
expor t r estr iction
ihracat kısıtlaması
expor ts
ihracat / dış satım
expor ts regime
ihracat rejimi
135
expor t subsidy
ihracat desteği, ihracat teşviği / sübvansiyonu
expor t tax r ebate
ihracatta vergi iadesi
expor t tax r efund
ihracatta vergi iadesi
expor t volume
ihracat hacmi
intr a Community expor t
Topluluk içi ihracat
tempor ar y expor t
geçici ihracat
tempor ar y expor t goods
geçici ihraç malı
EXPORTATION
ihr aç etme
declar ation of expor tation
ihracat beyanı
expor tation of goods
mal ihracatı
r eexpor tation of goods
reeksport
EXPORTER
ihr acatçı
EXPOST
fiilden sonr a, sonr adan, bilahar e
expost evaluation
nihai değerlendirme (işlem sonrası / olay sonrası
değerlendirme)
expost exter nal audit
harcama sonrası dış denetim
expost financial audit body
harcama sonrası mali denetim birimi
expost inter nal audit
harcama sonrası iç denetim
EXPOSURE
r isk; açık olma, mar uz kalma
accidental exposur e
arızi maruz kalma
accidental exposur e dose
kazara maruz kalınan miktar
Biological Exposur e Index
Biyolojik Maruziyet Endeksi (BEI)
(BEI)
biological exposure limit
biyolojik maruziyet limiti
lar ge exposure
büyük risk
EXPULSION
sınır dışı etme, ihraç etme, tart etme, çıkar ma
EXTENSIFICATION
yaygınlaştır ma
EXTENSIVE
kapsamlı, geniş, yaygın
EXTENT
genişlik
EXTERNAL
dış
common exter nal tar iff
ortak dış tarife (ODT)
(CET)
Dir ector ateGener al for
Dış İlişkiler Genel Müdürlüğü
Exter nal Relations
expost exter nal audit
harcama sonrası dış denetim
exter nal debt
dış borç
exter nal debt monitor ing
dış borç izleme raporu
r epor t
exter nal equilibrium
dış denge
exter nal financial stability
dış mali istikrar
exter nal influence
dış etki
exter nal r epr esentation
dış temsil
exter nal tar iff
dış tarife (gümrük)
exter nal trade
dış ticaret
exter nal transit pr ocedur e
harici transit prosedürü
136
Gener al Affair s and Exter nal Genel İşler ve Dış İlişkiler Konseyi (GİDİK)
Relations Council (GAERC)
EXTORTION
ir tikap
EXTRACONTRACTUAL
sözleşme / akit dışı
EXTRACT
özet; parça; öz
EXTRACTION
çıkar ma, sökme
extraction solution
özüt çözeltisi
EXTRADITION
suçlular ın iadesi
EXWORK PRICE
fabrika çıkış fiyatı
137
138
F
FACE
i. yüz; f. kar şılamak, yüz yüze gelmek
face saving way
zevahiri kurtarıcı yol, vaziyeti kurtarıcı yol
face to face meeting
yüz yüze görüşme
FACILITY
kolaylık, olanak / imkan, tesis
accommodation facility
konaklama imkânı; konaklama tesisi
global envir onment facility (GEF)
küresel çevre imkanı (GEF)
over dr aft facility
açık kredi kullanma imkânı
por t reception facility
liman atık kabul tesisi
por t tr eatment facility
liman arıtma tesisi
SME finance facility
KOBİ finansman imkânı; KOBİ’ler için
finansman kolaylığı
tr eatment facility
arıtma tesisi
FACILITIES
tesisat
FACT
olgu / vaka; davanın maddi unsurları
fact finding
olgu belirleme
fact finding mission
olgu belirleme görevi
in law or in fact
hukuken veya fiilen
FACTOR
faktör, etken / amil, unsur
deter minant factor
belirleyici faktör
factor of pr oduction
üretim faktörü
quality factor
nitelik unsuru
FACTUALLY
ger çekler e (olgular a) dayalı olar ak
FAILURE
ihmal; aciz hâli; başar ısızlık; aksama; sekte;
iflas
action for failur e to act
hareketsizlik / ihmal davası, menfi işlemin tespiti
davası
fail
yapmamak, ihmal etmek, başaramamak
fail to act
hareketsiz kalmak, savsaklamak
failure to act
hareketsizlik, işlemden kaçınma; olumsuz / menfi
işlem
failure to fulfilment
gereğini yerine getirememe
failure to take a decision
karar alamama
mar ket failure
pazar yetersizliği
FALCONE (abbr. of Pr ogr am of Exchanges,
Falcone (kısalt. Örgütlü Suçlarla Mücadeleye
Tr aining and Cooper ation for Per sons
Katılan Kişiler İçin Fikir Alışver işi, Eğitim ve
Responsible for Action to Combat Or ganised
İş Birliği Pr ogramı)
Cr ime)
FALSE
sahte; yanlış
false claim
yalana dayalı talep
139
FARM
çiftlik
Far m Accounting Data Networ k
Çiftlik Muhasebe Veri Ağı (ÇMVA)
(FADN)
far m str uctural sur vey
yapısal çiftlik anketi
fish far m
balık çiftliği
FARMER
çiftçi
far mer r egistr ations
çiftçi kayıtları
far mer r egistr ation system
çiftçi kayıt sistemi
FARMING
çiftçilik
stockfar ming
besicilik
semisubsistence far ming
yarı geçimlik çiftçilik
subsistence far ming
geçimlik çiftçilik, kendi kendine yeter çiftçilik
FARREACHING
etki alanı geniş
FAULT
yanlışlık, hata, yanılgı
at fault
hatalı
FAVOUR
i. iltimas, kayır ma, lutûf, iyilik; f.
desteklemek, kayır mak
favour able tar iff tr eatment
ayrıcalıklı tarife işlemi, tarife tavizi
favour ed
kayırılan / iltimaslı; imtiyazlı
favour ed ar ea
kayrılan alan
less favour ed r egion
en az gelişmiş bölge
most favour ed nation (MFN)
en çok kayrılan / gözetilen ulus, en ziyade
müsaadeye mazhar millet (MFN)
most favour ed nation clause
en çok kayrılan ulus kaydı
most favour ednationtar iff
en çok kayırılan ulus tarifesi / en ziyade
müsaadeye mazhar millet tarifesi
opinion in favour
olumlu görüş; lehte görüş
vote in favour
lehte oy
FAVOURITISM
kayır macılık
FEASIBILITY
yapılabilirlik / fizibilite; olabilir lik
feasibility r epor t
fizibilite raporu
feasibility study
fizibilite çalışması
pr efeasibility study
ön fizibilite çalışması
FEDERATION
feder asyon
bicommunity feder ation
iki toplumlu federasyon
bizonal feder ation
iki bölgeli federasyon
Inter national Feder ation of
Uluslararası Muhasebeciler Federasyonu (UMF)
Accountants (IFAC)
Inter national Feder ation for Housing
Uluslararası Konut ve Planlama Federasyonu
and Planning (IFHP)
(IFHP)
Inter national Feder ation of Librar y
Uluslararası Kütüphane Dernekleri ve Kurumları
Associations and Institutions (IFLA)
Federasyonu (IFLA)
Inter national Feder ation of Tr anslator s Uluslararası Çevirmenler Federasyonu (FIT)
(FIT)
140
FEE
har ç, ücr et
annual listing fee
yıllık kotasyon harcı; yıllık kayıt ücreti
initial listing fee
kota alma harcı, başlangıç kayıt harcı
title deed fee
tapu senedi harcı
FIDUCIARY TRANSFER
güvene dayalı tr ansfer
FIELD
alan / saha; tarla; ar azi; muhar ebe alanı;
sahr a
field accountant
taşra saymanı
field wor k
alan / saha çalışması
FIGHT
mücadele, savaş, kavga
fight against AIDS
AIDS’le mücadele
fight against cr ime
suçla mücadele
fight against discr imination
ayrımcılıkla mücadele
fight against dr ugs
uyuşturucu ile mücadele
fight against fr aud
dolandırıcılıkla mücadele
fight against inter national or ganised
uluslararası örgütlü suçlarla mücadele
cr ime
fight against money launder ing
kara para aklamayla mücadele
fight against or ganised cr ime
örgütlü suçlarla mücadele
fight against r acism and xenophobia
ırkçılık ve yabancı düşmanlığıyla mücadele
fight against ter r or ism
terörle mücadele
FIGURE
sayı / r akam; şekil; figür
in figures
rakamla
FINAL
nihai, son, en son; kesin
final act
nihai / son senet
final dr aft
nihai taslak
final pr ovision
nihai hüküm
final stage
son dönem, son aşama
final standar d
nihai standart
FINALISE (v.)
sonuçlandır mak, tamamlamak, bitir mek
FINANCE
maliye, finansman, finans
centr al finance and contr acts unit
merkezî finans ve ihale birimi (MFIB)
(CFCU)
cofinance
ortak finansman
cor por ate finance
şirket(ler) finansmanı
cor por ate finances
şirketlerin finans işleri
Institute of Inter national Finance (IIF) Uluslararası Finans Enstitüsü (IIF)
public finance
kamu finansmanı, kamu maliyesi
SME finance facility
KOBİ finansman imkânı; KOBİ’ler için
finansman kolaylığı
sour ce of finance
finansman kaynağı
FINANCIAL
finansal, mali
admission of financial instr uments to
finansal araçların işlem görmeye kabulü (borsa)
tr ading
close of financial year
mali yılın sonu
141
cur rent financial year
cari mali yıl, içinde bulunulan mali yıl
der ivative financial instr ument
türev mali araç
Dir ector ateGener al for Economic and
Ekonomik ve Mali İşler Genel Müdürlüğü
Financial Affair s
Economic and Financial Affairs
Ekonomi ve Maliye Bakanları Konseyi
Council (ECOFIN)
(ECOFIN)
expost financial audit body
harcama sonrası mali denetim birimi
exter nal financial stability
dış mali istikrar
financial accountant
finansman muhasebecisi
Financial Action Task For ce ( FATF)
Mali Eylem Görev Gücü (FATF)
financial adviser
mali müşavir / mali danışman
financial aid
mali yardım
financial analyst
mali analist
financial asset
mali / finansal varlık
financial autonomy
mali özerklik
financial cooper ation
mali iş birliği
financial cooper ation committee
mali iş birliği komitesi
financial cor por ation
mali kuruluş / teşekkül
financial discipline
mali disiplin
financial fixed assets
finansal sabit / duran varlıklar
financial holding company
finansal holding
financial inter est
mali çıkar
financial institution
mali / finansal kurum
Financial Instrument for Fisher ies
Balıkçılık Yönlendirme Mali Aracı (FIFG)
Guidance (FIFG)
financial instr ument
finansal araç
financial inter mediar y
mali aracı, finansal aracı
financial inter vention
mali müdahale
financial investment tr ust
finansman yatırım ortaklığı
financial management infor mation
mali yönetim bilgi sistemi (FMIS)
system (FMIS)
financial manager (FiM)
mali yönetici (FiM)
financial mar ket
mali / finansal piyasa
financial memor andum (FM)
mali memorandum (FM)
financial policy
mali politika
financial planning
mali planlama; finansal planlama
financial pr otocol
mali protokol
financial regularity
mali uygunluk, mali intizam / düzenlilik
financial regulation
mali tüzük
financial repor ting
mali raporlama
financial standing
mali durum
financial statement
mali bildirim, mali rapor
financial table
finansal tablo, mali tablo
financial task
mali görev; finansal görev
Financial and Technical Accompanying Mali ve Teknik İlave Tedbirler (MEDA)
Measur es (MEDA)
financial year
bütçe yılı, mali yıl; hesap dönemi
inter national financial institution (IFI)
uluslararası finans kurumu (IFI)
mixed financial holding company
karma finansal holding
national financial asset
ulusal mali / finansal varlık
142
notional financial asset
gerçek olmayan mali varlık
r eview of financial statements
mali bildirimlerin incelenmesi, mali raporların
incelenmesi
senior financial manager (SFM)
kıdemli mali yönetici (SFM)
suspicious / dubious financial
şüpheli mali işlem
tr ansaction
take car e not to prejudice the financial mali istikrarı tehlikeye düşürmemeye özen
stability
göstermek
ver ification of financial statements
mali bildirimin doğrulanması, mali bildirimin
gerçeklere uygunluğunun belirlenmesi
FINANCING
finansman
financing agreement (FA)
finansman anlaşması (FA)
financing memor andum
finansman memorandumu
financing phase
finansman aşaması, kaynak bulma aşaması
financing plan
finansman planı
joint financing
ortak finansman
FIRM
fir ma, şir ket; kesin, kar ar lı
fir m commitment
kesin (bağlayıcı) taahhüt
fir m quota
kesin kota
investment fir m
yatırım firması
specialised fir m
uzmanlaşmış firma
FISCAL
mali (ver gi ile ilgili)
customs duty of a fiscal nature
mali nitelikli gümrük vergisi
duty of a fiscal natur e
mali nitelikli vergi
exclusively fiscal natur e
münhasıran mali nitelikli
fiscal bar rier
mali engel
fiscal penalty
vergi cezası
fiscal policy
mali politika (vergi)
fiscal notification
mali bildirim
medium ter m fiscal plan
orta vadeli mali plan
fiscal tr ansaction
mali işlem (vergi)
financial: finansal, mali
fiscal: mali (vergi ile ilgili)
monetar y: parasal
FISH
balık
fish far m
balık çiftliği
fish stock
balık rezervi
fish stock population
balık nüfusu
fishing gear
balıkçılık tertibatı
fishing oppor tunity
balıkçılık fırsatı
fishing quota
balık avlanma kotası
fishing zone
balık avlama alanı
FISHERIES
balıkçılık; balık tar lası, dalyan; balık avlama
143
hakkı; balıkçılık alanı / bölgesi
Agr iculture and Fisher ies Council
Tarım ve Balıkçılık Konseyi
Common Fisher ies Policy (CFP)
Ortak Balıkçılık Politikası (OBP)
Community Fisher ies Contr ol Agency
Topluluk Balıkçılık Kontrol Ajansı (CFCA)
(CFCA)
Dir ector ateGener al for Fisher ies and
Balıkçılık ve Denizcilik Genel Müdürlüğü
Maritime Affair s
Financial Instrument for Fisher ies
Balıkçılık Yönlendirme Mali Aracı (FIFG)
Guidance (FIFG)
Fisher ies and Agr icultural Research
Balıkçılık ve Tarım Araştırmaları (FAR)
(FAR)
fisher ies comanagement
balıkçılık ortak yönetimi
fisher ies management
balıkçılık yönetimi
fisher ies policy
balıkçılık politikası
r ight of fisher y
balık tutma hakkı
FIX
s. sabit; f. sabitleştir mek, tespit etmek,
saptamak, onar mak, hile kar ıştır mak
fixed basket method
sabit sepet metodu
fixed budget
sabit bütçe
fixed capital
sabit sermayeye katılım
fixed component
sabit unsur
fixed exchange r ate system
sabit kur sistemi
fixed income security
sabit getirili menkul kıymetler
fix in advance
önceden saptama
fix salar y
sabit maaş
FLEET
filo
FLOCK
sür ü ( koyun / keçi / kuş için )
FLUCTUATION
dalgalanma
fluctuation mar gin
dalgalanma marjı
FODDER
yem, gıda
bir d fodder
kuş yemi
fodder pr oduction ingredients
yemlik madde muhteviyatı
FOLIAR
yapr ak
FOLLOW UP
izleme
FOOD
gıda, besin, yiyecek
Eur opean Food Safety Author ity
Avrupa Gıda Güvenliği Kurumu (EFSA)
(EFSA)
feed and food law
yem ve gıda yasası
Food and Agricultur e Or ganisation (of (Birleşmiş Milletler) Gıda ve Tarım Örgütü
the United Nations) (FAO)
(FAO)
Food and Mouth Disease (FMD)
Şap Hastalığı (FMD)
food safety
gıda güvenliği
food safety action plan
gıda güvenliği eylem planı
food pr ocessing establishment
gıda işleme tesisi
ir radiated food
radyasyona maruz kalmış gıda
144
novel food
yeni gıdalar
FOODSTUFF
gıda maddesi
Advisor y Committee on Foodstuffs
Gıda Danışma Komitesi
feeding stuff
hayvan yemi
finished foodstuff
mamul gıda maddesi
foodstuff labor ator y
gıda laboratuarı
quick fr ozen foodstuff
hızlı dondurulmuş gıdalar
semi finished foodstuff
yarı mamul gıda maddesi
FOOTING
düzey
equal footing
eş düzeyde, aynı düzeyde
FORCE
güç, kuvvet; etki, tesir
after the entr y into for ce
yürürlüğe girmesinden (girdikten) sonra,
yürürlüğe girmesini takiben
ar med for ces
silahlı kuvvetler
Combined J oint Task For ce (CJ TF)
Birleşik Müşterek Görev Gücü (BMGG)
dissuasive for ce
caydırıcı güç
enter into for ce
yürürlüğe girmek
Eur opean Mar itime For ce
Avrupa Deniz Gücü (EUROMARFOR)
(EUROMARFOR)
Eur opean Oper ational Rapid For ce
Avrupa Acil Müdahale Gücü (Eurofor)
(Eur ofor )
Financial Action Task For ce ( FATF)
Mali Eylem Görev Gücü (FATF)
for ce of res judicata
kesinleşmiş yargı kararı (etkisi); kesin hüküm
gücü (yargı kararları)
For ces Answer able to Wester n
Batı Avrupa Birliğine Karşı Sorumlu Kuvvetler
Eur opean Union (FAWEU)
(FAWEU)
joint task for ce
müşterek görev gücü
labour for ce
iş gücü
mar ket for ces
piyasa güçleri
occupation for ces
işgal kuvvetleri
Rapid Reaction For ce (RRF)
Acil Müdahale Gücü (AMG)
This r egulation shall enter into for ce
Bu tüzük... tarihinde yürürlüğe girer.
on…
have a binding for ce
bağlayıcı gücü olmak
FOREIGN
yabancı, dış, harici
for eign affair s
dış işleri
for eign cur rency deposit
döviz mevduat hesabı
for eign direct investment (FDI)
doğrudan yabancı yatırım (FDI)
for eign exchange mar ket
döviz piyasası
for eign indebtment
dış borçlanma
For eign Investment Advisor y Ser vice
Yabancı Yatırımlar Danışmanlık Servisi (FIAS)
(FIAS)
for eign policy
dış politika
for eign tr ade
dış ticaret
for eign tr ade policy
dış ticaret politikası
for eign tr ade volume
dış ticaret hacmi
for war d for eign exchange
vadeli kambiyo
145
liber alisation of for eign tr ade
dış ticaretin serbestleştirilmesi
official for eign exchange mar ket
resmî döviz piyasası
official for eign exchange reser ve
resmî döviz rezervi
Union Minister for For eign Affairs
Birlik (AB) Dışişleri Bakanı
FORENSIC
adli
for ensic medicine
adli tıp
Eur opean Networ k of For ensic Science Avrupa Adli Tıp Kurumları Ağı (ENFSI)
Institutes (ENFSI)
FOREST
or man
affor estation
ağaçlandırma
affor ested
ağaçlandırılmış
defor estation
ormansızlaştırma
Eur opean For estr y Infor mation and
Avrupa Ormancılık Bilgi ve İletişim Sistemi
Communication System (EFICS)
(EFICS)
for estation
ağaçlandırma
for estr y
ormancılık
r efor estation
yeniden orman kurma
FORUM
for um, meydan
Eur opean Disability For um (EDF)
Avrupa Engelliler Forumu (EDF)
Eur opean For um
Avrupa Forumu
inter national accr editation for um
uluslararası akreditasyon forumu (IAF)
(IAF)
FORWARD
i. iler i; gelecekte teslim; f. sunmak,
gönder mek, sevk etmek
for war d contr act
vadeli işlem sözleşmesi
for war d for eign exchange
vadeli kambiyo
for war d r ate agreement
vadeli kur anlaşması
FOSTER CHILD
bakılan çocuk (kor uyucu aile tar afından)
FOUNDATION
vakıf, kur uluş, temel, dayanak
community foundation
cemaat vakfı
Eur opean Cultur al Foundation (ECF)
Avrupa Kültür Vakfı (ECF)
Eur opean Foundation
Avrupa Vakfı
Eur opean Foundation for the
Avrupa Yaşam ve Çalışma Koşullarını İyileştirme
Impr ovement of Life and Wor king
Vakfı
Conditions
Eur opean Foundation for Management Avrupa Yönetim Geliştirme Vakfı (EFMD)
Development (EFMD)
Eur opean Science Foundation (ESF)
Avrupa Bilim Vakfı (ESF)
Eur opean Tr aining Foundation (ETF)
Avrupa Eğitim Vakfı (AEV)
Foundation of the Eur ope of Sciences
Bilimler ve Kültürler Avrupası Vakfı (FESAC)
and Cultur es (FESAC)
FRAGMENTATION
par çalanma
FRAME
i. çer çeve; f. şekillendir mek
fr ame calculation plan
çerçeve hesap planı
FRAMEWORK
çer çeve
146
Climate Change Fr amewor k
İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (İDÇS)
Convention (CCFC)
Community fr amewor k
Topluluk çerçevesi
Community suppor t framewor k (CSF) Topluluk destek çerçevesi (CSF)
Council Fr amewor k Decision
Konsey Çerçeve Kararı
fr amewor k decision
çerçeve karar
fr amewor k r esolution
çerçeve ilke kararı
legislative fr amewor k
yasal çerçeve
logical framewor k (logfr ame)
mantıksal çerçeve
logical framewor k appr oach (LFA)
mantıksal çerçeve yaklaşımı (MÇY)
r egulator y fr amewor k
düzenleyici çerçeve
single institutional fr amewor k
tek kurumsal çerçeve
within the fr amewor k of the task
görev çerçevesinde
FRAUD
sahtekâr lık, hile, dolandırıcılık
AntiFr aud Coor dination Unit
Hileyle Mücadele Koordinasyon Birimi (UCLAF)
(UCLAF)
Eur opean AntiFraud Office (OLAF)
Avrupa Dolandırıcılıkla Mücadele Bürosu
(OLAF)
fight against fr aud
dolandırıcılıkla mücadele
FRAUDULENT
hileli, hile ile yapılan
fr audulent document
sahte belge; hileli belge
fr audulent policy
hileli politika, yanıltıcı politika
FREE
özgür , ser best, bedelsiz
declar ation of release for fr ee
serbest dolaşıma giriş beyannamesi
circulation
Eur opean Fr ee Alliance (EFA)
Avrupa Özgür İttifakı (EFA)
Eur opean Fr ee Trade Association
Avrupa Serbest Ticaret Birliği (EFTA)
(EFTA)
de facto fr ee movement
fiili serbest dolaşım
fr ee and open mar ket
serbest ve açık piyasa
fr ee cir culation
serbest dolaşım
fr ee cir culation of TV Ser vices
TV hizmetlerinin serbest dolaşımı
fr ee fir e zone
serbest atış bölgesi
fr ee movement of capital
sermayenin serbest dolaşımı
fr ee movement of goods
malların serbest dolaşımı
fr ee movement of per sons
kişilerin serbest dolaşımı
fr ee movement of ser vices
hizmetlerin serbest dolaşımı
fr ee movement of TV br oadcasts
TV yayınlarının serbest dolaşımı
fr ee movement of wor ker s
işçilerin serbest dolaşımı
fr ee on boar d (FOB)
güvertede teslim (FOB)
fr ee por t
serbest liman
fr ee r epair
ücretsiz onarım
fr ee television
serbest televizyon
fr ee tr ade agreement (FTA)
serbest ticaret anlaşması (STA)
fr ee tr ade ar ea
serbest ticaret alanı
fr ee tr ade association
serbest ticaret birliği
fr ee tr ade zone
serbest ticaret bölgesi
fr ee war ehouse
serbest antrepo
147
fr ee zone
serbest bölge
goods in free cir culation
serbest dolaşımdaki mallar
goods r eleased for fr ee cir culation
serbest dolaşımda bulunan mallar
Inter national Secur ities Fr ee Zone
Uluslararası Menkul Kıymetler Serbest Bölgesi
Nor th Amer ican Fr ee Trade
Kuzey Amerika Serbest Ticaret Anlaşması
Agr eement (NAFTA)
(NAFTA)
r ight to move fr eely
serbestçe yer değiştirme hakkı
tax fr ee shop
vergisiz satış yapan dükkan
FREEDOM
özgür lük, ser bestlik
ar ea of fr eedom
özgürlük alanı
ar ea of fr eedom, secur ity and justice
özgürlük, güvenlik ve adalet alanı
collective fr eedom
toplu / kolektif özgürlük
Dir ector ateGener al for J ustice,
Adalet, Özgürlük ve Güvenlik Genel Müdürlüğü
Freedom and Secur ity
fr eedom of assembly
toplanma özgürlüğü
fr eedom of association
dernek kurma özgürlüğü
fr eedom of establishment
yerleşme serbestisi; iş kurma serbestisi
fr eedom of expr ession
ifade özgürlüğü
fr eedom of movement of per sons
kişilerin dolaşım serbestisi / özgürlüğü
fr eedom of movement for wor ker s
işçilerin dolaşım serbestisi / özgürlüğü
fr eedom of opinion
düşünce özgürlüğü
fr eedom of r eception (media)
yayın alma özgürlüğü
fr eedom of r esidence
mesken yerini seçme özgürlüğü
fr eedom of wor ship
ibadet özgürlüğü
fr eedom to pr ovide ser vices
hizmet sunma serbestisi, hizmet edimi serbestisi
fundamental r ights and freedoms
temel hak ve özgürlükler
individual fr eedom
bireysel özgürlük
FREIGHT
yük; nakliye ücr eti
cost, insurance and freight (CIF)
mal bedeli, sigorta ve navlun (CIF)
pr efer ential fr eight r ate
tercihli navlun oranı
Tr ansEur opean Rail Freight Networ k
TransAvrupa Demir Yolu Taşımacılık Ağı
(TERFN)
(TERFN)
FRONTIER
sınır / hudut
Centre for Infor mation, Discussion and Göç ve Sınır Geçişleri Konusunda Bilgi,
Exchange on the Cr ossing of Fr ontier s
Değerlendirme ve Değişim Merkezi (CIREFI)
and Immigration (CIREFI)
Eur opean Convention on Tr ansfr ontier Avrupa Sınır Ötesi Televizyon Sözleşmesi
(Cr oss Bor der ) Television
fr ontier contr ol
sınır kontrolü
inter nal fr ontier
iç sınır
tr ansfr ontier
sınır aşan
television without fr ontier s (TWF)
sınır tanımayan televizyon (TWF)
Television Without Fr ontier s (TWF)
Sınır Tanımayan Televizyon (TWF) Direktifi
Dir ective
FRUIT
meyve
pr ocessed fr uit pr oduct
işlenmiş meyve ürünü
148
FUEL
yakıt
aviation fuel
uçak yakıtı
biofuel
biyoyakıt, biyolojik yakıt
domestic heating fuel
konut ısıtma yakıtı
fossil fuel
fosil yakıt
fuel oil
fuel oil
fuel r ecycling plant
yakıt geri dönüşüm tesisi
industrial fuel
sanayi yakıtı
jet fuel
jet yakıtı
motor fuel
motor yakıtı
r enewable fuel
yenilenebilir yakıt
solid fuel
katı yakıt
FULFILMENT
yer ine getir me, ifa
failure to fulfilment
gereğini yerine getirememe
FUND
fon, sandık, ödenek
accident insur ance fund
kaza sigorta fonu
allocation of funds
fon tahsisatı, fonların tahsisi
budgetar y fund
bütçe içi fon
closed end fund
kapalı uçlu yatırım fonu
cohesion fund
uyum fonu
cr edit guar antee fund
kredi garanti fonu
electr onic fund tr ansfer (EFT)
elektronik fon transferi (EFT)
Eur opean Agr icultur al Guidance and
Avrupa Tarımsal Yönlendirme ve Garanti Fonu
Guar antee Fund (EAGGF / FEOGA)
(EAGGF / FEOGA)
Eur opean Community fund
Avrupa Topluluğu fonu
Eur opean Development Fund (EDF)
Avrupa Kalkınma Fonu (AKF)
Eur opean Investment Fund (EIF)
Avrupa Yatırım Fonu (AYF)
Eur opean Monetar y Cooper ation Fund Avrupa Parasal İş Birliği Fonu (APİF)
(FECOM / EMCF)
Eur opean Refugee Fund (ERF)
Avrupa Mülteci Fonu (ERF)
Eur opean Regional Development Fund Avrupa Bölgesel Kalkınma Fonu (ABKF)
(ERDF / FEDER)
Eur opean Social Fund (ESF)
Avrupa Sosyal Fonu (ASF)
extra budgetar y fund
bütçe dışı fon
fund budget
fon bütçesi
Global Envir onment Fund (GEF)
Küresel Çevre Fonu (GEF)
guar antee fund
garanti fonu
incentive fund
teşvik fonu
Inter national Monetar y Fund (IMF)
Uluslararası Para Fonu (IMF)
national fund (NF)
ulusal fon (UF)
pension and retir ement fund
emeklilik fonu
pension fund asset
emeklilik fonu varlığı
r evolving fund
döner sermaye
str uctur al fund
yapısal fon
United Nations Inter national Childr en
Birleşmiş Milletler Çocuklara Acil Yardım Fonu
Emer gency Fund (UNICEF)
(UNICEF)
FURNISH (v.)
donatmak, sağlamak; tedarik etmek
149
FUTURES
standart vadeli işlem sözleşmeler i
futur es mar ket
vadeli işlemler piyasası
inter est r ate futur es
faiz oranlı vadeli işlemler
150
G
GAP
açik; boşluk
gap r atio
açık oranı
GARBAGE
çöp
GAS
gaz
br eathable gas
solunabilir gaz
gr eenhouse gas
sera gazı
gas transmission
gaz iletimi
r espir able gas
solunabilir gaz
GENDER
cinsiyet
gender analysis
cinsiyet analizi / tahlili / çözümlemesi
gender discr imination
cinsiyet ayrımcılığı
gender equality
cinsiyet eşitliği
GENERAL
genel
Dir ector ateGener al (DG)
Genel Müdürlük (DG)
gener al act
genel senet
gener al administr ative expense
genel yönetim gideri
Gener al Affair s Council (GAC)
Genel İşler Konseyi (GİK)
Gener al Affair s and Exter nal Relations Genel İşler ve Dış İlişkiler Konseyi (GİDİK)
Council (GAERC)
Gener al Agr eement on Tar iffs and
Tarifeler ve Ticaret Genel Anlaşması (GATT)
Tr ade (GATT)
gener al competence
genel yetki
gener al compliance
genel uygunluk bildirimi
Gener al Confeder ation of Agr icultur al Avrupa Birliği Tarım Kooperatifleri
Cooper atives in the Eur opean Union
Konfederasyonu (COGECA)
(COGECA)
gener al economic inter est
genel ekonomik yarar
gener al incentive system
genel teşvik sistemi
gener al par tner ship (unlimited
kolektif şirket
company)
gener al payments system
genel ödemeler sistemi
gener al pr oduct safety
genel ürün güvenliği
gener al pr ovisions
genel hükümler
gener al r ule
genel kural
gener al r ules for the inter pretation of
tarifenin yorumlanmasına dair genel kurallar
the tar iff
gener al secr etar iat
genel sekreterlik
gener al secr etar y
genel sekreter
gener al warehouse
genel antrepo
Secr etar iat Gener al of the Commission Avrupa Komisyonu Genel Sekreterliği
Secr etar iat Gener al of the Council (of
Avrupa Birliği Konseyi Genel Sekreterliği
the Eur opean Union)
151
GENERALISED PREFERENCES SYSTEM
Genelleştirilmiş Ter cihler Sistemi (GTS)
(GPS)
GENTLEMAN’S AGREEMENT
centilmenlik anlaşmasi
GEODESY
yer bilgisi, jeodezi
GEOGRAPHY
coğr afya
geogr aphic infor mation system (GIS)
coğrafi bilgi sistemi (CBS)
geogr aphical sign
coğrafi işaret
GLOBAL
kür esel, global
global appr oach
küresel yaklaşım
global envir onment facility (GEF)
küresel çevre imkanı (GEF)
Global Envir onment Fund (GEF)
Küresel Çevre Fonu (GEF)
Global Navigation Satellite System
Küresel Uydu Seyrüsefer Sistemi (GNSS)
(GNSS)
global or der
küresel düzen
global quota
genel kota
global war ming
küresel ısınma
GLOBALISATION
kür eselleşme / globalleşme
anti globalisation movement
küreselleşme karşıtı hareket
globalisation of the economy
ekonominin küreselleşmesi / globalizasyonu
GOOD
iyi
good clinical pr actice (GCP)
iyi klinik uygulamaları (İKU)
good faith
iyi niyet
good manufacturing pr actices (GMP)
iyi imalat uygulamaları (İİU)
good offices
iyi niyet
GOODS
mal, eşya, emtia
abandonment of goods to customs
malın gümrüğe terk edilmesi
capital goods
yatırım malları, sermaye malları
cash against goods
mal mukabili ödeme, mal karşılığı ödeme
commer cial descr iption of goods
eşyanın / malın ticari tanımı
commer cial goods
emtia; ticari mahiyetteki eşya, ticari mal
Community goods
Topluluk eşyası / malları; karı kocanın ortak
mülkiyetinde olan mallar (aile hukuku)
consumer goods
tüketim malları
consumption goods
tüketim malları
contr aband goods
kaçak mallar
counter feit goods
taklit mallar; sahte mallar
cultur al goods
kültürel mallar
customs goods
gümrük malları
danger ous goods
tehlikeli mallar
defective goods
ayıplı mal
descr iption of goods
mal / eşya tanımı
destr uction of goods
malın / eşyanın imhası
dur able consumer goods
dayanıklı tüketim malları
examination of goods
eşyanın muayenesi
expor t goods
ihraç malı
152
expor tation of goods
mal ihracatı
finished goods
nihai mallar (işlenmiş, tanımlanmış eşya)
fr ee movement of goods
malların serbest dolaşımı
goods in free cir culation
serbest dolaşımdaki mallar
goods in the unalter ed state
değişmemiş mal / eşya
goods r eleased for fr ee cir culation
serbest dolaşımda bulunan mallar
goods to be disposed
tasfiye edilecek mal / eşya
identical goods
aynı mal, aynıyla muayyen eşya
imitated goods
imite mal
impor tation of goods
mal ithalatı
industrial goods
sınai mallar
inspecting goods car ried by or on
kişilerin yanlarında bulundurdukları ya da
per sons
üstlerinde taşıdıkları malların / eşyanın kontrolü
intangible goods
maddi olmayan / gayrimaddi mallar
inter mediate goods
ara malı
manufactured goods
imal edilen / mamül mallar
non commer cial goods
ticari mahiyette olmayan eşya, ticari olmayan
mallar
non Community goods
Topluluk dışı mallar; karı kocanın ortak
mülkiyetinde olmayan mallar (aile hukuku)
nonfungible (goods)
misli olmayan (mallar)
per sonal goods
zatî eşya
pir ated goods
korsan mallar
placing of goods under a customs
malların gümrük rejimine tabi tutulması
pr ocedur e
placing of goods under customs
malların gümrükçe onaylanmış bir işlem veya
appr oved treatment or use
kullanıma tabi tutulması
pr esentation of goods to customs
malların gümrüğe sunulması
pr oof of pr efer ential or igin of goods
malın tercihli menşeinin kanıtlanması
r elease of goods
eşyanın / malın serbest bırakılması
r eplacement of goods
malların yenisi ile değiştirilmesi, malların
ikamesi
r etur ned goods
geri gelen (iade edilen) mal / eşya
tempor ar y expor t goods
geçici ihraç malı
tr ade in goods
mal ticareti
GOODWILL
şer efiye; iyi niyet
GOVERNANCE
yönetişim
cor por ate gover nance
kurumsal yönetişim
GOVERNMENT
hükûmet, devlet, yönetim şekli
car etaker gover nment
işgüder hükûmet
centr al gover nment
merkezi hükûmet
contr act gover ned by pr ivate law
özel hukuk sözleşmesi
contr act gover ned by public law
kamu hukuku sözleşmesi
de facto gover nment
de facto / fiili hükûmet
Eur opean Char ter of Local Self
Avrupa Yerel Öz Yönetim Şartı
Gover nment
gover n
yönetmek / idare etmek
gover nment accountant
kamu saymanı
153
gover nmental
devlet / hükûmetle ilgili
gover nmental author ity
hükûmet mercisi; resmî makam
gover nmental level
hükûmet düzeyinde
gover nment in exile
sürgündeki hükûmet
gover nment or ganised non
hükûmet tarafından oluşturulan sivil toplum
gover nmental or ganisation (GONGO)
örgütü (GONGO)
nongover nmental or ganisation (NGO) hükûmet dışı kuruluş, sivil toplum örgütü (STÖ)
head of gover nment
hükûmet başkanı
insur gent gover nment
asi hükûmet
inter im gover nment
geçici (ara) hükûmet
local gover nment
yerel hükûmet, yerel yönetim
r ules gover ning the system of pr oper ty
mülkiyet sistemini düzenleyen kurallar
owner ship
self gover nment
kendi kendine yönetim
subver sion of the gover nment
hükûmetin yıkılması
tr ansitional gover nment
geçici hükûmet
GOVERNOR
vali
boar d of gover nor s
idare meclisi
boar d of gover nor s of the bank
banka guvernörler kurulu
GRANT
hibe, hibe yar dımı; imtiyaz; ver me, bahşetme
gr ant a repayment
geri ödemeden yararlandırma
gr ant loans and give guar antees
borç ve garanti vermek
gr ant of licences
lisans verilmesi
gr ant of licences by ar bitr ation
tahkim yolu ile lisans verilmesi
gr ant a remission
indirim uygulamak
GREENHOUSE
ser a
gr eenhouse gas
sera gazı
GREEN PAPER
Yeşil Kitap (rapor )
GREENS
Yeşiller
Confeder al Gr oup of the Eur opean
Avrupa Birleşik Solu – Kuzey Yeşil Solu
United Left – Nor dic Gr een Left
Konfederal Grubu
Eur opean Green Par ty (EGP)
Avrupa Yeşiller Partisi (EGP)
Gr oup of the Gr eens
Yeşiller Grubu
Nor dic Green Left (NGL)
Kuzey Yeşil Solu (NGL)
Nor dic Green Left Alliance (NGLA)
Kuzey Yeşil Solu İttifakı (NGLA)
GROSS
gayr isafi, br üt, toptan
Gr oss Domestic Pr oduct (GDP)
Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYİH)
Gr oss National Income (GNI)
Gayrisafi Milli Gelir (GSMG)
Gr oss National Pr oduct (GNP)
Gayrisafi Milli Hasıla (GSMH)
gr oss negligence
ağır ihmal
GROUND
ger ekçe; yer , zemin, topr ak
air to gr ound missile
havadan karaya füze
gr ound water
yer altı suyu (taban suyu)
gr ound water yield
yer altı suyu verimi
mater ial gr ound
muhik sebep; maddi sebep; geçerli sebep
on gr ounds of urgency
ivedilik gerekçesiyle
154
GROUP
gr up, küme, topluluk
ad hoc wor king gr oup
ad hoc çalışma grubu
age gr oup
yaş grubu
blood gr oup
kan grubu
Confeder al Gr oup of the Eur opean
Avrupa Birleşik Solu – Kuzey Yeşil Solu
United Left – Nor dic Gr een Left
Konfederal Grubu
Conventional Ar ms Expor ts Wor king
Konvansiyonel Silahlar Dış Satım Çalışma Grubu
Gr oup (COARM)
(COARM)
Council Wor king Gr oup (CWG)
Konsey Çalışma Grubu (CWG)
Enter pr ise Policy Gr oup
İşletmeler Politikası Grubu
ethnic gr oup
etnik grup
Eur opean Democr atic Gr oup
Avrupa Demokrat Grubu
Eur opean Economic Inter est Gr ouping Avrupa Ekonomik Çıkar Gruplaşması (AEÇG)
(EEIG)
Eur opean inter est gr oups
Avrupa çıkar grupları
gr oup insurance
grup sigortası, topluluk sigortası
Gr oup of the Alliance of Liber als and
Avrupa Liberal ve Demokratlar İttifakı Grubu
Democr ats for Eur ope (ALDE)
(ALDE)
gr oup of connected clients
bağlantılı müşterilerden oluşan grup
Gr oup of the Eur opean People’s Par ty
Avrupa Halk Partisi (Hıristiyan Demokratlar) ve
(Christian Democr ats) and Eur opean
Avrupalı Demokratlar Grubu (EEPED)
Democr ats (EEPED)
Gr oup of the Eur opean Right
‘Avrupa Sağı’ Grubu
Gr oup of the Gr eens
Yeşiller Grubu
Gr oup of the Independents for a
Milletler Avrupası için Bağımsızlar Grubu (I
Eur ope of Nations (IEDN)
EDN)
Gr oup of States Against Cor r uption
Yolsuzluğa Karşı Devletler Grubu (GRECO)
(GRECO)
hazar d gr oup
risk grubu
Identity, Tr adition and Sover eignty
Kimlik, Gelenek ve Egemenlik Grubu (ITS)
Gr oup (ITS)
income gr oup
gelir grubu
Independence / Democr acy Gr oup
Bağımsızlık / Demokrasi Grubu (IND / DEM)
(IND / DEM)
Independent Eur opean Pr ogr am
Bağımsız Avrupa Program Grubu (IEPG)
Gr oup (IEPG)
inter est gr oup
çıkar / menfaat grubu
Inter gover nmental Gr oup of Exper ts
Hükûmetler Arası Uzmanlar Grubu (IGE)
(IGE)
intr agr oup tr ansaction
grup içi işlem
liaison gr oup
irtibat grubu
political gr oup
siyasi grup
pr essure gr oup
baskı grubu
Rainbow gr oup
Gökkuşağı grubu
r egr oup
yeniden gruplandırmak
Socialist Gr oup
Sosyalist Grup
tar get gr oup
hedef grup, hedef kitle
Union for Eur ope of the Nations Gr oup Uluslar Avrupası için Birlik Grubu
Wester n Eur opean Ar maments Gr oup
Batı Avrupa Silahlanma Grubu (WEAG)
155
(WEAG)
Wester n Eur opean Logistics Gr oup
Batı Avrupa Lojistik Grubu (WELG)
(WELG)
wor king gr oup
çalışma grubu
GROWTH
büyüme, gelişme
economic gr owth
ekonomik büyüme
gr owth initiative
gelişme inisiyatifi, gelişme girişimi
gr owth point
büyüme noktası
Stability and Gr owth Pact
İstikrar ve Büyüme Paktı
GUARANTEE
i. gar anti, teminat, güvence, kefalet; f. garanti
ver mek
commission on guar antees
garanti komisyonu
Community guar antee
Topluluk garantisi
cr edit guar antee fund
kredi garanti fonu
Eur opean Agr icultur al Guidance and
Avrupa Tarımsal Yönlendirme ve Garanti Fonu
Guar antee Fund (EAGGF / FEOGA)
(EAGGF / FEOGA)
gr ant loans and give guar antees
borç ve garanti vermek
guar anteed income
teminatlı / garantili gelir
guar antee fund
garanti fonu
guar antee pr ice
garanti fiyatı
letter of guar antee
teminat mektubu
r elease of guar antee
teminatın iadesi, kalkması
tr easur y guarantee
hazine garantisi
unified guar antee system
birleşik garanti sistemi
GUARANTOR
gar antör
joint guar antor
müteselsil kefil
GUARDIANSHIP
vesayet
guar dian
vasi
GUIDE
r ehber , kılavuz
guide document
rehber doküman / belge
guide pr ice
rehber fiyat
Practical Guide to EC Pr ocurement
AT İhale Usulleri Uygulama Kılavuzu (PRAG)
Pr ocedur es (PRAG)
GUIDELINES
kılavuz ilkeler , yol göster ici ilkeler
employment guidelines
istihdama ilişkin kılavuz ilkeler
in confor mity with the guidelines
yol gösterici / kılavuz ilkelerle uyumlu biçimde
inter national guidelines
uluslararası yol gösterici ilkeler
intr oductor y guidelines
başlangıç esasları
sector al guidelines
sektörel kılavuz ilkeler
156
H
HANDLING
muamele, işleme; ele alma
handling of client or der s
müşteri siparişlerinin yerine getirilmesi
usual handling
mutat işleme
HARD CORE
çekir dek
HARD COPY
basılı kopya, yazılı çıktı
HARMONIOUS
uyumlu
har monious development
dengeli kalkınma; uyumlu gelişim
HARMONISATION
uyum; uyumlaştır ma / ahenkleştir me
har monisation of laws
kanunların uyumlaştırılması; hukukların
uyumlaştırılması
har monisation of legislation
mevzuatın uyumlaştırılması
har monise
uyumlaştırmak
har monised ar ea
armonize alan / uyumlaştırılmış alan
har monised Eur opean standard
uyumlaştırılmış Avrupa standardı
Har monised Index of Consumer Pr ices Uyumlaştırılmış Tüketici Fiyatları Endeksi
(HICP)
(UTFE)
har monised national standard
uyumlaştırılmış ulusal standart
har monised standar d
uyumlaştırılmış standart
Har monised Sur vey and Cer tification
Armonize Sörvey ve Sertifikalandırma Sistemi
System (HSSC)
(HSSC)
non har monised ar ea
uyumlaştırılmamış / armonize edilmemiş alan
Office for Har monisation in the
İç Pazar (Marka ve Tasarım) Uyumlaştırma Ofisi
Inter nal Mar ket (Tr ademar ks and
(OHIM)
Designs) (OHIM)
str uctur al har monisation
yapısal uyumlaştırma
adaptation: uyarlama,
adoption: kabul etme, benimseme
alignment: uyum; uyumlaştırma, aynı hizaya getirme, eş düzeye getirme
appr oximation: yakınlaştırma, yaklaşma
cohesion: (parçaların bütüne) uyumu
concer ted: uyumlu
conver gence: yakınsama
har monisation: uyum; yumlaştırma
incor por ation: derç etme, dahil etme
tr ansposition: aktarım
HARMONY
uyum, ahenk, uygunluk
be in har mony with
uyum içinde olmak
157
HEAD
baş; başkan, lider
head office
genel merkez; idare merkezi (şirket, işletme)
head of gover nment
hükûmet başkanı
head of state
devlet başkanı
r egister ed head office
tescil edilmiş idare merkezi
HEADING
başlık; pozisyon
headings and subheadings of the
Ortak Gümrük Tarifesi pozisyon ve alt
Common Customs Tariff
pozisyonları
heading of the tar iff
tarife pozisyonu
subheading
alt başlık
tariff heading
[gümrük] tarife pozisyonu
HEALTH
sağlık, hıfzısıhha
animal health
hayvan sağlığı
Dir ector ateGener al for Health and
Sağlık ve Tüketiciyi Koruma Genel Müdürlüğü
Consumer Pr otection
Employment, Social Policy, Health and İstihdam, Sosyal Politika, Sağlık ve Tüketici
Consumer Affairs Council (EPSCO)
İşleri Konseyi (EPSCO)
Eur opean Agency for Safety and
Avrupa İş Sağlığı ve Güvenliği Ajansı (EU
Health at Wor k (EUOSHA)
OSHA)
Eur opean Health Community
Avrupa Sağlık Topluluğu
Executive Agency for the Public Health Genel Sağlık Programı Yürütme Ajansı (PHEA)
Pr ogramme (Public Health Executive
Agency (PHEA))
health detriment
sağlık hasarı
health management
sağlık yönetimi
health r ecor d
sağlık karnesi
plant health
bitki sağlığı
pr eventive health ser vice
koruyucu sağlık hizmeti
public health
genel sağlık
Wor ld Health Or ganisation (WHO)
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ)
Wor ld Or ganisation for Animal Health Dünya Hayvan Sağlığı Örgütü (WOAH / OIE)
(WOAH / OIE)
HEARING
dur uşma, celse / otur um
adjour n a hearing
duruşmayı ertelemek
pr ehearing
duruşma öncesi
inter locutor y hearing
kesin kararın verildiği duruşmadan önceki
duruşmaların her biri
r equest for a hear ing
murafaa (duruşma) talebi
hearing: duruşma; oturum / celse (mahkeme)
open session: halka açık oturum
session: oturum, celse, toplantı (mahkeme, meclis veya resmî bir grup için)
sitting: oturum (mahkeme, meclis veya resmî bir kurum için)
incamer a session: kapalı oturum
HEAT
ısı, sıcaklık, har ar et
158
domestic heating fuel
konut ısıtma yakıtı
useful heat
kullanılabilir ısı
heat pump
ısı pompası
power to heat ratio
gücün ısıya oranı
HEDGING
finansal kor unma
HERD BOOK
hayvan soy kütüğü
HEREDITARY
kalıtsal
HEREDITY
kalıtım, soyaçekim, irsiyet
HIDDEN
gizli, saklı, örtülü
hidden asset
örtülü varlık, saklı varlık
hidden (disguised) unemployment
gizli işsizlik
HIGH
yüksek
high author ity
yüksek otorite
high contracting par ties
yüksek âkit taraflar
high prior ity
yüksek öncelik
High Representative for the Common
Ortak Dışişleri ve Güvenlik Politikası (ODGP)
For eign and Security Policy (CFSP)
Yüksek Temsilcisi
HISTORIC
tarihi, tar ihe geçmiş, tar ihi etkileyen veya
etkileyebilecek olan
HISTORICAL
(konu olar ak) tarihi, tar ihsel, tarihle ilgili
histor ical backgr ound
tarihsel geçmiş
HOLDER
hamil, sahip
account holder
hesap sahibi
car d holder
kart hamili
holder of author isation
yetki sahibi, yetkilendirilmiş kişi, bir işlem
yapmaya mezun kılınmış kişi; mezuniyet sahibi
holder of securities
elinde menkul kıymet bulunduran
individual holder of exclusive rights
münhasır hakları münferiden elinde tutan kimse
policy holder
poliçe hamili
r ight holder
hak sahibi
shareholder
hissedar, hisse sahibi, pay sahibi
HOLDING
holding
animal holding
hayvancılıkla uğraşan işletme
financial holding company
finansal holding
holding company
holding
mixed activity holding company
karma faaliyetli holding
mixedactivity insur ance holding
karma faaliyetli sigorta holdingi
company
HOLIDAY
dinlence / tatil
official holiday
resmî tatil
paid holiday
ücretli izin
paid holiday scheme
ücretli izin sistemi
time shar e holiday
devreli tatil
159
time shar e holiday contract
devre mülk tatil sözleşmesi
HOME
ev, mesken; yur t
Common Eur opean Home
Ortak Avrupa Evi
home affair s
iç işleri
home car e
evde bakım hizmetleri
home countr y
köken ülke; çıkış ülkesi; (ait olduğu ülke)
home countr y contr ol
köken ülke denetimi
home state
gönderen devlet
justice and home affairs (JHA)
adalet ve iç işleri (Aİ)
J ustice and Home Affairs Council
Adalet ve İç İşleri Konseyi
HOMELAND
vatan / yurt
HORIZONTAL
yatay
hor izontal layout
yatay düzen, yatay sunum
hor izontal legislation
yatay mevzuat
hor izontal objective
yatay hedef
hor izontal state aid
yatay devlet yardımı
HOUSE
i.ev, konut; f. iskan etmek, bar ındır mak
br oker age house
aracı kurum
detention house
tutuk evi, tevkif evi
House of the Representatives
Temsilciler Meclisi
House of Lor ds
Lortlar Kamarası
inhouse tr aining
hizmet içi eğitim, dahilde eğitim
Inter national Feder ation for Housing
Uluslararası Konut ve Planlama Federasyonu
and Planning (IFHP)
(IFHP)
slaughter house
mezbaha
social housing
sosyal konut edindirme
HOUSEHOLD
hane halkı
household appliance
ev aleti
labelling of household appliances
ev aletlerinin etiketlendirilmesi
HUSBANDRY
hayvancılık
HYMN
ilahi, dinsel şar kı
Eur opean Hymn
Avrupa Marşı
160
I
IDENTITY
kimlik
defence identity
savunma kimliği
Eur opean identity
Avrupa kimliği
Eur opean Secur ity and Defence
Avrupa Güvenlik ve Savunma Kimliği (AGSK)
Identity (ESDI)
identity of inter ests
çıkarların aynı olması
Identity, Tr adition and Sover eignty
Kimlik, Gelenek ve Egemenlik Grubu (ITS)
Gr oup (ITS)
r ecognition of an identity
kimliğin tanınması
specific identity
belirli kimlik, özel kimlik
ILLEGAL
hukuka aykır ı, hukuk dışı; yasa dışı
illegal immigr ant
yasa dışı göçmen
illegal tr afficking of dr ugs
yasa dışı uyuşturucu madde ticareti
illegal wor ker
kaçak işçi
ILLICIT
yasada yasaklanmış, hukukun caiz gör mediği
(eylem veya konu); gayr imeşr u
by illicit means
hukukça caiz olmayan / gayrimeşru yollara
başvurarak
illicit use of dr ugs
uyuşturucu maddenin yasa dışı kullanımı;
ilaçların yasa dışı kullanımı
ILLTREATMENT
kötü muamele
IMITATION
taklit / imitasyon
imitate
taklit etmek
imitated goods
imite mal
IMMEDIATE
acil / ivedi
IMMIGRATION
bir başka ülkeden göç
illegal immigr ant
yasa dışı göçmen
immigrant
göçmen (bir başka ülkeden)
immigrate
göç etmek, hicret etmek
IMMOVABLE
gayrimenkul / taşınmaz mal
immovable pr oper ty
emlak; gayrimenkul mülkiyeti; gayrimenkul /
taşınmaz mal
immovable purchased on a time share
devre mülk esasına göre satın alınan taşınmaz mal
basis
IMMUNITY
dokunulmazlık; bağışıklık
diplomatic immunity
diplomatik dokunulmazlık
immunity of domicile
konut dokunulmazlığı
lifting of immunity
dokunulmazlığın kaldırılması
par liamentar y immunity
parlamenter dokunulmazlığı
161
pr ivileges and immunities
ayrıcalık ve dokunulmazlıklar
r enunciation of immunity
dokunulmazlık hakkından vazgeçme
sover eign immunity
devletin bağışıklığı / muafiyeti (özellikle
uluslararası yargı yetkisi)
waive immunity
dokunulmazlıktan feragat etmek
IMPACT
etki
customs r egime with economic impact
ekonomik etkili gümrük rejimi
envir onmental impact
çevresel etki
envir onmental impact assessment
çevresel etki değerlendirmesi (ÇED)
(EIA)
envir onmental impact assessment
çevresel etki değerlendirmesi uygulamaları
pr actices
impact assesment
etki değerlendirmesi
r egulator y impact assesment (RIA)
düzenleyici etki analizi (DEA)
Tr ansboundar y Envir onmental Impact Sınır Aşan Çevresel Etki Değerlendirmesi
Assessment Convention
Sözleşmesi
IMPARTIALITY
tar afsızlık
IMPEACHMENT
suçlama, itham
IMPETUS
hız; şevk, dürtü
IMPLEMENTATION
uygulamaya koyma, uygulama; icr a etme
Decentr alised Implementation System
Merkezi Olmayan Uygulama Sistemi (DIS)
(DIS)
Extended Decentr alised
Genişletilmiş Merkezi Olmayan Uygulama
Implementation System (EDIS)
Sistemi (EDIS)
implement
uygulamaya koymak; icra etmek,uygulamak
implementation of a policy
bir tutum ya da politikanın uygulamaya konması,
icrası, yürütülmesi
implementation of a pr ovision
bir hükmün uygulanması
implementation phase
uygulamaya koyma aşaması (yürütme anlamında)
implementing
Uygulamaya koyan, yerine getirme işlevini gören
apply: uygulamak; soyut kuralı somut duruma / olaya uygulamak
enfor ce: icra etmek; yerine getirmek
enter into for ce: yürürlüğe girmek
execute: yerine getirmek, yürütmek, infaz etmek, icra etmek
implement: uygulamaya koymak
put in effect: yürürlüğe koymak
put into for ce: yürürlüğe koymak
take effect:yürürlüğe girmek, yürürlük kazanmak
implementing agency (IA)
uygulamadan sorumlu kurum (IA)
implementing of the budget
bütçenin uygulanması, bütçenin uygulamaya
konması
implementing convention
uygulama sözleşmesi
implementing institution
uygulayıcı kurum
implementing regulation
uygulama tüzüğü; yönetmelik (iç hukuk)
162
IMPLICATION
muhtemel etki, kastedilen anlam, ima
IMPORT
i. ithal; f. ithal etmek
Community Impor t Requir ements
Topluluk İthalat Şartları Veri Tabanı (CIRD)
Database (CIRD)
counter vailing impor t duty
ithalatta telafi edici vergi, ithalatta fark giderici
vergi
declar ed impor t
beyan edilen ithalat
dumped impor t
dampingli ithalat
impor t cer tificate
ithal izin belgesi
impor t deposit
ithal teminatı
impor t duty
ithalat vergisi
impor t levy
ithal prelevmanı
impor t licence
ithal müsaadesi / lisansı
impor t quota
ithal kotası
impor t r estriction
ithalat kısıtlaması
impor ts
ithalat / dış alım
impor ts r egime
ithalat rejimi
impor t substitution
ithal ikamesi
impor t substitution industr ialisation
ithal ikameci sanayileşme
impor t surcharge
ithal ek vergisi
impor t sur vey
ithalat anketi
impor t volume
ithalat hacmi
impor t without waiver
bedelsiz ithalat
r educed r ate of impor t duty
indirimli ithalat vergisi
safety contr ols on impor ts
ithalattaki güvenlik kontrolleri
subsidised impor ts
sübvansiyonlu ithalat
zer o r ate of impor t duty
sıfır oranlı ithalat vergisi
IMPORTATION
ithal etme
impor tation of goods
mal ithali
INADMISSIBLE
kabul edilemez; esasa gir meden r eddi ger eken
(yar gılama hukuku)
INALIENABLE
devr olunamaz; temlik edilemez
INAUGURATE
tör enle açmak
IN CAMERA
gizli
INCAPACITATE
güçten düşür mek, ehliyetten yoksun kılmak
INCAPACITY
iş göremezlik; yeter sizlik; ehliyetsizlik
tempor ar y incapacity
geçici iş göremezlik
per manent incapacity
sürekli iş göremezlik; sürekli ehliyetsizlik
INCENTIVE
teşvik
gener al incentive system
genel teşvik sistemi
incentive fund
teşvik fonu
incentive policy
teşvik politikası
INCEPTION
başlama, başlangıç
163
inception per iod
başlangıç periyodu
inception r epor t
başlangıç raporu
INCIDENTAL PRESENCE
ar ızi mevcudiyet
INCOME
gelir
accr ued income
tahakkuk eden gelir
accr uals and defer r ed income
tahakkuklar ve ertelenmiş gelirler
dir ect income suppor t
doğrudan gelir desteği
fixed income security
sabit getirili menkul kıymetler
Gr oss National Income (GNI)
Gayrisafi Milli Gelir (GSMG)
guar anteed income
teminatlı / garantili gelir
income gr oup
gelir grubu
incomes policy
gelirler politikası
income stabilisation
gelir istikrarı
income tax
gelir vergisi
r edistr ibution of income
gelirin yeniden dağılımı
INCOMMUNICADO
hiç kimseyle gör üştür ülmeme
INCORPORATION
birleştir me; şir ket
ar ticles of incor por ation (cer tificate of
tüzel kişilik kazandıran statü; tüzel kişiliği olan
incor por ation)
ticaret şirketi
incor por ate
s. bir bütünün içine dahil edilmiş; f. tüzel kişilik
kazanmak; tüzel kişiliğe sahip şirket hâline
gelmek
incor por ated
dahil edilmiş, içine alınmış; tüzel kişilik olarak
kurulmuş
incor por ated company
tüzel kişiliği olan şirket
place of incor por ation
tüzel kişiliğin bulunduğu yer
INCREMENT
ar tma, büyüme
incr ement change
büyüme değişimi
incr ement measur e
büyüme ölçümü
INDEMNITY
tazminat, zar ar ı ödeme
compensator y indemnity
fark giderici tazminat
indemnity payment
tazminat ödemesi
pr ofessional indemnity insur ance
mesleki sorumluluk sigortası
INDENT
satır başı, bent
INDEPENDENCE
bağımsızlık
Alliance of Independent Democr ats in
Avrupa Bağımsız Demokratlar İttifakı (AIDE)
Eur ope (AIDE)
Commonwealth of Independent States
Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT)
(CIS)
Gr oup of the Independents for a
Milletler Avrupası için Bağımsızlar Grubu (I
Eur ope of Nations (IEDN)
EDN)
Independence / Democr acy Gr oup
Bağımsızlık / Demokrasi Grubu (IND / DEM)
(IND / DEM)
independent
bağımsız
Independent Eur opean Pr ogr am
Bağımsız Avrupa Program Grubu (IEPG)
164
Gr oup (IEPG)
independent pr oducer (media)
bağımsız yapımcı (medya)
New Independent States (NIS)
Yeni Bağımsız Devletler (YBD)
INDEX
dizin, endeks, fihrist
Biological Exposur e Index (BEI)
Biyolojik Maruziyet Endeksi (BEI)
Consumer Price Index (CPI)
Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE)
Har monised Index of Consumer Pr ices Uyumlaştırılmış Tüketici Fiyatları Endeksi
(HICP)
(UTFE)
pr ice index
fiyat endeksi
Wholesale Pr ice Index (WPI)
Toptan Eşya Fiyat Endeksi (TEFE)
INDICATION
gösteme; göster ge; delil
indication of inter est
faiz göstergesi
indicative
gösteren, belirten, bildiren; belirleyici
indicative pr ice
gösterge fiyat
indicative pr ogr amme
gösterge program
INDIGENOUS
yer li; bir yer e özgü
indigenous cr ude oil not yet extracted
henüz çıkarılmamış yerli ham petrol
INDIRECT
dolaylı
indir ect action
dolaylı dava; dolaylı eylem
indir ect cr edit
dolaylı kredi
indir ect election
dolaylı seçim
indir ect r epr esentation
dolaylı temsil
indir ect tax
dolaylı / vasıtalı vergi
indir ect tax system
dolaylı / vasıtalı vergi sistemi
INDIVIDUAL
bir ey, kişi, fer t; bir eysel, kişisel, şahsi, özel,
kişiye özgü
individual char acter
kişiye özel nitelik
individual ear ning
bireysel kazanç
individual exemption
bireysel muafiyet
individual fr eedom
bireysel özgürlük
individual holder of exclusive rights
münhasır hakları münferiden elinde tutan kimse
INDUSTRIAL
endüstriyel / sınai
centr al industr ial pr oper ty office
merkezi sınai mülkiyet ofisi
industrial conver sion
endüstriyel dönüşüm
industrial development
sınai / endüstriyel kalkınma
industrial goods
sınai mallar
industrial fuel
sanayi yakıtı
industrial infr astructur e
sanayi altyapısı
industrial plant
sanayi / endüstri tesisi
industrial policy
sanayi politikası
industrial pollution
sanayi kirliliği, endüstriyel kirlilik
industrial pr oper ty
sınai mülkiyet
industrial r evolution
sanayi devrimi
industrial under taking
sınai teşebbüs
industrial waste
endüsriyel atık
industrial zone
endüstri / sanayi bölgesi
165
intellectual and industrial pr oper ty
fikrî ve sınai mülkiyet
intellectual, industr ial and commer cial fikrî, sınai ve ticari mülkiyet hakları
pr oper ty rights
Inter national Standar d Industr ial
Tüm Ekonomik Faaliyetlerin Uluslararası Sanayi
Classification of All Economic
Sınıflaması (ISIC)
Activities (ISIC)
or ganised industr ial zone (OIZ)
organize sanayi bölgesi (OSB)
pr otection of intellectual and industr ial fikrî ve sınai mülkiyet haklarının korunması; fikrî
pr oper ty rights
ve sınai hakların korunması
small industr ial estate (SIE)
küçük sanayi sitesi (KSS)
Union of Industrial and Employer s’
Avrupa Sanayi ve İşveren Konfederasyonları
Confeder ations of Eur ope (UNICE)
Birliği (UNICE)
INDUSTRY
sanayi / endüstr i
aer ospace industr y
uzay sanayisi / sanayii
air bus industr y
airbus sanayisi
aircr aft industr y
uçak sanayisi / sanayii
ar ms industr y
silah sanayisi / sanayii
The Association of Eur opean
Avrupa Ticaret ve Sanayi Odaları Birliği
Chamber s of Commer ce and Industr y
(Eurochambers)
(Eur ochamber s)
competing industries
rakip sanayiler
Dir ector ateGener al for Enter prise and İşletme ve Sanayi Genel Müdürlüğü
Industr y
Eur opean Collabor ative Linkage of
Avrupa Araraştırma Yoluyla Tarım ve Sanayi İş
Agr iculture and Industr y thr ough
Birliği Bağı (ÉCLAIR)
Resear ch (ÉCLAIR)
Eur opean Confeder ation of Ir on and
Avrupa Demir Çelik Sanayileri Konfederasyonu
Steel Industr ies (EUROFER)
(EUROFER)
manufacturing industr y
imalat sanayisi / sanayii
Union of Industries of the Eur opean
Avrupa Topluluğu Sanayiler Birliği
Community
INFANT MORTALITY
bebek ölümü
infant mor tality r ate
bebek ölüm oranı
INFLATION
enflasyon
domestic inflation estimations
iç / yurt içi enflasyon tahminleri
inflation expectation sur vey
enflasyon beklenti anketi
INFLUENCE
etki / tesir , nüfuz
exter nal influence
dış etki
zone of influence
nüfuz alanı
INFORMATION
bilgi, enfor masyon, haber
access to infor mation
bilgiye erişim
Agr icultur al Infor mation (AGINFO)
Tarımsal Bilgi [Arama] Servisi (AGINFO)
binding tar iff infor mation
bağlayıcı tarife bilgisi
Centre for Infor mation, Discussion and Göç ve Sınır Geçişleri Konusunda Bilgi,
Exchange on the Cr ossing of Fr ontier s
Değerlendirme ve Değişim Merkezi (CIREFI)
and Immigration (CIREFI)
centr e for infor mation and
bilgi ve belge merkezi (BBM)
166
documentation (CID)
customs infor mation system (CIS)
gümrük bilgi sistemi (CIS)
Dir ector ateGener al for the
Bilgi Toplumu ve Medya Genel Müdürlüğü
Infor mation Society and Media
disclosure of infor mation
bilgilerin ifşa edilmesi
Education Infor mation Networ k in the
Avrupa Topluluğu Eğitim Bilgi Ağı
Eur opean Community (EURYDICE)
(EURYDICE)
Envir onmental Chemicals Data and
Çevreyle İlgili Kimyasallar Hakkında Veri ve
Infor mation Networ k (ECDIN)
Bilgi Ağı (ECDIN)
Eur opean Binding Tariff Infor mation
Avrupa Bağlayıcı Tarife Bilgisi (EBTI)
(EBTI)
Eur opean Bur eau of Libr ar y,
Kütüphane, Enformasyon ve Dokümantasyon
Infor mation and Documentation
Dernekleri Avrupa Bürosu (EBLIDA)
Associations (EBLIDA)
Eur opean Documentation and
Eğitim için Dokümantasyon ve Enformasyon
Infor mation System for Education
Avrupa Sistemi (EUDISED)
(EUDISED)
Eur opean Envir onment Infor mation
Avrupa Çevre Bilgi ve Gözlem Ağı (EIONET)
and Obser vation Networ k (EIONET)
Eur opean For estr y Infor mation and
Avrupa Ormancılık Bilgi ve İletişim Sistemi
Communication System (EFICS)
(EFICS)
Eur opean Infor mation Networ k on
Avrupa Uyuşturucu ve Uyuşturucu Bağımlılığı
Dr ugs and Dr ug Addiction (REITOX)
Enformasyon Ağı (REITOX)
Eur opean Networ k and Infor mation
Avrupa Ağ ve Bilgi Güvenliği Ajansı (ENISA)
Security Agency (ENISA)
Feder al Infor mation Technologies
Federal Bilgi Teknolojileri Ajansı (FITA)
Agency (FITA)
financial management infor mation
mali yönetim bilgi sistemi (FMIS)
system (FMIS)
geogr aphic infor mation system (GIS)
coğrafi bilgi sistemi (CBS)
infor m
haberdar etmek, bilgilendirmek
infor mation and communication
bilgi ve iletişim teknolojileri (BİT)
technology (ICT)
infor mation networ k system
bilgi ağı sistemi
infor mation society
bilgi toplumu
Infor mation Society Pr omotion Office
Bilgi Toplumunu Geliştirme Ofisi (ISPO)
(ISPO)
infor mation society technologies (IST)
bilgi toplumu teknolojileri (IST)
Infrastr ucture for Spatial Infor mation
Avrupa Konumsal Bilgi Altyapısı (INSPIRE)
in Eur ope (INSPIRE)
integr ated infor mation system (SII)
entegre / bütünleşmiş bilgi sistemi (SII)
joint infor mation centre (JIC)
ortak bilgi merkezi (OBM)
management infor mation system (MIS) yönetim bilgi sistemi (YBS)
Mutual Infor mation System on Social
Sosyal Koruma Konusunda Karşılıklı
Pr otection (Missoc)
Bilgilendirme Sistemi (Missoc)
Schengen Infor mation System (SIS)
Schengen Bilgi Sistemi (SIS)
Schengen Infor mation System Networ k Schengen Bilgi Sistemleri Ağı (SISNET)
(SISNET)
secur ity infor mation for m
güvenlik bilgi formu
System For Infor mation on Grey
Avrupa ile ilgili Bilimsel Çalışmalar Hakkında
167
Liter atur e on Eur ope (SIGLE)
Enformasyon Sistemi (SIGLE)
Technical Assistance and Infor mation
Teknik Yardım ve Bilgi Değişim Ofisi (TAIEX)
Exchange Office (TAIEX)
They shall forthwith infor m the
Komisyonu [durumdan] derhal haberdar ederler
Commission ther eof…
vessel tr affic management and
gemi trafik yönetim ve bilgi sistemi (GTYBS)
infor mation system (VTMIS)
INFORMED USER
bilgilendirilmiş, bilgili kullanıcı
INFRASTRUCTURE
altyapı / enfr astr üktür
congested infr astr uctur e
sıkışık altyapı
Dedicated Road Infr astructur e for
Avrupa’da Taşıt / Araç Emniyeti için Tahsisli Yol
Vehicle Safety in Eur ope (DRIVE)
Altyapısı (DRIVE)
industrial infr astructur e
sanayi altyapısı
infr astr uctur e capacity
altyapı kapasitesi
Infrastr ucture for Spatial Infor mation
Avrupa Konumsal Bilgi Altyapısı (INSPIRE)
in Eur ope (INSPIRE)
infr astr uctur e manager
altyapı yöneticisi
infr astr uctur e wor k
altyapı çalışması
Office for Infr astr uctur e and Logistics
Altyapı ve Lojistik Ofisi
tour ism infrastr ucture
turizm altyapısı
tr anspor t infr astr ucture
taşıma altyapısı
Tr anspor t Infrastr uctur e Needs
Taşıma Altyapısı İhtiyaç Analizi (TINA)
Assessment (TINA)
ur ban infrastr ucture
kentsel altyapı
INFRINGEMENT
ihlal
action for infringement
ihlal davası
alleged infr ingement of an obligation
yükümlülük ihlali iddiası
case of infringement
ihlal durumu, ihlal hâli, ihlal olayı
... should the infringement be repeated
ihlalin tekrarı durumunda...
br ing an action for an infringement
ihlal davası açmak
br ing the infringement to an end
ihlale son vermek
have an infringement established
ihlalin sübut bulması, ihlalin tespit edilmesi,
ihlalin belirlenmesi
patent infringement suit
patent ihlal davası
r ecor d an infringement
ihlali kayda geçirmek
INFRINGER
ihlal eden
INGREDIENTS
içinde bulunan maddeler , muhteviyat
fodder pr oduction ingredients
yemlik madde muhteviyatı
list of ingredients
bileşenler listesi; muhteviyat, içindekiler listesi
INHERITANCE
mir as / kalıt
inher itance tax
veraset vergisi; veraset ve intikal vergisi
INHUMAN
gayr i insani, insanlık dışı
INITIAL
i. ilk, başlangıçta bulunan; f. par afe etmek
initial capital
kuruluş sermayesi
initial listing
ilk kotasyon
168
initial listing fee
kota alma harcı, başlangıç kayıt harcı
INITIATE
başlatmak
initiate the pr ocedur e
usulü başlatmak
INITIATIVE
girişim / inisiyatif
Community initiative
Topluluk inisiyatifi
Defence Capability Initiative (DCI)
Savunma Yetenekleri Girişimi (DCI)
Eur opean Initiative for Democr acy and Demokrasi ve İnsan Hakları Avrupa Girişimi
Human Rights (EIDHR)
(EIDHR)
gr owth initiative
gelişme inisiyatifi, gelişme girişimi
legislative initiative
yasama inisiyatifi
on its own initiative
kendiliğinden, re’sen
power of initiative
[Komisyonun] inisiyatif yetkisi
r ight of initiative
inisiyatif [kullanma] hakkı
South East Eur opean Cooper ation
Güneydoğu Avrupa İş Birliği İnisiyatifi (SECI)
Initiative (SECI)
the initiative of…(Member State)
….(Üye Devlet) girişimi / inisiyatifi
INJ UNCTION
mahkeme emr i / talimatı (genellikle
yapmama); ihtiyati tedbir kar ar ı
inter locutor y injunction
ihtiyati tedbir kararı
INJ URY
hasar, zar ar ; yara, mağdur iyet
injur ed
zarar gören, mağdur, incinmiş
mater ial injur y
maddi zarar
occupational injur y
bir meslek kazasının neden olduğu yarlanma
wor k injur y
iş kazası nedeniyle yaralanma
IN KIND
ayni
in cash or in kind
ayni veya nakdî olarak
in kind cr edit
ayni kredi
in kind loan
ayni ödünç, ayni borç
r eceive a benefit in kind
ayni yardım almak
INNOVATION
yenilik; buluş
business and innovation centr e (BIC)
iş ve yenilik merkezi (İYM)
Centre for Educational Resear ch and
Eğitimde Araştırma ve Yenilik Merkezi (CERI)
Innovation (CERI)
Eur opean Business and Innovation
Avrupa İş ve Yenilik Geliştirme Ağı (EBN)
Centre Networ k (EBN)
innovation r elay centr e
yenilik aktarım merkezleri
Science and Technology for Regional
Avrupa’da Bölgesel Yenileşme ve Gelişme için
Innovation and Development in Eur ope Bilim ve Teknoloji (STRIDE)
(STRIDE)
INPUT
gir di
inputoutput analysis
girdiçıktı analizi / çözümlemesi
INQUIRY
sor uştur ma
car r ying out official inquir es
resmî soruşturmanın yapılması
commission of inquir y
soruşturma komisyonu
committee of inquir y
soruşturma komitesi
169
cour t of inquir y
soruşturma kurulu, soruşturma divanı
par liamentar y inquir y
parlamento soruşturması
INSERTION
ekleme, ilave
INSIDER TRADING
içer iden öğrenenler in ticar eti, içten ticaret
IN SITU
yer inde
insitu r estr ucturing
mekânda yeniden yapılanma
INSOLVENCY
iflas
INSPECT
teftiş etmek, muayene etmek
inspecting goods car ried by or on
kişilerin yanlarında bulundurdukları ya da
per sons
üstlerinde taşıdıkları malların / eşyanın kontrolü
inspecting means of tr anspor t
taşıma / nakil araçlarının muayenesi
INSPECTION
teftiş, denetim, muayene
Agr eement on PreShipment Inspection Sevkiyat Öncesi Kontrol Anlaşması
bor der inspection post
sınır kontrol noktası
execute inspection
teftiş yaptırmak
inspection institution
muayene kurumu
inspection of luggage
bagaj muayenesi
mar ket inspection
piyasa denetimi
physical inspection
fiziki muayene
pr eshipment inspection
sevkiyat öncesi kontrol
task of inspection
teftiş, denetim görevi
testing, cer tification and inspection
test, belgelendirme ve muayene kuruluşu
institution
INSPECTOR
müfettiş
tax inspector
vergi denetmeni
INSTITUTE
i. enstitü; f. kur mak; başlatmak
Eur opean Monetar y Institute (EMI)
Avrupa Para Enstitüsü (APE)
Eur opean Networ k of For ensic Science Avrupa Adli Tıp Kurumları Ağı (ENFSI)
Institutes (ENFSI)
Eur opean Space Resear ch Institute
Avrupa Uzay Araştırmaları Enstitüsü (ESRIN)
(ESRIN)
Eur opean Telecommunication
Avrupa Telekomünikasyon Standartları Enstitüsü
Standar ds Institute (ETSI)
(ETSI)
Eur opean Union Institute for Security
Avrupa Birliği Güvenlik Araştırmaları Enstitüsü
Studies (EUISS)
(EUISS)
Eur opean Univer sity Institute (EUI)
Avrupa Üniversitesi Enstitüsü (EUI)
Institute for Security Studies (ISS)
Güvenlik Araştırmaları Enstitüsü (ISS)
Institute of Inter nal Auditor s (IIA)
İç Denetçiler Enstitüsü (IIA)
Institute of Inter national Finance (IIF) Uluslararası Finans Enstitüsü (IIF)
institute pr oceedings
işlemleri başlatmak
Inter national Monetar y Institute
Uluslararası Para Enstitüsü
INSTITUTION
kur um
accr edited institution
onaylanmış kurum
associated institution
ortak kurum
cooper ation with the institutions
kurumlarla iş birliği
170
cr edit institution
kredi kurumu / kredi kuruluşu
Eur opean Community institutions
Avrupa Topluluğu kurumları
financial institution
mali / finansal kurum
implementing institution
uygulayıcı kurum
inspection institution
muayene kurumu
institution building
kurumsal yapılanma, kurum yapılandırması
inter national ar bitr ation
uluslararası tahkim
Inter national Feder ation of Librar y
Uluslararası Kütüphane Dernekleri ve Kurumları
Associations and Institutions (IFLA)
Federasyonu (IFLA)
inter national financial institution (IFI)
uluslararası finans kurumu (IFI)
inter vening institution
müdahale kurumu
mar ket br idge institution
piyasa oluşturucu köprü kurum
mar ket maker institution
piyasa oluşturucu kurum
Office for Democr atic Institutions and
Demokratik Kurumlar ve İnsan Hakları Ofisi
Human Rights (ODIHR)
(ODIHR)
single institutional fr amewor k
tek kurumsal çerçeve
testing, cer tification and inspection
test, belgelendirme ve muayene kuruluşu
institution
seat of an institution
kurum merkezi
INSTRUCTION
der s ver me; öğr etim; talimat, emir
Community instr uctions
Topluluk talimatları
instr uct
ders vermek; öğretmek; talimat vermek
mandator y instr uction
emredici talimat
safety instr uction
güvenlik talimatı
seek instr uctions
talimat beklemek, talimat (alınmasını) istemek
INSTRUMENT
belge, doküman; ar aç; senet; yatırım ar acı
applicable inter national instrument
uygulanabilir / kabili tatbik uluslararası hukuki
düzenleme araçları / düzenleyici belge
association instr ument
ortaklık aracı; ortaklık belgesi
authentic instr ument
asıl senet / belge; resmî senet
authenticated instr ument
resmîliği onaylanmış senet / belge
Community instr ument
Topluluk aracı
Community legal instr ument
Topluluk hukuki aracı
constituent instr ument
kurucu belge
debt instr ument / security
borçlanma aracı, borçluluğu temsil eden menkul
kıymet
der ivative financial instr ument
türev mali araç
Development Cooper ation Instr ument
Kalkınma İşbirliği Aracı (DCI)
(DCI)
Eur opean Neighbour hood and
Avrupa Komşuluk ve Ortaklık Aracı (ENPI)
Par tner ship Instr ument (ENPI)
Financial Instrument for Fisher ies
Balıkçılık Yönlendirme Mali Aracı (FIFG)
Guidance (FIFG)
financial instr ument
finansal araç
Instr ument for Pr eAccession
Kırsal Kalkınma için Katılım Öncesi Yardım
Assistance for Rur al Development
Aracı (IPARD)
(IPARD)
Instr ument for Str uctur al Policies for
Katılım Öncesi Yapısal Politikalar Aracı (ISPA)
pr eaccesion (ISPA)
171
instr ument of accession
katılım belgesi
instr uments of the Eur opean
Avrupa Topluluğu araçları
Community
instr ument of ratification
onay belgesi
legal instr ument
hukuki araç
measuring instr uments
ölçü aletleri
money mar ket instrument
para piyasası enstrümanı
New Community Instr ument (NCI)
Yeni Topluluk Aracı (NCI)
INSURANCE
sigor ta, sigor tacılık
accident insur ance fund
kaza sigorta fonu
cost, insurance and freight (CIF)
mal bedeli, sigorta ve navlun (CIF)
expor t insur ance
ihracat sigortası
gr oup insurance
grup sigortası, topluluk sigortası
insur ance company
sigorta şirketi
insur ance contr act
sigorta sözleşmesi / akdi
insur ance pr emium
sigorta primi
insur ance ser vice
sigorta hizmeti
insur ance under taking
sigorta teşebbüsü, sigorta işletmesi
mixedactivity insur ance holding
karma faaliyetli sigorta holdingi
company
pr ofessional indemnity insur ance
mesleki sorumluluk sigortası
social insur ance
sosyal sigorta
sur etyship insur ance
kefalet sigortası
unemployment insur ance
işsizlik sigortası
INTAKE
içe alım
INTANGIBLE
maddi olmayan, gayr imaddi
intangible asset
maddi olmayan varlık
intangible goods
maddi olmayan / gayrimaddi mallar
INTEGRATED
entegr e / bütünleşmiş
computer integr ated manufacturing
bilgisayarla bütünleşik üretim (CIM)
(CIM)
Eur opean Integr ated Accounting
Avrupa Entegre / Bütünleştirilmiş Muhasebe
System
Sistemi
Eur opean System of Integr ated
Avrupa Bütünleştirilmiş Ekonomik Hesaplar
Economic Accounts
Sistemi
integr ated appr oach
bütünsel (entegre) yaklaşım
Integr ated Administration and Contr ol Entegre İdare ve Kontrol Sistemi (EİKS)
System (IACS)
integr ated bor der management
entegre sınır yönetimi
integr ated bor der security model
entegre sınır güvenlik modeli
Integr ated Customs Tar iff of the
Avrupa Toplulukları Entegre Gümrük Tarifesi
Eur opean Communities (TARIC)
(TARIC)
integr ated development
entegre / bütünleşik kalkınma
integr ated development pr ogr amme
entegre / bütünleşik kalkınma programı (IDP)
(IDP)
integr ated infor mation system (SII)
entegre / bütünleşmiş bilgi sistemi (SII)
Integr ated Mediter r anean
Akdeniz Entegre / Bütünleştirilmiş Programları
172
Pr ogrammes (IMP)
(IMP)
integr ated pest management (IPM)
entegre zararlı yönetimi (IPM)
Pr oject Dir ector ate of Integr ated
Entegre Sınır Yönetimi Proje Uygulama
Bor der Management (PDIBM)
Müdürlüğü (PDIBM)
INTEGRATION
bütünleşme / entegr asyon
economic integr ation
ekonomik entegrasyon / bütünleşme
Eur opean integr ation
Avrupa bütünleşmesi / entegrasyonu
Eur opean Integr ationists
Avrupa Entegrasyonistleri
integr ation of the social policy
sosyal politika anlaşmasının entegrasyonu
agr eement
monetar y integr ation
parasal entegrasyon / bütünleşme
par tial integr ation
kısmi entegrasyon / bütünleşme
r egional integr ation
bölgesel entegrasyon / bütünleşme
INTEGRITY
bütünlük; doğr uluk
indivisible integr ity
bölünmez bütünlük
r ight to physical integr ity
bedensel dokunulmazlık hakkı
ter r itor ial integr ity
toprak bütünlüğü, ülkesel bütünlük
INTELLECTUAL PROPERTY
fikr î mülkiyet
Agr eement on Tr ade Related Aspects
Ticaretle Bağlantılı Fikrî Mülkiyet Hakları
of Intellectual Pr oper ty (TRIPS
Anlaşması (TRIPS Anlaşması)
Agr eement)
intellectual pr oper ty rights (IPR)
fikrî mülkiyet hakları; fikrî haklar (IPR)
Wor ld Intellectual Pr oper ty
Dünya Fikrî Mülkiyet Teşkilatı (WIPO)
Or ganisation (WIPO)
INTELLECTUAL AND INDUSTRIAL
fikr î ve sınai mülkiyet
PROPERTY
intellectual, industr ial and commer cial fikrî, sınai ve ticari mülkiyet hakları
pr oper ty rights
pr otection of intellectual and industr ial fikrî ve sınai mülkiyet haklarının korunması; fikrî
pr oper ty rights
ve sınai hakların korunması
INTENTION
niyet, amaç, maksat, kasıt
intend
niyet etmek, amaçlamak
intentionally
kasıtlı
INTERDICTION
hacir
voluntar y inter diction
ihtiyarî hacir
INTEREST
faiz; pay, hisse hakkı; çıkar ; kâr
adver se inter est
çatışan çıkar / menfaat
conflict of inter est
çıkar / menfaat uyuşmazlığı
disinter ested
tarafsız, ilgisiz
Eur opean Economic Inter est Gr ouping Avrupa Ekonomik Çıkar Gruplaşması (AEÇG)
(EEIG)
Eur opean inter est gr oups
Avrupa çıkar grupları
financial inter est
mali çıkar
identical inter ests
özdeş çıkarlar
identity of inter ests
çıkarların aynı olması
indication of inter est
faiz göstergesi
173
inter est gr oup
çıkar / menfaat grubu
inter est of default
temerrüt faizi
inter est payable
faiz borcu
inter est r ate
faiz oranı
inter est r ate futur es
faiz oranlı vadeli işlemler
inter est receivable
faiz alacağı
inter est subsidy
faiz sübvansiyonu
par ticipating inter est
iştirak hisse senetleri
pr ejudiced inter est
zarara uğramış çıkar
pr inciple of vital inter est
hayatî menfaat / yaşamsal çıkar ilkesi
public inter est
kamu yararı; kamu menfaati / çıkarı
r eal inter est rate
reel faiz oranı
safeguar d the inter ests of the
Topluluk çıkarlarını korumak
Community
ser vice of gener al economic inter est
genel ekonomik yarar hizmeti
technical inter est r ate
teknik faiz oranı
vested inter est
kazanılmış hak / müktesep hak
INTERFACE
ar a yüz
INTERFERENCE
enter fer ans; kar ışma; müdahale
INTERGOVERNMENTAL
hükûmetler ar ası
bilater al inter gover nmental confer ence ikili hükûmetler arası konferans
Community method and
Topluluk yöntemi ve hükûmetler arası yöntem
inter gover nmental method
Inter gover nmental Committee for
Hükûmetler Arası Göç Komitesi
Migr ations
Inter gover nmental Confer ence (IGC)
Hükûmetler Arası Konferans (HAK)
Inter gover nmental Eur ope
Hükûmetler Arası Avrupa
Inter gover nmental Gr oup of Exper ts
Hükûmetler Arası Uzmanlar Grubu (IGE)
(IGE)
inter gover nmental method
hükûmetler arası yöntem (karşıtı Topluluk
yöntemi)
INTERINSTITUTIONAL
kur umlar ar ası
INTERIM
geçici, muvakkat
inter im agr eement
geçici anlaşma
inter im ar ticle
geçici madde
inter im gover nment
geçici (ara) hükûmet
inter im measure
geçici önlem / tedbir
inter im payment
ara ödeme
inter im pr otocol
geçici protokol
inter im regulation
geçici tüzük
INTERLOCUTORY
muvakkat, geçici, nihai olmayan
inter locutor y decision
ara kararı; davayı esastan sonuçlandırmayan karar
inter locutor y hearing
kesin kararın verildiği duruşmadan önceki
duruşmaların her biri
inter locutor y injunction
ihtiyati tedbir kararı
inter locutor y or der
ara karar şeklindeki emir
174
inter locutor y sentence
ara karar
INTERMEDIARY
ar acı
financial inter mediar y
mali aracı, finansal aracı
inter mediar y company
aracı şirket
INTERNAL
iç
expost inter nal audit
harcama sonrası iç denetim
inter nal audit
iç denetim
Institute of Inter nal Auditor s (IIA)
İç Denetçiler Enstitüsü (IIA)
Inter nal Audit Ser vice (IAS)
İç Denetim Servisi (IAS)
inter nal consumption
iç tüketim
inter nal fr ontier
iç sınır
inter nal law
iç hukuk
inter nal mar ket
iç pazar
inter nal passpor t
dâhilî pasaport
inter nal tax
iç vergi
INTERNATIONAL
uluslarar ası / milletler arası / beynelmilel
applicable inter national instrument
uygulanabilir / kabili tatbik uluslararası hukuki
düzenleme araçları / düzenleyici belge
Bank for Inter national Settlements
Uluslararası Ödemeler Bankası (BIS)
(BIS)
Bureau of Inter national Social Tourism Uluslararası Sosyal Turizm Bürosu (BITS)
(BITS)
Institute of Inter national Finance (IIF) Uluslararası Finans Enstitüsü (IIF)
inter national accounting standar ds
uluslararası muhasebe standartları (UMS)
(IAS)
Inter national Accounting Standarts
Uluslararası Muhasebe Standartları Kurulu
Boar d (IASB)
(UMSK)
inter national accr editation for um
uluslararası akreditasyon forumu (IAF)
(IAF)
inter national agreement
uluslararası anlaşma
Inter national Air Tr anspor t
Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA)
Association (IATA)
inter national ar bitr ation
uluslararası tahkim
Inter national Atomic Ener gy Agency
Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA)
(IAEA)
Inter national Bank of Reconstr uction
Uluslararası İmar ve Kalkınma Bankası (UİKB)
and Development (IBRD)
Inter national Chamber of Commer ce
Uluslararası Ticaret Odası (UTO)
(ICC)
Inter national Civil Aviation
Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatı (ICAO)
Or ganisation (ICAO)
Inter national Competition Networ k
Uluslararası Rekabet Ağı (ICN)
(ICN)
Inter national Congr ess and Convention Uluslararası Kongreler ve Toplantılar Birliği
Association (ICCA)
(ICCA)
Inter national Cooper ation Pr ogr amme Uluslararası İş Birliği Programı (ICP)
(ICP)
inter national copr oduction agr eement uluslararası ortak yapım / üretim anlaşması
175
Inter national Council on Ar chives
Uluslararası Arşiv Konseyi (ICA)
(ICA)
Inter national Cour t of J ustice (ICJ )
Uluslararası Adalet Divanı (Lahey Divanı)
(UAD)
Inter national Covenant on Civil and
Uluslararası Medeni ve Siyasi Haklar Sözleşmesi
Political Rights (ICCPR)
(ICCPR)
Inter national Covenant on Economic,
Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar
Social and Cultur al Rights (ICESCR)
Uluslararası Sözleşmesi (ICESCR)
Inter national Development Agency
Uluslararası Kalkınma Ajansı (IDA)
(IDA)
Inter national Ener gy Agency (IEA)
Uluslararası Enerji Ajansı (UEA)
Inter national Feder ation of
Uluslararası Muhasebeciler Federasyonu (UMF)
Accountants (IFAC)
Inter national Feder ation for Housing
Uluslararası Konut ve Planlama Federasyonu
and Planning (IFHP)
(IFHP)
Inter national Feder ation of Tr anslator s Uluslararası Çevirmenler Federasyonu (FIT)
(FIT)
Inter national Financial Institution
uluslararası finans kurumu (IFI)
(IFI)
inter national guidelines
uluslararası yol gösterici ilkeler
Inter national Hydr ogr aphic
Uluslararası Hidrografi Örgütü (IHO)
Or ganisation (IHO)
Inter national Standar d Industr ial
Tüm Ekonomik Faaliyetlerin Uluslararası Sanayi
Classification of All Economic
Sınıflaması (ISIC)
Activities (ISIC)
Inter national Labor ator y
Uluslararası Laboratuvar Akreditasyon İş Birliği
Accr editation Cooper ation (ILAC)
[Örgütü] (ILAC)
Inter national Labour Or ganisation
Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO)
(ILO)
Inter national Maritime Or ganisation
Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO)
(IMO)
Inter national Monetar y Fund (IMF)
Uluslararası Para Fonu (IMF)
Inter national Monetar y Institute
Uluslararası Para Enstitüsü
Inter national Monetar y Mar ket (IMM) Uluslararası Para Piyasası (IMM)
inter national monetar y system
uluslararası para sistemi
Inter national Organisation for
Uluslararası Göç Örgütü (IOM)
Migr ation (IOM)
Inter national Organisation for
Uluslararası Standardisasyon Teşkilatı (ISO)
Standar disation (ISO)
Inter national Organisation of
Uluslararası Menkul Kıymetler Komisyonları
Securities Commissions (IOSCO)
Örgütü (IOSCO)
inter national payment
uluslararası ödeme
Inter national Pr ogr amme on the
Çocuk İşçiliğinin Ortadan Kaldırılmasına İlişkin
Elimination of Child Labour (IPEC)
Uluslararası Program (IPEC)
inter national r oad tr anspor t (TIR)
uluslararası kara yolu taşımacılığı (TIR)
Inter national Ruhr Author ity
Uluslararası Ruhr Otoritesi
Inter national Secur ities Fr ee Zone
Uluslararası Menkul Kıymetler Serbest Bölgesi
inter national security management
uluslararası güvenlik yönetimi (ISM)
(ISM)
inter national standard
uluslararası standart
176
Inter national Standar disation
Uluslararası Standardizasyon Örgütü
Or ganisation
inter national standards on auditing
uluslararası denetim standartları (UDS)
(ISA)
Inter national Telecommunications
Uluslararası Telekomünikasyon Birliği (ITU)
Union (ITU)
Inter national Telegr aph and Telephone Uluslararası Telgraf ve Telefon Danışma
Consultative Committee (CCITT)
Komitesi (CCITT)
inter national tr ade
uluslararası ticaret
inter national tr usteeship system
uluslararası vesayet sistemi
Inter national Union for the Pr otection
Yeni Bitki Çeşitlerinin Korunması Uluslararası
of New Var ieties of Plants (UPOV)
Birliği (UPOV)
inter national value
uluslarası değer
inter national value of cur rency
paranın uluslararası değeri
pr ivate inter national law
uluslararası özel hukuk
public inter national body
uluslararası kamu kuruluşu
Standar d Inter national Tr ade
Standart Uluslararası Ticaret Sınıflaması (SITC)
Classification (SITC)
United Nations Inter national Childr en
Birleşmiş Milletler Çocuklara Acil Yardım Fonu
Emer gency Fund (UNICEF)
(UNICEF)
INTEROPERABILITY
birlikte işler lik
INTERPRETATION
yor um; ter cüme, çeviri
inter pret
yorumlamak; sözlü çeviri yapmak
authentic inter pr etation
resmî çeviri, çevirinin aslı
Dir ector ateGener al for Inter pr etation
[Sözlü] Tercüme Genel Müdürlüğü
inter pretation in dispute
tartışmalı yorum
inter preting
sözlü çeviri
INTERRUPTION
dur dur ma, kesme
INTERVENTION
müdahale, ar aya gir me
constr uctive inter vention
yapıcı müdahale
der ived inter vention price
türetilmiş müdahale fiyatı
dir ect inter vention
doğrudan müdahale
financial inter vention
mali müdahale
inter vention agency
müdahale kurumu
inter vention centr e
müdahale merkezi
inter vention logic
müdahale mantığı
inter vention on the agricultur al mar ket tarım piyasasına müdahale
inter vention policy
müdahale politikası
inter vention price
müdahale fiyatı
inter vention pricing
müdahale fiyatlandırması
INTERVIEW
mülakat, gör üşme, ifade alma
INTRAGROUP TRANSACTION
gr up içi işlem
INTRODUCE (v.)
başlatmak; getir mek, takdim etmek, bir konu
hakkında genel tanıtım yapmak
INVALIDITY
hükümsüzlük / geçer sizlik; malullük
177
invalidity or r efusal of r egistr ation
tescilin geçersizliği veya reddi
INVENTION
icat
inventor
mucit
INVENTORY
envanter , mal stoku, liste
Eur opean Inventor y of Existing
Mevcut Ticari Kimyasal Maddeler Avrupa
Commer cial Chemical Substances
Envanteri (EINECS)
(EINECS)
physical inventor y
fiziksel envanter
INVESTIGATION
tahkikat, sor uştur ma, araştır ma
accident investigation
kaza soruşturması
cr ime scene investigation unit
olay yeri inceleme birimi
cr iminal investigation
cezai soruşturma
investigate
araştırmak, soruşturmak, tahkik etmek
investigate a case
bir durumu soruşturmak / araştırmak; bir olayı
tahkik etmek
investigation technique
soruşturma tekniği
judicial investigation
adli tahkikat / soruşturma; adli araştırma /
inceleme
INVESTMENT
yatırım
collective investment under taking
toplu yatırım teşebbüsü
competing investment oppor tunities
rakip / yarışan yatırım fırsatları
Eur opean Community Investment
Avrupa Topluluğu Yatırım Ortakları (ECIP)
Par tner s (ECIP)
Eur opean Investment Bank (EIB)
Avrupa Yatırım Bankası (AYB)
Eur opean Investment Fund (EIF)
Avrupa Yatırım Fonu (AYF)
financial investment tr ust
finansman yatırım ortaklığı
for eign direct investment (FDI)
doğrudan yabancı yatırım (FDI)
For eign Investment Advisor y Ser vice
Yabancı Yatırımlar Danışmanlık Servisi (FIAS)
(FIAS)
invest
yatırım yapmak
invested
yatırılmış, yatırım yapılmış
invested capital
yatırılmış sermaye
investment adviser
yatırım danışmanı
investment allowance
yatırım indirimi
investment author isation
yatırım izni
investment bank
yatırım bankası
investment cer tificate
yatırım belgesi
investment char ge
yatırım gideri / masrafı / harcaması
investment fir m
yatırım firması
investment gain
yatırım kazancı
investment policy
yatırım politikası
investment pool
yatırım havuzu
investment pr oject
yatırım projesi
investment r ealisation
yatırımın gerçekleşmesi
pr ovide investment ser vice
yatırım hizmeti sunmak
r eal estate investment tr ust
gayrimenkul yatırım ortaklığı
r egional investment
bölgesel yatırım
178
secur ities investment association
menkul kıymetler yatırım ortaklığı
secur ities investment fund
menkul kıymetler yatırım fonu
INVESTOR
yatırımcı, yatırım yapan
intending investor
potansiyel yatırımcı
investor compensation scheme
yatırımcı tazmin sistemi
minor investor
küçük yatırımcı
qualified investor
nitelikli yatırımcı
INVITE (v.)
davet etmek
her eby invites the Commission to…
Komisyonu… (yapmaya, etmeye) davet eder
INVOICE
fatur a
cer tified invoice
tasdikli / onaylı fatura
dr aw up an invoice
fatura düzenlemek
enclosed pr ofor ma invoice
ekli proforma fatura
invoice amount
fatura bedeli
invoice pr ice
fatura fiyatı
pr ofor ma invoice
proforma fatura, ön fatura
IRRADIATE (v.)
r adyoaktif ışınlar a mar uz bırakmak
ir radiated food
radyasyona maruz kalmış gıda
IRREVOCABLE
gayr i kabili r ücu, ger i dönülemez
ir revocable letter of cr edit
gayri kabili rücu akreditif
ISOLATION
tecr it / yalnız bırakma
isolation policy
tecrit politikası, yalnız bırakma politikası
ISSUE
i. sor un / mesele; nüsha, sayı (der gi); emisyon;
f.çıkar mak; par a basmak; yayınlamak
bank of issue
emisyon bankası
car d issuer
kart çıkaran / basan kişi
issue a loan
ödünç vermek
issued capital
çıkarılmış sermaye
issuer
yayınlayan, yayan, ihraç eden
issue securities
menkul kıymetler ihraç etmek
ITEM
kalem; madde, eşya
agenda item
gündem maddesi
asset item
aktif kalem
handicr aft item
el yapımı madde
tariff item
tarife kalemi
offbalance sheet item
bilanço dışı kalem
179
180
J
J EOPARDY
tehlike, hasar, risk
jeopar dize
tehlikeye atmak, tehlikeye sokmak
double jeopar dy
aynı suçtan dolayı iki defa mahkeme huzuruna
çıkarılma
J OB
iş, hizmet, gör ev, memuriyet
job pr eser vation
istihdamın korunması
J OINT
müşter ek, or tak, kar ma, müteselsil
Combined J oint Task For ce (CJ TF)
Birleşik Müşterek Görev Gücü (BMGG)
Council J oint Action
Konsey Ortak Eylemi
Customs Union J oint Committee
Gümrük Birliği Ortak Komitesi (GBOK)
(CUJ C)
ECTur key J oint Parliamentar y
ATTürkiye Karma Parlamento Komisyonu /
Committee
Komitesi
joint action
ortak eylem
joint advisor y committee
karma istişare komitesi
joint appr oach
ortak yaklaşım
J oint Aviation Author ities (J AA)
Ortak Havacılık Otoriteleri (JAA)
joint aviation regulations (J AR)
ortak havacılık kuralları (JAR)
joint aviation requir ements and
ortak havacılık gerekleri ve standartları (JARS)
standar ds (J ARS)
joint case
birleştirilmiş dava
joint committee
karma komite, ortak komite
joint commission
karma komisyon, ortak komisyon
joint cr editor
müteselsil alacaklı, müşterek alacaklı
joint debtor
müteselsil borçlu
joint financing
ortak finansman
joint guar antor
müteselsil kefil
joint infor mation centre (JIC)
ortak bilgi merkezi (OBM)
joint liability
müteselsil mesuliyet / sorumluluk
J oint Monitoring Committee (JMC)
Ortak İzleme Komitesi (OİK)
joint of par ties
tarafların birleştirilmesi
joint owner ship
paylı mülkiyet, müşterek mülkiyet
joint parliamentar y commission
karma parlamento komisyonu
joint position
ortak tutum
joint principle
ortak ilkeler
joint pr oper ty
mal birliği (aile hukuku)
joint pr ovision
müşterek hüküm
J oint Resear ch Centre (J RC)
Ortak Araştırma Merkezi (OAM)
joint stock company
anonim şirket
joint sur ety
müteselsil kefalet
joint task for ce
müşterek görev gücü
joint under taking
girişim ortaklığı
joint venture
ortak girişim
181
J OURNAL
gazete, der gi
official jour nal
resmi gazete
Official J our nal of the Eur opean
Avrupa Toplulukları Resmi Gazetesi
Communities
Official J our nal of the Eur opean Union Avrupa Birliği Resmi Gazetesi
J OURNALIST
gazeteci
accr edited jour nalist
akredite gazeteci
Association of the Eur opean
Avrupa Gazeteciler Birliği (AEJ)
J our nalists (AEJ)
J UDGE
hakim / yar gıç
discr etion of judge
hakimin takdir yetkisi
J UDGMENT
mahkemenin ver diği hüküm; davayı esastan
sona er diren mahkeme kar arı
enfor cement of a judgment
yargı kararının uygulanması, ilamın icrası, ilamın
tenfizi
execution of a judgment
mahkeme hükmünün infazı (ceza hukuku)
give judgment
hüküm vermek
judgment author ity
yargı mercii
judgment of the Cour t of J ustice
Adalet Divanı kararı / hükmü
within the ter ms of the judgment of the divan kararı çerçevesinde; mahkeme kararı
cour t
çerçevesinde
injunction: mahkeme emri / talimatı (genellikle yapmama); ihtiyati tedbir kararı
judgment: mahkemenin verdiği hüküm; davayı esastan sona erdiren mahkeme kararı
or der : mahkeme emri (genellikle yapma)
r uling: mahkemenin verdiği arar kararı
sentence: mahkumiyet hükmü
J UDICIAL
adli, kazai / yar gısal
Eur opean Agency for the Enhancement Avrupa Adli İş Birliğini Geliştirme Ajansı
of J udicial Cooper ation (Eur ojust)
(Eurojust)
Eur opean J udicial Networ k (EJ N)
Avrupa Yargı Ağı (EJN)
extrajudicial
yargı dışı
extrajudicial document
adli olmayan belge
independence of judiciar y
yargının bağımsızlığı
judicial cooper ation
adli iş birliği
judicial cooper ation in civil matter s
özel hukuk konularında adli iş birliği
judicial cooper ation in cr iminal
cezai konularda adli iş birliği
matter s
judicial cour t
adliye mahkemesi
judicial decr ee
yargı kararı
judicial document
adli belge
judicial investigation
adli tahkikat / soruşturma; adli araştırma /
inceleme
182
judicial or gan
yargı organı
judicial pr oceeding
adli işlemler, yargılama / dava işlemleri
judicial pr osecution
adli kovuşturma
judicial review
adli inceleme; yargısal denetim; hukuka uygunluk
denetimi
judicial settlement
adli / yargısal çözüm
judicial system
yargı sistemi
J UNIOR PARTNER
küçük paya sahip or tak
J URISCONSULT
hukuk danışmanı
J URISDICTION
yetki / salahiyet (kamu er kinin etki alanı);
yar gı yetkisi
advisor y jurisdiction
istişari yetki
compulsor y jurisdiction
bağlayıcı yargı, zorunlu yargı
domestic jurisdiction
yerel yetki; ulusal yetki
have jur isdiction in disputes
uyuşmazlıklara bakma yetkisine sahip olmak
have jur isdiction to give pr eliminar y
ön karar verme yetkisine sahip olmak
r ulings
obligator y jurisdiction
bağlayıcı yargı, zorunlu yargı
under their jurisdiction
kendi yargı yetkileri dâhilinde; yetkileri dahilinde
unlimited jurisdiction
tam yargı yetkisi, sınırsız yargı yetkisi
J URISPRUDENCE
hukuk genel teor isi; hukuk felsefesi, bilimsel
içtihat
J UST AND FAIR
adil ve hakça
J USTICE
adalet
ar ea of fr eedom, secur ity and justice
özgürlük, güvenlik ve adalet alanı
Committee on Coor dination in J ustice
Adalet ve İçişleri Eşgüdüm / Koordinasyon
and Home Affairs
Komitesi
Cooper ation in the Fields of J ustice
Adalet ve İçişleri Alanında İş Birliği
and Home Affairs
Cour t of Justice of the Eur opean
Avrupa Toplulukları Adalet Divanı (ATAD)
Communities (CJ EC)
cr iminal justice system
ceza yargılaması sistemi
Dir ector ateGener al for J ustice,
Adalet, Özgürlük ve Güvenlik Genel Müdürlüğü
Freedom and Secur ity
Inter national Cour t of J ustice (ICJ )
Uluslararası Adalet Divanı (Lahey Divanı)
(UAD)
judgment of the Cour t of J ustice
Adalet Divanı kararı / hükmü
J ustice and Home Affairs (JHA)
Adalet ve İç İşleri (Aİ)
J ustice and Home Affairs Council
Adalet ve İç İşleri Konseyi
submit a dispute to the Cour t of J ustice bir uyuşmazlığı Adalet Divanına götürmek
183
184
K
KEEP (v.)
kor umak, sakınmak, muhafaza etmek;
alıkoymak
keep pace
ayak uydurmak
KNOWHOW
teknik bilgi birikimi (knowhow)
KNOWLEDGE
bilgi
knowledge based economy
bilgiye dayalı ekonomi
dissemination of knowledge
bilginin yayılması
pay for knowledge
bilgi için ödeme
185
186
L
LABEL
etiket
labelling
etiketleme
labelling of household appliances
ev aletlerinin etiketlendirilmesi
water mar ked visa label
filigranlı vize etiketi
LABORATORY
labor atuar
labor ator y cer tification
laboratuar belgelendirmesi
foodstuff labor ator y
gıda laboratuarı
good labor ator y pr actice (GLP)
iyi laboratuar uygulamaları (İLU)
type appr oval labor ator y
tip onay laboratuarı
LABOUR
iş, emek, işgücü, çalışma
child labour
çocuk işçiliği
demand for labour
işgücü talebi
Inter national Labour Or ganisation
Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO)
(ILO)
Inter national Pr ogr amme on the
Çocuk İşçiliğinin Ortadan Kaldırılmasına İlişkin
Elimination of Child Labour (IPEC)
Uluslararası Program (IPEC)
labour for ce
iş gücü
labour for ce par ticipation r ate
iş gücüne katılım oranı
labour law
iş hukuku
labour mar ket
işgücü piyasası, emek piyasası
labour policy
çalışma politikası; emek politikası
labour r equirement
işgücü gereksinimi
supply of labour
işgücü arzı
LAND
tarla, ar azi, topr ak; ülke
agr icultur al land
tarımsal alan
ar able land
tarımsal alan, ekilebilir arazi
clear ed land
nadas alanı
cultivable land
ekilebilir toprak
fer tile land
verimli toprak
gr ass land
çayır, mera
land arr angement
arazi düzenlemesi / rejimi
land consolidation
arazi toplulaştırılması, arazi birleştirilmesi
landlocked
karayla çevrili
land par cel identification system
arazi parsel tanımlama sistemi
land policy
arazi politikası
land r egistr ation system
arazi kayıt sistemi; tapu sicil sistemi
land r egistr y
tapu sicili
landscape
yöre, kır manzarası, peyzaj
land tr anspor t
kara taşımacılığı
land use
toprak kullanımı, arazi kullanımı
land use plan
arazi kullanım planı
land use planning
arazi kullanım planlaması
187
land use policy
arazi kullanım politikası
pr oductive land
verimli toprak
set aside land
ekim dışı bırakılmış arazi
supply of land
arazi arzı
LANDFILL
düzenli depolama sahası
landfilling
düzenli depolama
landfill of wastes
atıkların düzenli depolama sahası
LANGUAGE
dil / lisan
Eur opean Centr e for Moder n
Avrupa Modern Diller Merkezi (ECML)
Languages (ECML)
LATTICE
kafes
LAW
hukuk; kanun / yasa
act of law
hukuki sonuç doğuran eylem veya olay; hukuki
fiil
anti ter r or ism law
terörle mücadele hukuku; terörle mücadele
kanunu / yasası
anti tr ust law
anti tröst hukuk (rekabet hukuku)
appr oximation of laws
kanunların birbirine yakınlaştırılması /
yaklaştırılması
association law
dernekler hukuku; dernekler kanunu
basic law
temel kanun / yasa; anayasa
br ing a law suit
dava açmak
bylaw
yönetmelik vb. alt düzenlemeler (özel hukukta
özel hukuk tüzel kişileri tarafından kendi
yetkilerine dayanılarak çıkarılan iç düzenleyici
işlemler; tüzük, yönetmelik ve kararnameler)
Capital Mar ket Law (CML)
Sermaye Piyasası Hukuku (SPH)
case law
içtihat hukuku
civil law
medeni hukuk
common law
ortak hukuk
Community law
Topluluk hukuku
company law
şirketler hukuku
compar ative law
karşılaştırmalı / mukayeseli hukuk
competition law
rekabet hukuku
constitutional law
anayasa hukuku
contr act gover ned by pr ivate law
özel hukuk sözleşmesi
contr act gover ned by public law
kamu hukuku sözleşmesi
Council of Bar s and Law Societies of
Avrupa Barolar ve Hukuk Dernekleri Konseyi
Eur ope (CCBE)
(CCBE)
customar y law
örf ve âdet hukuku / teamül hukuku
decr eelaw
kanun hükmünde kararname
der ived law
ikincil hukuk, türev hukuk
domestic law
yerel hukuk
enact a law
yasa çıkarmak
Eur opean Community law
Avrupa Topluluğu hukuku
Eur opean Community pr imar y law
Avrupa Topluluğu birincil hukuku
Eur opean Community secondar y law
Avrupa Topluluğu ikincil hukuku
188
Eur opean Council for Agricultur al
Avrupa Tarım Hukuku Konseyi (CEDR)
Law (CEDR)
excise duty law
özel tüketim vergisi kanunu; tüketim vergisi
kanunu,
family law
aile hukuku
feed and food law
yem ve gıda yasası
har monisation of laws
kanunların uyumlaştırılması; hukukların
uyumlaştırılması
in law or in fact
hukuken veya fiilen
inser t a pr ovision into a law
yasaya hüküm koymak
inter nal law
iç hukuk
labour law
iş hukuku
law enfor cement agency
kolluk kuvveti
law enfor cement per sonnel
kolluk görevlileri
law enfor cement unit
kanun uygulayıcı birim; hukuki icra birimi
law of association
dernekler hukuku
law of obligations
borçlar hukuku
law of per sons
kişiler hukuku, şahsın hukuku
law of pr oper ty
eşya hukuku
law of society
dernekler hukuku
law of successions
miras hukuku
law on pasture
mera kanunu
mar tial law
sıkıyönetim; sıkıyönetim kanunu
municipal law
iç hukuk, yerel hukuk
national law
ulusal / milli hukuk
non r etr oactivity of laws
kanunların geriye yürümezliği
pass a law
kanun çıkarmak
pr imar y law
birincil hukuk
pr ivate law
özel hukuk
pr ivate inter national law
uluslararası özel hukuk
pr ocedur al law
usul hukuku
pr oceedings at law
dava / yargılama işlemleri
pr omulgation of laws
kanunların yayımlanma suretiyle yürürlüğe
koyulması
public pr ocurement law
kamu ihale hukuku; kamu ihale kanunu
r ule of law
hukukun üstünlüğü
secondar y law
ikincil hukuk
substantive law (cf. pr ocedur al law)
maddi hukuk (krş.usul hukuku)
supr emacy of law
hukukun üstünlüğü
tax law
vergi hukuku
taxation law
vergi hukuku
tr ademar k law
marka hukuku
tr ust law
vakıf hukuku
unification of laws
hukukların birleştirilmesi / yeknesaklaştırılması
189
act: belge; kanun /yasa, tasarruf; senet
code: temel yasa / temel kanun, yasa / kanun
law: hukuk; yasa / kanun
legislation: mevzuat
statute: kanun
LEAGUE
pakt, ittifak, bir lik, der nek, cemiyet, lig
League of Nations
Milletler Cemiyeti
LEASING
finansal kir alama
Lend and Lease Act
Ödünç Verme ve Kiralama Yasası
LEAVE
i. izin; f. ayr ılmak, ter k etmek
annual leave
yıllık izin
leave for political activities
siyasi etkinlikler için izin
mater nity leave
analık izni / doğum izni
paid leave
ücretli izin
pater nity leave
babalık izni
LEGAL
hukuki; yasal
amendment of legal action
davanın ıslahı
be a par ty to the legal pr oceedings
davada taraf olmak
community legal instr ument
topluluk hukuki aracı
Community legal or der
Topluluk hukuk düzeni
consolidation of legal action
davanın birleştirilmesi
file a legal action
dava açmak
legal adviser
hukuk müşaviri / danışmanı
legal arr angement
hukuki düzenleme
legal author ity
adli makam; hukuki merci
legal capacity
hukuki ehliyet; fiil ehliyeti (istisnai olarak)
legal confor mity
hukuka uygunluk
legal consultant
hukuk müşaviri / danışmanı
legal dependant
kişinin bakmakla yükümlü olduğu kişi
legal dispute
hukuki uyuşmazlık
legal entity
hukuken varlığı tanınmış birim; tüzel kişi (istisnai
olarak)
legal instr ument
hukuki araç
legal per son
tüzel kişi
legal per sonality
tüzel kişilik, hukuki kişilik
legal pr oceeding
adli işlemler, yargılama / dava işlemleri
legal r emedy
hukuki hak arama yolu; hukuki çare; yasal yol /
kanun yolu
legal r epr esentative
hukuki temsilci; kanuni temsilci
legal sanction
hukuki yaptırım
Legal Ser vice (SJ)
Hukuk Servisi (SJ)
legal status
hukuki statü / durum
legal uncer tainty
hukuki belirsizlik
tr ansfer of legal action
davanın nakli
waive a right of action
dava hakkından feragat etmek
190
LEGALITY
hukukilik, hukuka uygunluk; kanuna
uygunluk
r eview the legality of acts of the
Konsey tasarruflarının / işlemlerinin hukuka
Council
uygunluğunu denetlemek
LEGISLATION
mevzuat
appr oximation of legislation
mevzuatın yakınlaştırılması
Community legislation
Topluluk mevzuatı
consolidation of legislation
mevzuatın konsolide edilmesi / birleştirilmesi
customs legislation
gümrük mevzuatı
EC legislation
AT mevzuatı
Eur opean Community pr imar y
Avrupa Topluluğu birincil mevzuatı
legislation
Eur opean Community secondar y
Avrupa Topluluğu ikincil mevzuatı
legislation
for mal / official consolidation of
mevzuatın resmi olarak bütünleştirilmesi,
legislation
birleştirilmesi / konsolide edilmesi
har monization of legislation
mevzuatın uyumlaştırılması
hor izontal legislation
yatay mevzuat
infor mal / declarator y consolidation of
mevzuatın gayriresmi olarak bütünleştirilmesi,
legislation
birleştirilmesi
legislate
yasa yapmak, yasamak, kanun koymak
legislation of the Eur opean
Avrupa Toplulukları mevzuatı
Communities
national legislation
ulusal mevzuat
pr imar y legislation
birincil mevzuat
secondar y legislation
ikincil mevzuat
simplification of legislation
mevzuatın sadeleştirilmesi
technical legislation
teknik mevzuat
LEGISLATIVE
yasama / teşr i, kanun yapma yetkisine sahip
cor r esponding legislative body
muadil yasama organı
legislative act
yasama işlemi, yasama tasarrufu
legislative alignment
mevzuat uyumu
legislative ar rangement
yasama yoluyla düzenleme; yasal düzenleme
legislative fr amewor k
yasal çerçeve
legislative initiative
yasama inisiyatifi
legislative or gan
yasama organı
legislative pr ocedure
yasama usulü
legislative year / session
yasama yılı, yasama dönemi
LEGISLATOR
kanun koyucu
LEGITIMACY
meşr uluk, meşr uiyet
democr atic legitimacy
demokratik meşruiyet
legitimacy deficit
meşruiyet açığı, meşruiyet eksikliği
legitimate
meşru
legitimate self defense
meşru müdafa / savunma
presumption of legitimacy
sahih nesep karinesi
LEND (v.)
bor ç / ödünç ver mek, ikr az etmek
191
Lend and Lease Act
Ödünç Verme ve Kiralama Yasası
lender of last r esort
borç veren son merci (merkez bankası)
lending of last r esor t oper ations
son merci kredi işlemleri
stock lending
ödünç hisse senedi işlemleri
LETTER
mektup; har f; lafız
commitment letter
taahhütname
exchange of letter s
mektup teatisi
ir revocable letter of cr edit
gayri kabili rücu akreditif
letter of appointment
işe alınma mektubu; tayin beratı
letter of attor ney
vekaletname, avukat tezkeresi
letter of car riage
irsaliye
letter of cr edence / cr edentials
itimatname, güven mektubu
letter of cr edit
akreditif
letter of guar antee
teminat mektubu
letter of intent
niyet mektubu
letter s patent
ihtira beratı
letter of r ecall
geri çağırma mektubu
letter of r ecr edentials
itimatname cevabı
tr ansfer able letter of cr edit
devredilebilir akreditif
LEVEL
seviye, düzey
gover nmental level
hükûmet düzeyinde
level of activity
faaliyet seviyesi; iş hacmi
level of alignment
uyum düzeyi
level of employment
istihdam düzeyi
level of pr ice
fiyat düzeyi
level of r etur n
getiri seviyesi
per missible noise level
izin verilebilir gürültü düzeyi
wage level
ücret düzeyi
war ning level
uyarı düzeyi
LEVY
r esim, harç, ver gi; ön kesinti; prelevman
compensator y levy
telafi edici vergi, fark giderici vergi
expor t levy
ihracat vergisi, ihracat prelevmanı
impor t levy
ithal prelevmanı
sugar levy
şeker vergisi
LIABILITY
vecibe, yükümlülük, sor umluluk
ar bitr ar y liability
keyfi yükümlülük
assets and liabilities
aktifler ve pasifler, varlıklar ve yükümlülükler
civil liability
hukuki sorumluluk
coliability
müşterek sorumluluk / mesuliyet
contingent liability
şarta bağlı yükümlülük
contr actual liability
sözleşmeden doğan sorumluluk / akdi sorumluluk
cr iminal liability
cezai sorumluluk; cezai ehliyet
joint liability
müteselsil mesuliyet / sorumluluk
limited liability
sınırlı sorumluluk
limited liability company
limitet şirket
limited par tner ship with limited
limitet şirket
192
liability
noncontr actual liability
sözleşme / akit dışı sorumluluk
per sonal liability
kişisel sorumluluk
pr oduct liability
ürün sorumluluğu
subor dinated liability
ikincil sorumluluk
unlimited liability
sınırsız sorumluluk
LIBERAL
ser best, liber al
Alliance of Liber als and Democr ats for Avrupa Liberal ve Demokratlar İttifakı Grubu
Eur ope (ALDE)
(ALDE)
Eur opean Liber al, Democr at and
Avrupa Liberal Demokrat ve Reform Partisi
Refor m Par ty (ELDR)
(ELDR)
Liber al and Radical Youth Movement
Avrupa Topluluğu Liberal ve Radikal Gençlik
of the Eur opean Community (LYMEC) Hareketi (LYMEC)
LIBERALISATION
liber alleştir me, liber alizasyon, ser bestleştir me
degr ee of liber alisation
serbestleşme derecesi
gr adual liber alisation
tedrici / aşamalı liberalleşme
liber alisation of banking ser vices
bankacılık hizmetlerinin serbestleşmesi /
serbestleştirilmesi
liber alisation of for eign tr ade
dış ticaretin serbestleştirilmesi
liber alisation of movement of capital
sermaye dolaşımının serbestleştirilmesi
liber alisation of payments
ödemelerin serbestleştirilmesi
liber alisation of ser vices
hizmetlerin serbestleştirilmesi
mar ket liber alisation
piyasanın serbestleştirilmesi
LIBERALISM
liber alizm
economic liber alism
ekonomik liberalizm
LIBERATION
liber asyon, ser bestleştir me; ser best bırakma
consolidated liber ation list
konsolide liberasyon listesi
LIBERTY
özgür lük / hür riyet; ser bestlik; kur tuluş
LICENCE
lisans, per mi, izin, ruhsat, salahiyet, ehliyet
contr actual licence
sözleşmeye bağlı lisans / akdi lisans
Eur opean Computer Dr iving Licence
Avrupa Bilgisayar Kullanım Lisansı (ECDL)
(ECDL)
Eur opean dr iving licence
Avrupa ehliyeti / Avrupa sürücü belgesi
explor ation licence
arama ruhsatı
expor t licence
ihraç lisansı
gr ant of licences
lisans verilmesi
gr ant of licences by ar bitr ation
tahkim yolu ile lisans verilmesi
impor t licence
ithal müsaadesi / lisansı
oper ating licence
işletme ruhsatı
r evocation of licence
ehliyetin iptali; ruhsatın iptali
scope of licence
ruhsat kapsamı
single licence pr actice
tek lisans uygulaması
statutor y licence system
yasal / kanuni lisans sistemi
ter m of licence
ruhsat vadesi, ruhsat dönemi
the licence shall be deemed void
ruhsat geçersiz / hükümsüz sayılır
193
ver ification of licences
lisansların / ruhsatların onaylanması
LICENSING
r uhsatlandır ma, lisans ver me, ehliyet ver me
LIFE
hayat / yaşam, ömür
attempt on life
cana kast
expectation of life at bir th
doğuşta beklenen yaşam süresi
Inter national Convention for the
Denizde Can Güvenliği Uluslararası Sözleşmesi
Safety of Life at Sea
life expectancy
ortalama yaşam süresi
safety of life at sea (SOLAS)
denizde can güvenliği (SOLAS)
LIFT
kaldır mak (yasaklar, dokunulmazlık)
LIMIT
i. limit, sınır, had; f. sınırlamak, kısıtlamak,
tahdit etmek
alter the time limit
süre sınırını değiştirmek
biological exposure limit
biyolojik maruziyet limiti
catch limit
avlanma limiti (balıkçılıkta)
limited liability
sınırlı sorumluluk
limited liability company
limitet şirket
limited par tner ship
komandit şirket
limited par tner ship with limited
limitet şirket
liability
limited par tner ship in which capital
sermayesi paylara bölünmüş komandit şirket
divided into shar es
set a time limit
süre / zaman sınırlaması koymak, mühlet vermek
time limit
zaman sınırı
unlimited liability
sınırsız sorumluluk
unlimited jurisdiction
tam yargı yetkisi, sınırsız yargı yetkisi
within the limits of its power
yetkileri dâhilinde
within the limits of the power s
işbu antlaşmanın verdiği yetkiler dâhilinde
confer red by this tr eaty
LIMITATION
sınırlama / tahdit, kısıtlama
ar ms limitation
silah tahdidi
limitation of documents
evrak sınırlaması
limitation of noise emission
gürültü emisyonunun kısıtlanması, sınırlanması
statute of limitations
hakkın kanuni yoldan öne sürülmesini süre
bakımından sınırlayıcı yasal hükümler
LINE
hat, çizgi, sınır , hudut, sır a, dizi
feeder line
ana demir yoluna bağlayıcı hatlar
leased line
kiralık hat
line ministr ies
icracı bakanlıklar
LINEAL CONSANGUINITY
düz hat hısımlığı
LINK
i. bağ, ilişki; f. birleştir mek
close links
yakın bağlar
LIQUIDATION
tasfiye, likidasyon
LIQUIDITY
nakit, nakit akışı, par aya çevr ilebilir lik,
194
likidite
liquidity r atio
likidite oranı
LISBON STRATEGY
Lizbon stratejisi
LIST
i. liste; f. listesini yapmak / çıkar mak
check list
kontrol listesi
consolidated liber ation list
konsolide liberasyon listesi
cr oss r efer ence list
çapraz referans listesi
delisting
kot dışı kalma (borsada), kottan çıkarma
listed secur ity
borsaya kote edilen menkul kıymet
list of ingredients
bileşenler listesi; muhteviyat, içindekiler listesi
packing list
ambalaj listesi, çeki listesi
stock exchange listed secur ities
borsaya kote edilmiş menkul kıymetler
LISTING
kotasyon
additional listing
ilave kotasyon
annual listing fee
yıllık kotasyon harcı; yıllık kayıt ücreti
initial listing
ilk kotasyon
initial listing fee
kota alma harcı, başlangıç kayıt harcı
listing particulars
kotasyon formu
listing r ules
kotasyon kuralları
LITIGATION
hukuki çözüme konu olan uyuşmazlık; hukuki
uyuşmazlık; dava
commer cial litigation
ticari uyuşmazlık / ihtilaf
litigate
uyuşmazlığın hukuki çözümüne yönelmek /
başvurmak; dava açmak
LIVESTOCK
çiftlik hayvanları; büyükbaş hayvanlar (Ortak
Tar ım Politikası)
LOAD
yük
loading
yükleme
r eloading
yeniden yükleme
unloading
boşaltma
LOAN
bor çlanma, ödünç, bor ç, kr edi
concessional loan
imtiyazlı kredi
conditions for loans
ödünç / borç verme koşulları
gr ant loans and give guar antees
borç ve garanti vermek
in kind loan
ayni ödünç, ayni borç
issue a loan
ödünç vermek
loan contract
ödünç sözleşmesi
non per for ming loan
geri ödenmeyen kredi
use on free loan
karşılıksız olarak
LOBBY
baskı gr ubu, lobi
LOCAL
yer el / mahalli, yör esel
local administration
mahalli idare / yerel yönetim
local administrative per sonnel
yerel yönetim personeli
local area networ k (LAN)
yerel alan ağı (YAA)
195
local author ity
yerel idare
local distr ibution company
yerel dağıtım şirketi
local election
yerel seçim
local gover nment
yerel hükûmet, yerel yönetim
r egional or local authority
bölgesel ya da yerel yönetim / makam
LOCKOUT
lokavt
LOGISTICS
lojistik
logistics support
lojistik destek
notified bodies logistics suppor t
bildirilmiş kuruluşlara lojistik destek (NBLS)
(NBLS)
Office for Infr astr uctur e and Logistics
Altyapı ve Lojistik Ofisi
Wester n Eur opean Logistics Gr oup
Batı Avrupa Lojistik Grubu (WELG)
(WELG)
LONG
uzun
long steel pr oduction
uzun çelik üretimi
Long Range Tr ansboundar y Air
Uzun Menzilli Sınır Aşan Hava Kirliliği (LRTAP)
Pollution (L
